Danijar Üsönow
Danijar Törökułowicz Üsönow, kirg. Данияр Төрөкулович Үсөнов (Danijar Toktogułowicz Usenow; ur. 9 marca 1960[1] we Frunze) – kirgiski polityk, wicepremier w latach 2005–2007, burmistrz Biszkeku w latach 2007–2008. Premier Kirgistanu od 21 października 2009 do 7 kwietnia 2010, zrezygnował ze stanowiska w czasie antyrządowej rewolucji w 2010.
Pełne imię i nazwisko |
Danijar Törökułowicz Üsönow |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | |
Premier Kirgistanu | |
Okres |
od 21 października 2009 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Mer Biszkeku | |
Okres |
od 10 października 2007 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca |
Życiorys
edytujDanijar Üsönow urodził się w 1960 we Frunze (ob. Biszkek). W 1982 ukończył Politechnikę we Frunze. Od 1982 do 1984 odbywał służbę wojskową w armii radzieckiej. W latach 1984–1990 pracował jako inżynier na wydziale mechanizacji i automatyzacji w zakładzie przemysłowym w Karabałcie[2].
Na początku lat 90. XX w. rozpoczął karierę polityczną. W latach 1990–1992 był pierwszym wiceprzewodniczącym rady wykonawczej Karabałty. Jednocześnie, od 1990 do 1995 pełnił funkcję deputowanego Rady Miejskiej Karabałty oraz Rady Obwodu Czujskiego. W latach 1992–1993 był asystentem szefa administracji obwodu czujskiego oraz dyrektorem kirgisko-brytyjskiej spółki inwestycyjnej. Od 1994 do 1995 zajmował stanowisko dyrektora generalnego korporacji finansowo-przemysłowej Eridan[2].
W latach 1995–2000 Üsönow wchodził w skład Zgromadzenia Legislacyjnego Kirgistanu. W styczniu 2000 został skazany wyrokiem sądu za naruszenie cielesności fizycznej. W marcu 2000 Sąd Najwyższy zakazał mu udziału w drugiej turze wyborów parlamentarnych[2]. W tym samym miesiącu komisja wyborcza zakazała mu startu w wyborach prezydenckich z powodu nieprawidłowości w złożonym przez niego oświadczeniu majątkowym i podatkowym[3].
W czasie tulipanowej rewolucji Danijar Üsönow poparł Kurmanbeka Bakijewa. Od marca 2005 pełnił funkcję tymczasowego wicepremiera. 28 czerwca 2006 objął stanowisko wicepremiera ds. gospodarczych w rządzie premiera Feliksa Kułowa[4]. Zajmował je do końca kadencji rządu w dniu 30 marca 2007[5]. 10 października 2007 został mianowany przez prezydenta Kurmanbeka Bakijewa burmistrzem Biszkeku. Funkcję tę zajmował do 7 lipca 2008[6]. 13 stycznia 2009 Üsönow objął stanowisko szefa administracji prezydenta Bakijewa[7].
Premier
edytuj20 października 2009, po rezygnacji ze stanowiska premiera przez Igora Czudinowa z powodu prezydenckiego planu reformy strukturalnej administracji, rządząca partia Ak Dżoł nominowała Üsönowa na stanowisko nowego szefa rządu. Decyzję partii zaakceptował prezydent Bakijew[8][9]. 21 października 2009 oficjalnie mianował Üsönowa na stanowisko premiera, a parlament zatwierdził tę kandydaturę[10][11].
6 kwietnia 2010 z powodu społecznego niezadowolenia polityką prezydenta Bakijewa doszło w Kirgistanie antyrządowych zamieszek pod przewodnictwem opozycji[12]. 7 kwietnia 2010 demonstrujący rozpoczęli szturm siedziby prezydenta oraz zdobyli inne budynki administracji państwowej. Wojsko i służby bezpieczeństwa otworzyły ogień do protestujących, w wyniku czego zginęło co najmniej 75 osób, a ponad 1,5 tys. zostało rannych. Wieczorem, po zdobyciu pałacu prezydenckiego przez protestujących, premier Üsönow podał swój gabinet do dymisji. Władzę w państwie przejęła opozycja, która powołała rząd tymczasowy na czele Rozą Otunbajewą. Rząd ogłosił rozwiązanie parlamentu i przejęcie obowiązków prezydenta. Prezydent Bakijew zmuszony był uciekać na południe kraju, odmówił jednak rezygnacji z urzędu, oskarżając odpowiedzialnością za przemoc i śmierć obywateli opozycję[13].
Przypisy
edytuj- ↑ Кыргызстан: Новое «реформаторское» правительство возглавит Данияр Усенов [online], ferghana.ru, 21 października 2009 [dostęp 2009-10-21] (ros.).
- ↑ a b c USENOV, Daniyar Toktogulovich [online], Kygyz Presidential Election [dostęp 2009-10-20] [zarchiwizowane z adresu 2007-09-30] (ang.).
- ↑ KYRGYZ ELECTION PROTESTS AGAINST THE BARRING OF DANIYAR USENOV [online], Central Asia-Caucasus Institute, 29 marca 2000 [dostęp 2009-10-20] (ang.).
- ↑ KYRGYZSTAN: MINISTERIAL CONFIRMATIONS ALMOST COMPLETED [online], Central Asia-Caucasus Institute, 28 czerwca 2006 [dostęp 2009-10-20] (ang.).
- ↑ Усенов, Данияр Бывший премьер-министр Киргизии [online], lenta.ru [dostęp 2017-08-28] [zarchiwizowane z adresu 2017-08-28] (ros.).
- ↑ Новым мэром Бишкека стал Нариман Тюлеев [online], lenta.ru, 7 lipca 2008 [zarchiwizowane z adresu 2016-03-07] (ros.).
- ↑ Kyrgyztsan: New Head of Administration or Next President? [online], Global Voice, 16 stycznia 2009 [dostęp 2009-10-20] (ang.).
- ↑ Kyrgyz leader boosts power in govt reshuffle [online], Reuters, 20 października 2009 [dostęp 2009-10-20] (ang.).
- ↑ Kyrgyz govt resigns over reform drive [online], France24, 20 października 2009 [dostęp 2009-10-20] [zarchiwizowane z adresu 2009-10-30] (ang.).
- ↑ Kyrgyz insider chosen as premier [online], BBC News, 21 października 2009 [dostęp 2009-10-21] (ang.).
- ↑ Kyrgyz parliament approves president's ally as new premier [online], The Financial, 21 października 2009 [dostęp 2009-10-21] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-02] (ang.).
- ↑ Znów starcia milicji z demonstrantami w Kirgistanie [online], gazeta.pl [dostęp 2010-04-07] [zarchiwizowane z adresu 2010-04-11] (pol.).
- ↑ Kyrgyzstan in crisis as clashes escalate [online], BBC News, 7 kwietnia 2010 [dostęp 2017-08-28] [zarchiwizowane z adresu 2017-08-16] (ang.).