Otwórz menu główne

Michał Juchnicki, ps. „Łom”, „Ryszard”, „Wicher” (ur. 4 lutego 1914 w Osowiczach, powiat Białystok, zm. 15 sierpnia 1977 w Warszawie[1]) – podporucznik Wojska Polskiego, porucznik Armii Krajowej.

Michał Juchnicki
Łom, Ryszard,
Wicher
Ilustracja
porucznik piechoty porucznik piechoty
Data i miejsce urodzenia 4 lutego 1914
Osowicze
Data i miejsce śmierci 15 sierpnia 1977
Warszawa
Przebieg służby
Lata służby 19321944
Siły zbrojne Wojsko Polskie (II RP)
Armia Krajowa
Jednostki 52 Pułk Piechoty Strzelców Kresowych
82 Pułk Piechoty
Muszkieterzy
Pułk „Baszta”
Batalion „Bałtyk”
Stanowiska dowódca plutonu
z-ca dowódcy kompanii
wykładowca podchorążówki
dowódca kompanii
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
Kampania wrześniowa
Powstanie Warszawskie
Tablica na budynku Szkoły Rękodzielniczej na Mokotowie przy ul. Narbutta 60, róg Kazimierzowskiej upamiętniająca miejsce pierwszego boju Batalionu „Bałtyk”.

ŻyciorysEdytuj

W czasie kampanii wrześniowej 1939 roku walczył pod Iłżą w szeregach 52 pułku piechoty na stanowisku dowódcy plutonu. Po rozbiciu pułku przedarł się na wschodni brzeg Wisły, dołączył do grupy operacyjnej gen. Kleeberga i w bitwie pod Kockiem był zastępcą dowódcy kompanii w 82 pułku piechoty. Po kapitulacji nie złożył broni. W grupie 7 żołnierzy z bronią i w pełnym umundurowaniu przebił się w rodzinne strony.

Od chwili przybycia z Białostocczyzny do Warszawy na początku 1940 roku pracował w konspiracyjnej organizacji wywiadowczej ,,Muszkieterzy”, a następnie w komórce „Mewa” V Oddziału KG AK[2]. Jesienią 1942 z rozkazu dowództwa stworzył specjalną kompanię o kryptonimie „Sowa” składającą się z żołnierzy różnych rodzajów broni[3]. Był także wykładowcą w konspiracyjnej podchorążówce „Baszty”[4].

11 listopada 1943 roku rozkazem L.113/BP Komendanta Głównego AK awansowany na stopień porucznika[5]. Od stycznia 1944 roku na stanowisku dowódcy kompanii B-3 batalionu „Bałtyk” pułku „Baszta”. Batalion miał zdobyć najsilniejsze obiekty na terenie Górnego Mokotowa obsadzone przez SS – koszary SS w dawnej Szkole Rękodzielniczej przy ul. Narbutta i szkołę przy ul. Różanej[6].

W czasie powstania warszawskiego dwukrotnie ranny[7]. Po kapitulacji powstania wyszedł z Warszawy z rannymi.

Po wojnie dokumentował historię kompanii B-3, organizował i przewodniczył środowisku „Baszty” i powstańców Mokotowa. Mocno zaangażowany w obronę swojego podwładnego kaprala podchorążego Waldemara Baczaka ps. „Erne” skazanego w procesie Wolność i Niezawisłość przez WSR w Warszawie 14 stycznia 1947 na karę śmierci. Z inicjatywy m.in. Michała Juchnickiego wiosną 1945 podjęto pierwsze prace ekshumacyjne żołnierzy pułku „Baszta” poległych na Mokotowie w czasie powstania warszawskiego[8][9]. Z jego też inicjatywy i jego wysiłkiem została utworzona kwatera pułku AK „Baszta” na Cmentarzu Wojskowym w Warszawie, gdzie po wojnie grzebano ekshumowanych żołnierzy „Baszty”. 1 czerwca 1946 roku kwaterę poświęcił kapelan pułku ksiądz Jan Zieja ps. „Rybak”[10].

Michał Juchnicki pochowany jest na Powązkach Wojskowych wśród swoich towarzyszy broni w kwaterze A-26 pułku „Baszta”, rząd 10, grób 13.

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj