Podwójne uderzenie

Podwójne uderzenie, podwójny atak, potocznie widełki – posunięcie, w którym jedna bierka atakuje jednocześnie dwie bierki przeciwnika, z nadzieją osiągnięcia przewagi materialnej, ponieważ przeciwnik może zapobiec tylko jednej z dwóch gróźb.

Diagram 1
abcdefgh
8
Chessboard480.svg
a8 – Czarna wieża
d7 – Czarny król
b6 – Biały skoczek
b5 – Biały król
g4 – Czarny pionek
f3 – Biała wieża
h3 – Biała wieża
8
77
66
55
44
33
22
11
abcdefgh
Dwa podwójne uderzenia (poglądowo)
Diagram 2
abcdefgh
8
Chessboard480.svg
d8 – Czarna wieża
g8 – Czarny król
c7 – Czarny pionek
e7 – Czarna wieża
g7 – Czarny pionek
h7 – Czarny pionek
a6 – Czarny pionek
b6 – Czarny pionek
e5 – Biały skoczek
g5 – Biały pionek
d4 – Biały pionek
c3 – Biały pionek
h3 – Biały pionek
a2 – Biały pionek
b2 – Biały pionek
c2 – Biały hetman
f2 – Biały pionek
g2 – Biały pionek
g1 – Biały król
8
77
66
55
44
33
22
11
abcdefgh
Ucieczka z podwójnego uderzenia

Najczęściej do widełek używa się skoczka. Stawia się go na pole, z którego atakuje dwie bierki. Na diagramie 1 biały skoczek jednocześnie atakuje czarnego króla i czarną wieżę. Podwójne uderzenie przeciw królowi jest szczególnie skuteczne, gdyż zasady gry wymuszają obronę króla przed szachem. W tej sytuacji czarne nie mogą bronić wieży, nie mogą wykonać innego ruchu komplikującego pozycję i muszą wykonać ruch królem, po którym białe mogą zbić wieżę.

Pion też może wykonać podwójne uderzenie, grożąc jednocześnie figurom przeciwnika znajdującym się po jego lewej i prawej stronie. Na diagramie 1 czarny pion grozi biciem obu białym wieżom (czarne piony poruszają się w dół szachownicy).

Hetman również często atakuje jednocześnie dwie bierki, lecz taki ruch jest skuteczny tylko w przypadku, gdy obie bierki nie są bronione. Ponieważ hetman jest figurą cenniejszą od atakowanych bierek, zazwyczaj opłacalne jest bicie hetmanem tylko niebronionych bierek.

Ucieczka z podwójnego uderzeniaEdytuj

Podwójne uderzenie nie będzie skuteczne, gdy za pomocą jednej z zaatakowanych bierek przeciwnik może stworzyć większą groźbę niż strata (lub niekorzystna wymiana) zaatakowanej bierki. W szczególności łatwo odeprzeć taki atak, gdy jedna z bierek może bezpiecznie szachować – na diagramie 1 takiego szacha może dać wieża z kolumny h.

Diagram 2 również ilustruje tego typu sytuację. Białe, będąc na posunięciu, mogą zaatakować jednocześnie dwie wieże ruchem skoczka na c6. Skoczek jednak odsłoni kolumnę e i czarna wieża będzie mogła bezpiecznie zaszachować białego króla z pola e1. Po wymuszonym ruchu króla spod ataku odejdzie druga wieża, wspierając jednocześnie tę pierwszą:

1. Sc6 We1+
2. Kh2 Wde8

Zobacz teżEdytuj

BibliografiaEdytuj