Protesty w Kazachstanie (2016)

fala protestów społecznych przeciwko proponowanym zmianom w prawie sprzedaży ziemi (Kazachstan; 2016)

Protesty w Kazachstanieprotesty spowodowane proponowanymi zmianami w prawie sprzedaży państwowej ziemi.

Protesty w Kazachstanie
Państwo

 Kazachstan

Miejsca wystąpień

Aktau, Aktobe, Atyrau, Kyzyłorda, Semej, Uralsk, Żangaözen

Początek wystąpień

24 kwietnia 2016

Koniec wystąpień

21 maja 2016

Przyczyny wystąpień

niezadowolenie z poprawek w prawie sprzedaży ziemi

Charakter wystąpień

demonstracje, wiece

Rezultat wystąpień

ustąpienie wiceministra i ministra gospodarki narodowej oraz ministra rolnictwa
utworzenie ministerstwa komunikacji i informacji

brak współrzędnych

Przyczyny edytuj

30 marca 2016 minister gospodarki narodowej Jerbołat Dosajew zapowiedział, że od 1 lipca tegoż roku 1,7 mln ha ziemi rolnej będzie sprzedawanych na aukcjach[1]. Decyzja ta wywołała niezadowolenie społeczne, choć według niektórych dziennikarzy przyczyną niezadowolenia jest też zła sytuacja gospodarcza w kraju[2][3]. 11 kwietnia 2016 opublikowano list otwarty adresowany do prezydenta Nursułtana Nazarbajewa, w którym wyrażono obawy przed możliwością kupna lub dzierżawy państwowej ziemi przez obcokrajowców[4]. List podpisali między innymi dyplomata Murat Auezow i pisarz Äbdiżämił Nurpejisow. Pod listem zebrano 50 tysięcy podpisów[4].

Protesty edytuj

Pierwsze demonstracje przeciwko sprzedaży ziemi odbyły się 24 kwietnia 2016 w Atyrau. W manifestacji uczestniczyło od 700 do 4 tysięcy ludzi[5][6][7]. W następnych dniach mniejsze demonstracje odbyły się w Aktau, Aktobe i Semeju[8][9]. 1 maja 2016, w Dzień Jedności Narodowej, doszło do manifestacji w mieście Żangaözen, a także w Kyzyłordzie, gdzie protestujący zostali rozpędzeni przez policję[9][10][11]. 4 maja 2016 w demonstracji w Uralsku wzięło udział kilkadziesiąt osób[12].

Reakcje edytuj

14 kwietnia 2016 minister rolnictwa Asyłżan Mamytbekow powiedział, że uprawnieni do udziału w aukcjach będą tylko obywatele Kazachstanu i spółki należące do nich[13]. Wiceminister gospodarki narodowej Kajyrbek Öskenbajew podkreślił, że obcokrajowcy będą mogli jedynie korzystać z dzierżawy ziemi, bez możliwości uzyskania prawa własności, a także nie będą mogli brać udziału w aukcjach[13].

29 kwietnia 2016 policja w Ałmaty zatrzymała kilkunastu działaczy, którzy planowali zorganizować konferencję prasową dotyczącą prywatyzacji państwowej ziemi[14].

1 maja 2016, w Dzień Jedności Narodowej, prezydent Kazachstanu Nursułtan Nazarbajew ostrzegł przed brakiem jedności narodowej podając jako przykład sytuację na Ukrainie. Dodał także, że Ukraina, będąc drugim pod względem liczby ludności państwem postsowieckim, ma gospodarkę o połowę mniejszą od kazachstańskiej[15]. Prokurator Generalny Żakyp Asanow przypomniał o obowiązujących przepisach zakazujących rozpowszechniania fałszywych informacji, także dotyczących sprzedaży ziemi[16][17].

5 maja 2016 Nazarbajew ogłosił moratorium na niektóre przepisy kodeksu ziemskiego i zapowiedział utworzenie Ministerstwa Komunikacji i Informacji. Tego samego dnia do dymisji podał się minister narodowej ekonomii Jerbołat Dosajew oraz wiceminister narodowej ekonomii Kajyrbek Öskenbajew. Następcą Dosajewa został Kuandyk Biszymbajew[18]. 6 maja zrezygnował minister rolnictwa Asyłżan Mamytbekow, którego zastąpił Askar Myrzachmetow[19][20]. Tego samego dnia ministrem komunikacji i informacji został Däuren Abajew[21][22].

Przypisy edytuj

  1. Е.Досаев: С 1 июля 2016 года на торги через аукционы выставят 1,7 млн. га земли. zakon.kz, 2016-03-30. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  2. Kazakhstan's land reform protests explained. BBC News, 2016-04-28. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  3. Siergiej Duwanow: Куда делись бледнолицые?. respublika-kz.info, 2016-04-29. [dostęp 2016-05-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-09)]. (ros.).
  4. a b Nurtaj Łachanuły: Интеллигенция призывает Назарбаева быть осторожным. Radio Azattyk, 2016-04-18. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  5. Wiaczesław Połowinko: Политические вращения вокруг земли. Radio Azattyk, 2016-04-25. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  6. В Казахстане идут несанкционированные митинги против продажи земли, несмотря на разъяснение президента. Fergana News, 2016-04-27. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  7. На митинг в Атырау с участием более 2 тысяч людей приезжал аким области. uralskweek.kz, 2016-04-24. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  8. Kazakh Police Disperse Dozens At Rally In Aqtau. Radio Wolna Europa, 2016-04-28. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  9. a b Призывы к единству на фоне «земельных митингов». Radio Azattyk, 2016-05-01. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  10. Казахстан: «Земельные протесты» – отражение недовольства общим положением дел в стране?. eurasianet.org, 2016-05-05. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).
  11. Kazakh leader evokes Ukraine as land protests spread. Reuters, 2016-05-01. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  12. В Уральске проходит стихийный митинг «по земельному вопросу». Radio Azattyk, 2016-05-04. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).
  13. a b Land Sales Unearth Kazakhs' Love For The Motherland. Radio Wolna Europa, 2016-04-28. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  14. Kazakh Activists Detained Over Land Privatization Protests. Radio Wolna Europa, 2016-04-29. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  15. Nazarbaev Warns Of Ukraine-Style Turmoil As Kazakh Land Protests Spread. Radio Wolna Europa, 2016-05-01. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  16. Kazakh Prosecutor Warns Against Spreading 'False Information'. Radio Wolna Europa, 2016-04-28. [dostęp 2016-05-02]. (ang.).
  17. Активистам не дали сделать заявления по «по земельному вопросу». Radio Azattyk, 2016-04-29. [dostęp 2016-05-02]. (ros.).
  18. 36-летний Бишимбаев возглавил Министерство национальной экономики. Forbes Kazakhstan, 2016-05-06. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).
  19. Мамытбеков ушел с поста министра сельского хозяйства. Radio Azattyk, 2016-05-06. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).
  20. Аскар Мырзахметов назначен министром сельского хозяйства. Forbes Kazakhstan, 2016-05-06. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).
  21. Пресс-секретарь Назарбаева возглавил Министерство информации и коммуникаций. tengrinews.kz, 2016-05-06. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).
  22. Даурен Абаев назначен министром информации и коммуникаций. zakon.kz, 2016-05-06. [dostęp 2016-05-07]. (ros.).