Rachunek wyrównawczy

Rachunek wyrównawczy - dział matematyki będący na pograniczu statystyki matematycznej, teorii błędów i rachunku prawdopodobieństwa. Zajmuje się metodami oceny poprawek do danych empirycznych, tak by te spełniały ścisłe prawa teoretyczne.[1]

  • Wszelkie czynności pomiarowe (np. pomiar długości, pomiar kąta, pomiar przewyższenia, pomiar współrzędnych za pomocą systemu GPS) obciążone są błędami. To znaczy, że mierząc wielokrotnie tą samą wielkość (np. tą samą długość lub ten sam kąt) otrzymamy różne wyniki pomiaru. Różnice w wynikach pomiaru są z reguły niewielkie. Obserwujemy także zjawisko nie spełniania się związków funkcyjnych zachodzących pomiędzy wartościami mierzonymi (np. zsumowanie pomierzonych kątów w terenie w trójkącie płaskim nie będzie ściśle równe kątowi półpełnemu). Po dokonaniu pomiarów konieczna staje się operacja wyrównania wyników pomiarów zwana wyrównaniem obserwacji – tym zajmuje się rachunek wyrównawczy.[2]
  • Spośród znanych w statystyce matematycznej metod estymacji parametrów, w geodezji powszechne zastosowanie znalazła metoda najmniejszych kwadratów Legendre’a – Gaussa.[3]

PrzypisyEdytuj

  1. Rachunek wyrównawczy - Zapytaj.onet.pl -, zapytaj.onet.pl [dostęp 2018-09-01] (pol.).
  2. Stefan Hausbrandt, Rachunek Wyrównawczy i Obliczenia Geodezyjne, Państwowe Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych - Warszawa, 1970.
  3. Praca zbiorowa, Niwelacja precyzyjna, Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych Warszawa – Wrocław, 1993.