Otwórz menu główne

Rahab (hebr. רַהַב) – potwór morski symbolizujący według Księgi Izajasza Egipt (Iz 30,7), a według Księgi Psalmów (Ps 89,11) – siły wrogie Bogu.

Demon głębin morskich, wedle niektórych popadł w spór z Bogiem jako pierwszy przy rozdzielaniu wód i lądów, ale miał pozostać wierny Bogu, powiada się o jego braku zgodności z Lucyferem[1]. Przypisywano mu przydomki: „gwałtowność”, „zarozumiałość”[2], ze względu na wzmiankę w Księdze Izajasza Rahab uważany jest za anioła pychy i bezczynności[3] . Innym przydomkiem Rahaba był: „sar szel jam”, to znaczy „książę pierwotnego morza”[4], podobnie w Talmudzie Rahab jest „księciem [aniołem] morza[5], choć jako demon morza wymieniany jest Kupospaston, lubiący zatapiać statki[6]. Według legendy Bóg zgładził Rahaba[7] ,kiedy ten w dniu stworzenia odmówił rozdzielenia wód, a ponownie miał być zgładzony za próbę przeszkodzenia Izraelitom w przejściu przez Morze Czerwone. Dlatego być może Rahab jako mityczny potwór morski, symbolizuje w wierzeniach żydowskich Egipt jako ziemską potęgę zła. Wedle innej legendy Rahab zwrócił Adamowi Księgę Razjela, gdy aniołowie wrzucili ją do morza[8] .W Talmudzie babilońskim Rahab jest porównywany lub utożsamiany z Lewiatanem, Behemotem i aniołem śmierci [9][10].

PrzypisyEdytuj

  1. Czy więc można go zaliczyć do demonów czy tylko do krnąbrnych aniołów?
  2. Gustav Davidson „Słownik aniołów w tym aniołów upadłych”, Zysk i S-ka Wydawnictwo, Poznań, 2003, str. 247.
  3. Gustav Davidson „Słownik aniołów w tym aniołów upadłych”, Zysk i S-ka Wydawnictwo, Poznań, 2003, str. 247, z powołaniem na: Księga Izajasza, rozdział 30, wers 7: „Egipt bezskutecznie i na próżno obiecuje pomoc, dlatego nazywam go tak: «Rahab-bezczynny».” Może tu jednak chodzić o powiązanie Rahaba z Egiptem, więc zwrot «Rahab-bezczynny», znaczy tylko Egipt-bezczynny, nie jest zaś biblijnym odniesieniem do cech demona.
  4. ים , w transkrypcji „jam”, to po hebrajsku morze.
  5. Bawa Batra 74b, Cohen „Talmud”, str. 77.
  6. Conybeare „The Testament of Salomon”.
  7. Robert Graves, Raphael Patai „Hebrew Myths. The Book of Genesis”, 1964; tłumaczenie Reginy Gromackiej pt. „Mity hebrajskie”, str. 27: „Wzburzone wody Otchłani uniosły się I Tehom, ich królowa, zagroziła zatopieniem dzieła Bożego. Lecz On przemierzył fale w swym ognistym rydwanie i cisnął w Tehom chmarę gradu, błyskawic I gromów. Wyprawił na tamten świat jej potwornego sprzymierzeńca Lewiatana ciosem w czaszkę, a potwora Rahaba zgładził przebijając mu mieczem serce.” Autorzy porównując kilka mitologii piszą, str. 28-29: „Stwórca taki jak El, Marduk, Baal czy Jahwe, musi najpierw stoczyć walkę z wodą – upersonifikowaną przez proroków pod imionami Lewiatan, Rahab lub Wielki smok – nie tylko dlatego, że zastępuje stworzycielkę, która jest boginią płodności, a tym samym wody,” I zwracają uwagę na formę chaosu – zmieszanie wód górnych utożsamianych z płcią męską (babiloński Apsu, sumeryjski Abzu – otchłań wody słodkiej i jej bóstwo) i wód dolnych utożsamianych z płcią żeńską (babilońska Tiamat, rozdzielonych przez Marduka) i ogólniej egipskiej bogini nieba Nut i boga ziemi Geba rozdzielonych przez Szu. Tamże na str. 29 o: “Tohu” (twh) – “Tehom” (thwm) – “Tehemot, Tehomot” (thwmwt) oraz “Bohu” (bwh) – “Behom” (bhwm) – “Behemot” (bhwmwt), z których Rahab ma być synonimem Tehomota.
  8. Robert Graves, Raphael Patai „Mity hebrajskie”, Wydawnictwo Cyklady, Warszawa, 1993, str. 27; Ginzberg „The Legend of the Jews”, tom 5, str. 26.
  9. Mizdraz Genesis Raba, str. 283; Talmud Sanhedryn 108b.
  10. Gustav Davidson „Słownik aniołów w tym aniołów upadłych”, Zysk i S-ka Wydawnictwo, Poznań, 2003, str. 247, wymienia szerego odniesień literackich Blacke’a do Rahaba, w: „Jerusalem”, gdzie Rahab jest utożsamiony z „Wielką Nierządnicą”, oraz w „Vala Or The Four Zoas” gdzie „zasiada w trybunale sądzącym Jezusa”. To jednak literatura, a nie wierzenia.

Linki zewnętrzneEdytuj

Współczesna ikonografia:
Rahab - anioł głębin, obraz Petera Mohrbachera z serii Angelarium.