Arktyczne wzmocnienie

Animacja pokazująca zmieniające się anomalie temperatury na Ziemi. Arktyka ociepla się wyraźnie bardziej niż reszta świata (ciemnoczerwony kolor pod koniec animacji).

Arktyczne wzmocnienie (ang. Arctic amplification) – zjawisko polegające na przyśpieszonym w porównaniu z resztą świata ogrzewaniu się okolic bieguna północnego (Arktyki) w przypadku ocieplania się globalnego klimatu Ziemi[1][2].

Arktyczne wzmocnienie jest efektem dodatniego sprzężenia zwrotnego łączącego zasięg lodu morskiego z temperaturą (ang. ice-albedo feedback[3]). W miarę wzrostu średniej temperatury, zasięg lodu morskiego w Arktyce kurczy się[4], odsłaniając wody Oceanu Arktycznego. Oznacza to zastąpienie efektywnie rozpraszającej promieniowanie słoneczne (mającej wysokie albedo) powierzchni lodu pokrytego śniegiem, powierzchnią płynnej wody, która efektywnie to promieniowanie pochłania (ma niskie albedo). W rezultacie rośnie ilość energii słonecznej pochłanianej przez powierzchnię Ziemi w tym rejonie świata, a więc i średnia temperatura[2].

PrzypisyEdytuj

  1. NSDIC, Arctic amplification, nsidc.org, wrzesień 2009 [dostęp 2018-09-25] (ang.).
  2. a b Adam Voiland, Arktyczne wzmocnienie, Aleksandra Kardaś (tłum.), naukaoklimacie.pl, 16 września 2013 [dostęp 2018-09-25] (pol.).
  3. Glossary, [w:] IPCC, Climate Change 2013, The Physical Science Basis, październik 2013.
  4. Podsumowanie dla decydentów, [w:] IPCC, Zmiana klimatu 2013, Fizyczne podstawy naukowe, październik 2013.