Otwórz menu główne

Astigmatic – czwarty album studyjny Krzysztofa Komedy-Trzcińskiego, wydany w 1966 roku. Przez wielu recenzentów, krytyków i słuchaczy uważany jest za jedno z największych dokonań muzycznych zarówno Komedy, jak i całej polskiej szkoły jazzowej[1][2][3][4].

Astigmatic
Album studyjny Krzysztofa Komedy
Wydany 1966
Nagrywany 57 grudnia 1965
Gatunek jazz, jazz nowoczesny
Długość 46:00
Wydawnictwo Polskie Nagrania „Muza”
(Nr kat. XL/SXL-0298)
Album po albumie

ProdukcjaEdytuj

Zbigniew Namysłowski tak opisał okres tworzenia płyty:

 
Wszystko było na łapu-capu. [...] Właściwe próby do nagrania i samo nagrywanie odbywały się w tym samym czasie. Wszystkiego uczyliśmy się w chwili nagrywania. Sekcja rytmiczna i w ogóle cały skład grupy powstał zupełnie przypadkowo [...] Cała płyta Astigmatic powstała w ciągu jednej nocy w Filharmonii Narodowej[3]

Teksty i inspiracjeEdytuj

 
Portret Komedy na plakacie

Album to trzy rozbudowane utwory autorstwa samego Komedy. „Kattorna” oparta została na motywie z filmu Henninga Carlsena pod tym samym tytułem (pol. Kocice), zaś „Svantetic” poświęcony jest szwedzkiemu poecie i przyjacielowi Komedy Svante Foersterowi[5].

OdbiórEdytuj

W PolsceEdytuj

Ówczesna władza nie tolerowała zarówno muzyki Komedy, jak i całej muzyki jazzowej, uważając ją za przejaw zepsucia Zachodu. Kiedy artysta starał się o przyjęcie do ZKP, wraz z podaniem złożył swoje nagrania, m.in. z Astigmatic. Nie został jednak przyjęty, a jego nagrania uznano za „zbyt powierzchowne”[6].
Sława i uznanie przyszły dopiero po latach. Płyta zdobyła tytuł „najlepszego albumu polskiego jazzu wszech czasów”[7][8] według czytelników magazynu Jazz Forum. Astigmatic został doceniony też przez słuchaczy radiowej Dwójki: zajął 2. miejsce w plebiscycie „Najlepsze płyty jazzowe wszech czasów”[9] oraz 1. miejsce wśród „Najlepszych nagrań w historii polskiego jazzu”[10].

Poza PolskąEdytuj

Richard Cook i Brian Morton w ogromnym przewodniku płytowym The Penguin Guide to Jazz on CD wśród kilku najważniejszych płyt w historii jazzu wymienili właśnie Astigmatic (innym polskim albumem w tym gronie jest Leosia Tomasza Stańki)[11], zaś założyciel wytwórni płytowej ECM, Manfred Eicher uznał tę płytę za kamień milowy w historii jazzu[6]. Krytyk Stuart Nicholson określił płytę „znaczącym odejściem od dominującego amerykańskiego podejścia [do jazzu] i jednocześnie powstaniem konkretnej europejskiej estetyki.”[12]. W lutym 2008 roku Hans J. Wulff. podczas kilońskich wykładów dotyczących badania muzyki filmowej, na których przybliżał sylwetkę Krzysztofa Komedy, zaznaczył, że w podobnym tonie o płycie wypowiadali się ówcześni eksperci sceny jazzowej[13].

Lista utworówEdytuj

Źródło: KPPG[14].

Strona A
  1. „Astigmatic” – 22:50
Strona B
  1. „Kattorna” – 7:20
  2. „Svantetic” – 15:50

SkładEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. KRZYSZTOF KOMEDA – „Astigmatic” (pol.). 26 lipca 2004. [dostęp 2014-12-13].
  2. Jazzis: Astigmatic (ang.). 24 kwietnia 2012. [dostęp 2014-12-13].
  3. a b „Astigmatic” – Krzysztof Komeda Quintet. 07 czerwiec 2011. [dostęp 2014-12-10].
  4. Slava Gliožeris: KRZYSZTOF KOMEDA Astigmatic (ang.). 07 luty 2011. [dostęp 2014-12-13].
  5. Astigmatic, Krzysztof Komeda: Product Description (ang.). [dostęp 2014-12-13].
  6. a b Donata Subbotko: Żółty mustang Krzysia – wywiad z żoną Krzysztofa Komedy (pol.). 23.04.2009. [dostęp 2014-12-14].
  7. Paweł Brodowski: SIEDEMDZIESIĄTAWKA (pol.). jazzforum.com.pl, 2009-09-09. [dostęp 2016-07-22].
  8. Marek Dusza: Komeda @80 (pol.). rp.pl, 2011-04-27. [dostęp 2012-05-18].
  9. Poznaj najlepsze płyty jazzowe wszech czasów. polskieradio.pl
  10. Komeda na czele jazzowego topu wszech czasów! polskieradio.pl
  11. Tomasz Wiścicki. Sfilmowana historia polskiego jazzu. „Więź”. 11-12 (613), s. 126, 2009. Warszawa: Towarzystwo „WIĘŹ”. 
  12. KRZYSZTOF KOMEDA: ASTIGMATIC jazz.com
  13. Hans Wulff: Kieler Beiträge zur Filmmusikforschung / Archiv der Komponisten (niem.). 15.10.2008. s. 2. [dostęp 2014-12-14].
  14. a b Astigmatic w Katalogu Polskich Płyt Gramofonowych

Linki zewnętrzneEdytuj