Cerkiew św. Michała Archanioła w Baku

Cerkiew św. Michała Archanioła – najstarsza zachowana do naszych czasów cerkiew prawosławna w Baku. Pierwotnie była to wojskowa cerkiew przeznaczona dla floty kaspijskiej. Obecnie świątynia parafialna, w eparchii bakijskiej Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego.

Cerkiew św. Michała Archanioła
Mixail Arxangel kilsəsi
Distinctive emblem for cultural property.svg 3570
cerkiew wojskowa (do 1917), następnie parafialna
Ilustracja
Państwo

 Azerbejdżan

Miejscowość

Baku

Wyznanie

prawosławne

Kościół

Rosyjski Kościół Prawosławny

Parafia

św. Michała Archanioła w Baku

Wezwanie

św. Michała Archanioła

Wspomnienie liturgiczne

8/21 listopada

Położenie na mapie Baku
Mapa konturowa Baku, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Cerkiew św. Michała Archanioła”
Położenie na mapie Azerbejdżanu
Mapa konturowa Azerbejdżanu, po prawej znajduje się punkt z opisem „Cerkiew św. Michała Archanioła”
Ziemia40°22′55,0″N 49°50′50,2″E/40,381944 49,847278
Wnętrze cerkwi

HistoriaEdytuj

Cerkiew, zwana Flotską, została wzniesiona za pieniądze floty kaspijskiej przed 1850. W jej uroczystym poświęceniu w 1851 uczestniczył car rosyjski Mikołaj I Romanow. 15 sierpnia 1873 została przekazana Saliańskiemu Pułkowi Rezerwy, który stacjonował w dzielnicy Baku – Lenkoranie. Pułk ten opiekował się cerkwią również po przekształceniu go w 21. pułk liniowy, a następnie w 66. bakijski batalion gubernialny oraz po powrocie do dawnej nazwy. Od 1875 cerkiew została przekazana władzom eparchialnym dla przekształcenia w siedzibę parafii. Ostatecznie jednak zmieniono związane z nią plany i zachowano dla niej funkcję cerkwi pułkowej.

W listopadzie 1891 podjęto prace rekonstrukcyjne w cerkwi, które trwały rok. Restaurację budynku sfinansował za sumę 22 tys. rubli Świątobliwy Synod Rządzący. W czasie przebudowy w cerkwi wymieniono część ikonostasu i wstawiono nowe ikony. Po zakończeniu prac miało miejsce ponowne poświęcenie świątyni. Była ona czynna do fali represji wobec Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego w latach 30. Cerkiew została w 1936 zamknięta i zmieniona w internat. Władze stalinowskie zgodziły się na jej zwrot po 10 latach. Od tego czasu jest nieprzerwanie czynna.

ArchitekturaEdytuj

Cerkiew reprezentuje styl pskowski. Jest zlokalizowana w trójkondygnacyjnym budynku zwieńczonym sygnaturką z cebulastą kopułą położoną na okrągłym bębnie, w którym znajduje się rząd półkolistych okien. Poniżej dachu położony jest fryz. We wnętrzu cerkwi znajduje się dwurzędowy złocony ikonostas oraz dwie boczne ikony w ozdobnych ryzach. Ściany i sklepienie cerkwi są pokryte freskami. W podziemiach cerkwi w II połowie XX w. urządzono kaplicę św. Bartłomieja.

BibliografiaEdytuj