Czagar Bazar

Czagar Bazar (Tell Czagar Bazar; arab. تل شاغر بازار, Tall Szaghar Bazar) – tell, stanowisko archeologiczne w północno-wschodniej Syrii, 35 kilometrów od miasta Al-Hasaka, w dorzeczu Chaburu. Pierwsze ślady osadnictwa w Czagar Bazar datowane są na VI tysiąclecie p.n.e. Osada została opuszczona na przełomie III i II tysiąclecia p.n.e.

Czagar Bazar
Państwo  Syria
Położenie na mapie Syrii
Mapa konturowa Syrii, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Czagar Bazar”
Ziemia36°31′22″N 40°32′06″E/36,522778 40,535000

Pierwsze prace wykopaliskowe w Czagar Bazar poprowadził w latach 1932-1937 brytyjski archeolog Max Mallowan[1]. Odkryto wiele artefaktów (m.in. kultury Halaf oraz Ubajd), w tym gliniane tabliczki z pismem klinowym. Podczas prac brytyjskiej ekspedycji w Czagar, Mallowanowi towarzyszyła jego żona Agatha Christie, która tworzyła dokumentację fotograficzną wykopalisk[2]. W 1999 roku wznowiono prace wykopaliskowe w kooperacji brytyjsko-belgijsko-syryjskiej (British Institute for the Study of Iraq, Uniwersytet w Liège, Directorate-General of Antiquities and Museums). Dzięki zakończonym w 2002 roku wykopaliskom uzyskano kolejne tabliczki z pismem klinowym (214 artefaktów).

Osada była zamieszkana już w VI tysiącleciu p.n.e. Odnaleziono tutaj wiele szczątków ceramiki przynależnej do kultury Halaf oraz późniejszego okresu Ubajd[3]. Prawdopodobnie od połowy IV do końca III tysiąclecia p.n.e. osada była opuszczona. W okresie starego państwa asyryjskiego Czagar Bazar było dużym ośrodkiem administracyjnym wykorzystywanym przez amoryckiego władcę Szamszi-Adada I (1813-1781 p.n.e.)[4]. Z czasów rządów jego syna Jasmah-Adada pochodzi szereg odkrytych w Czagar tabliczek składających się na archiwum administracyjne zarządcy[5].

PrzypisyEdytuj

  1. S. Dalley, Mari and Karana: Two old babylonian cities, New Jersey 1984, s. 26.
  2. A. Adams, Ladies of the Field: Early Women Archaeologists and Their Search for Adventure, Vancouver 2010, s. 153-154.
  3. R. Matthews, The Early Prehistory of Mesopotamia: 500,000 to 4,500 BC, 2000, s. 94.
  4. A dictionary of Archaeology, pod redakcją Iana Shawa i Roberta Jamesona, Oxford 1999, s. 145.
  5. C.J. Gadd, Tablets from Chagar Bazar and Tall Brak, 1937-38, w: Iraq, vol. 7, 1940, s. 22-23.