Diecezja Aarhus

Diecezja Aarhus – istniejąca od 948 do 1536 diecezja katolicka z siedzibą w Aarhus.

Diecezja Aarhus
Dioecesis Arusiensis
ilustracja
Państwo Królestwo Danii
Siedziba Aarhus
Data powołania 948
Data zamknięcia 1536
Wyznanie katolicyzm
Kościół łaciński
Metropolia Hamburg
Lund (od 1104)
Współczesne położenie
Państwo  Dania
Współczesna miejscowość Aarhus
Stolica tytularna
Data ustanowienia nigdy nie ustanowiona
brak współrzędnych
Katedra w Aarhus
Ołtarz katedry w Aarhus, dzieło Bernta Notke

Pierwszy kościół katolicki w Aarhus, kościół pw. Trójcy Świętej, zbudował ok. 900 król Jutlandii Frode. Diecezję erygował w 948 z upoważnienia papieża Agapita II metropolita bremeńsko-hamburski Adaldag. Gdy w 988 zmarł pierwszy biskup Aarhus Reginbrand, diecezja została połączona z diecezją Ribe.

Od 1050 ponownie stanowiła samodzielne biskupstwo, początkowo przynależące do Metropolii Brema-Hamburg, a od 1104 do metropolii Lund. Pierwszym biskupem został Chrystian z Aarhus, ordynowany przez arcybiskupa Hamburga Adalberta I. Biskup Ulfketil (1102-1134) wytyczył plan miasta Aarhus. Biskup Svend Udsson (1166-1191) założył opactwo cystersów w Øm.

W 1102 biskup Ulfketil zbudował drewniany kościół, w którym znajdowały się relikwie św. Klemensa. Budowę na jej miejsce kamiennej katedry św. Klemensa rozpoczął jego następca, biskup Peter Vagnsen. Budowę romańskiej katedry rozpoczęto w 1200, zakończono ok. 1263. Po pożarze w 1330 odbudowano ją na nowo w stylu gotyckim w ciągu XIV i XV w. Katedra św. Klemensa jest największym kościołem w Danii - ma 93m długości.

Ostatnim katolickim biskupem Aarhus był Ove Bille, uwięziony na skutek wprowadzenia w Danii reformacji. Od 1537 Aarhus stanowi siedzibę diecezji luterańskiej.

W chwili likwidacji diecezja liczyła ok. 260 parafii i 14 klasztorów. Katedra posiadała kapitułę z 34 prebendarzami. Na terenie diecezji istniały wspólnoty benedyktynów w Essenbeck, Voer, Alling i Veirlov, augustianów kanonicznych w Tvilum, cystersów w Øm (klasztor ten istniał aż do 1560), kartuzów w Aarhus, franciszkanów w Horsens i Randers, dominikanów w Aarhus, Horsens i Randers. Karmelici w Aarhus posiadali szpital pw. Ducha Świętego, istniała także wspólnota joannitów w Horsenes. W Mariager od 1412 do 1592 przebywały brygidki.

Nową parafię katolicką założyli w Aarhus oo. jezuici w 1873 - w 1956 liczyła ona 1300 wiernych.

BibliografiaEdytuj

  • Anzelm Weiss: Aarhus. W: Encyklopedia katolicka. T. 1. Lublin: 1989.

Linki zewnętrzneEdytuj