Otwórz menu główne

Fort VIII Twierdzy Toruń - fort piechoty, zbudowany pod nazwą Fort IVb Herzog Albrecht.

Fort VIII Kazimierz Wielki
Fort IVb Herzog Albrecht
Obiekt zabytkowy nr rej. A/1369 z 5 października 1971 - (zmiana decyzji) - 29 grudnia 2009
Ilustracja
Widok ogólny fortu
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Miejscowość Toruń
Adres ul. Bielańska 65
Typ budynku fort
Rozpoczęcie budowy 1888
Ukończenie budowy 1890
Położenie na mapie Torunia
Mapa lokalizacyjna Torunia
Fort VIII Kazimierz Wielki Fort IVb Herzog Albrecht
Fort VIII Kazimierz Wielki
Fort IVb Herzog Albrecht
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Fort VIII Kazimierz Wielki Fort IVb Herzog Albrecht
Fort VIII Kazimierz Wielki
Fort IVb Herzog Albrecht
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa kujawsko-pomorskiego
Fort VIII Kazimierz Wielki Fort IVb Herzog Albrecht
Fort VIII Kazimierz Wielki
Fort IVb Herzog Albrecht
Ziemia53°01′24,49″N 18°33′24,13″E/53,023469 18,556703

LokalizacjaEdytuj

Fort znajduje się w prawobrzeżnej części miasta, w dzielnicy Bielany, przy ulicy Bielańskiej 65.

HistoriaEdytuj

Fort powstał w latach 1888-1890 na planie trapezu. Był przeznaczony dla 300-osobowej załogi i obsługi dział, zaś uzbrojenie całości stanowiło sześć dział. Dostęp do obiektu był broniony jedynie przez wały ziemne oraz żelazny most zwodzony nad suchą fosą, wiodący do bloku wjazdowego z bramą główną. Z barkami fortu łączyło się pięć schronów piechoty. W 1893 roku, w czasie modernizacji, otrzymał trzy pancerne wieżyczki obserwacyjne typu W.T90.

Po powrocie Torunia do Polski w 1920 roku został zaadaptowany na koszary. W czasie hitlerowskiej okupacji Torunia w czasach II wojny światowej pełnił funkcję więzienia śledczego przeznaczonego dla ludności polskiej. Trafiło do niego wielu aresztowanych członków pierwszych polskich organizacji konspiracyjnych w Toruniu, z których kilkunastu zostało zamordowanych na terenie fortu. Inna część zginęła w masowych egzekucjach w lesie Barbarka. 16 kwietnia 1940 roku wywieziono do Ravensbrücku z fortów toruńskich około 120 do 150 kobiet. 6 lipca 1940 91 więźniów fortu zostało przewiezionych do Sachsenhausen. W dalszym okresie okupacji hitlerowcy urządzili na terenie fortu magazyn Luftwaffe[1][2][3][4].

Po 1945 rokuEdytuj

W latach 60. XX wieku podjęta została częściowa rozbiórka obiektu. Ostatecznie prac dekonstrukcyjnych nie zakończono, niemniej fort nie ma od tego czasu gospodarza[5] i systematycznie niszczeje, zalewany przez wodę i dewastowany. Do dziś zachowała się jedna wieżyczka obserwacyjna, oba położone na wale schrony oraz linie umocnień ziemnych.

Na terenie fortu znajduje się mocno już zdewastowany pomnik składający się z dwóch mieczy i tablic z herbem Torunia. Pierwotnie opatrzony był on napisem "Zginęli za Ojczyznę", dziś (2010) nieczytelnym.

GaleriaEdytuj

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Twierdza Toruń | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-11-09].
  2. Michał P. Kadlec, PO TORUNIU: Fort I im. Jana III Sobieskiego, PO TORUNIU [dostęp 2016-11-09].
  3. JW Web Development, Twierdza Toruń i Forty toruńskie, www.turystyka.torun.pl [dostęp 2016-11-09].
  4. red. Marian Biskup, Toruń dawny i dzisiejszy, Warszawa-Poznań-Toruń 1983, s. 500, ​ISBN 83-01-04958-8
  5. Formalnym właścicielem gruntu, na którym znajduje się fort, był do września 2008 Aeroklub Pomorski, a od tego czasu firma Łokietek. Patrz M. Nienartowicz, Na hipermarkecie nie wylądują, "Nowości" 5 września 2008, s. 5

BibliografiaEdytuj