Otwórz menu główne

Kumja (arab. قوميه‎) – nieistniejąca już arabska wieś, która była położona w dystrykcie Bajsan w Mandacie Palestyny. Wieś została wyludniona i zniszczona podczas wojny domowej w Mandacie Palestyny, po ataku sił żydowskiej Hagany w dniu 26 marca 1948 roku.

Kumja
قوميه‎
Ilustracja
Uciekinierzy z Kumji, 1948
Państwo  Mandat Palestyny
Dystrykt dystrykt Bajsan
Wysokość 75 m n.p.m.
Populacja (1945)
• liczba ludności

440
Data zniszczenia 26 marca 1948
Powód zniszczenia atak Hagany
Obecnie En Charod Ichud, En Charod Me’uchad, Tel Josef, Gewa
Położenie na mapie Mandatu Palestyny
Mapa lokalizacyjna Mandatu Palestyny
Kumja
Kumja
Ziemia32°33′54,42″N 35°23′44,89″E/32,565117 35,395803
Strona internetowa

PołożenieEdytuj

Kumja leżała w północnej części doliny Charod. Wieś była położona w odległości 12 kilometrów na zachód od miasta Bajsan. Według danych z 1945 do wsi należały ziemie o powierzchni 489,8 ha. We wsi mieszkało wówczas 440 osób[1].

własność gruntów powierzchnia gruntów (hektary)
Arabowie 471,6
Żydzi 8,1
publiczne 10,1
Razem 489,8
Rodzaj użytkowanych gruntów Arabowie (hektary) Żydzi (hektary)
uprawy nawadniane 3,3 -
uprawy zbóż 420,5 8,1
zabudowane 1,5 -
nieużytki 56,4 -

HistoriaEdytuj

Nie jest znana data założenia wioski. Wiadomo jednak, że istniała już przed 1596 rokiem[2]. Francuski geograf Pierre Jacotin umieścił ją na swojej mapie z 1799 roku, pod nazwą Kouni[3]. W 1882 roku Palestine Exploration Fund opisało Kumję jako niewielką wieś położoną na wzgórzu w samym środku doliny, otoczoną ogrodami z opuncji[4]. Po I wojnie światowej w 1918 roku cała Palestyna przeszła pod panowanie Brytyjczyków, który w 1921 roku utworzyli Brytyjski Mandat Palestyny. Umożliwiło to rozwój osadnictwa żydowskiego w Palestynie. W latach 20. XX wieku żydowskie organizacje syjonistyczne zaczęły wykupywać grunty w dolinie Charod. W 1930 roku w sąsiedztwo wsi został przeniesiony żydowski kibuc En Charod.

W okresie panowania Brytyjczyków Kumja była niewielką wsią, której mieszkańcy utrzymywali się z upraw zbóż. We wsi była szkoła podstawowa dla chłopców[1].

 

Przyjęta 29 listopada 1947 roku Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181 przyznała te tereny państwu żydowskiemu. Podczas wojny domowej w Mandacie Palestyny, w dniu 26 marca 1948 roku wieś zajęli żydowscy żołnierze Hagany (Brygada Golani). Jej mieszkańcy uciekli w obawie przed walkami. Następnie wyburzono wszystkie domy[1].

Miejsce obecnieEdytuj

Teren wioski Kumja pozostaje opuszczony, jednak jej pola uprawne zajęły sąsiednie kibuce En Charod Ichud, En Charod Me’uchad, Tel Josef i Gewa. Palestyński historyk Walid Chalidi, tak opisał pozostałości wioski Kumja: „Cały teren jest ogrodzony. Wokół gruzów wioski rosną morwy, drzewa granatu i kaktusy. Wśród ruin wiejskiej szkoły rosną cyprysy[1].

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d Welcome To Qumya (ang.). W: Palestine Remembered [on-line]. [dostęp 2015-04-26].
  2. Khalidi 1992 ↓, s. 57.
  3. Y. Karmon. An Analysis of Jacotin's Map of Palestine. „Israel Exploration Journal”. 10, s. 155–173, 244–253, 1960 (ang.). [dostęp 2015-04-26]. 
  4. Conder 1882 ↓, s. 85.

BibliografiaEdytuj