Kutry torpedowe typu PT

(Przekierowano z Kutry typu PT)

PT Boats (PT – Patrol Torpedo) – amerykańskie kutry z okresu II wojny światowej wykorzystywane jako okręty torpedowe, patrolowe i zwalczania okrętów podwodnych. Powstało 5 różniących się od siebie pod względem konstrukcyjnym typów, produkowanych przez 3 stocznie. Najwięcej, 385 jednostek zbudowała stocznia Electric Launch Company (Elco).

Kutry typu PT
Ilustracja
Kraj budowy  Stany Zjednoczone
Użytkownicy  US Navy
 Royal Navy
 MW ZSRR
Wejście do służby 1940
Zbudowane okręty Elco: 385
Higgins: 199
Huckins: 18
Dane taktyczno-techniczne
Wyporność 30 t
Długość od 21 do 24 m
Szerokość 6-7 m
Zanurzenie 1,5 m
Prędkość 40 węzłów
Załoga od 11 do 17
Uzbrojenie 4 wyrzutnie torped kaliber 533 mm
2 karabiny maszynowe M2 12,7 mm i 20 mm działko Oerlikona

HistoriaEdytuj

W 1938 Kongres Stanów Zjednoczonych przyznał środki na budowę małych okrętów o wyporności do 300 ton. Większość środków postanowiono przeznaczyć na opracowanie nowych kutrów torpedowych. We wrześniu 1938 ogłoszono konkurs na opracowanie nowych kutrów, w wyniku którego w maju 1939 wybrano 3 stocznie, które miały zbudować po dwie jednostki prototypowe noszące oznaczenia od PT-1 do PT-6. Dodatkowo Biuro Konstrukcyjne Marynarki opracowało dwa własne prototypy które otrzymały oznaczenia PT-7 i PT-8. Z powodu trudności na jakie natrafiono przy pracach nad nowymi okrętami, postanowiono zakupić licencję kutrów torpedowych za granicą. 1 czerwca 1939 wiceprezes Elco zakupił od brytyjskiej firmy British Power Boat dokumentację, a także jednostkę prototypową nowego kutra torpedowego. Okręt wszedł w skład United States Navy pod oznaczeniem PT-9. 7 grudnia 1939 został podpisany z firmą Elco kontrakt na budowę 22 nowych kutrów które od pierwszej jednostki serii znane były jako typ PT-10. Na początku 1941 Elco opracowało powiększoną i lepiej uzbrojoną wersję kutra oznaczoną jako typ PT-20, której zbudowano 20 jednostek. W marcu 1941 dwie stocznie Higgins Industries i Huckins Yacht Corporation wniosły protest przeciwko monopolizowaniu dostaw przez tylko jednego producenta. W związku z tym rozpisano nowy konkurs, w wyniku którego dowództwo US Navy zdecydowało się przyjąć na uzbrojenie także kutry produkowane przez protestujące firmy. Dodatkowo Elco otrzymało kontrakt na 25 nowych kutrów typu PT-20. Na początku 1942 Elco opracował nowy powiększony typ kutrów, który od pierwszej jednostki serii otrzymał oznaczenie PT-103. Do końca wojny zbudowano 326 jednostek tego typu.

WersjeEdytuj

  • Prototypy
    • PT-1, PT-2 – zbudowane przez stocznię Miami Shipbuilding Co.
    • PT-3, PT-4 – zbudowane przez stocznię Fisher Boat Works
    • PT-5, PT-6 – zbudowane przez stocznię Higgins Industries Inc
    • PT-7, PT-8 – zaprojektowane przez Biuro Konstrukcyjne Marynarki, zbudowane przez Stocznię Marynarki Wojennej w Filadelfii
    • PT-9 – zaprojektowany i zbudowany w brytyjskiej stoczni British Power Boat
  • Electric Launch Company
    • PT-10 – wersja licencyjna brytyjskiej konstrukcji, zbudowano 22 jednostki
    • PT-20 – ulepszona i powiększona wersja PT-10, zbudowano 49 jednostek
    • PT-103 – nowa konstrukcja, większa, cięższa i silniej uzbrojona od PT-20, zbudowano 326 jednostek
  • Higgins – zbudowano 199 jednostek
  • Huckins – zbudowano 18 jednostek wykorzystywanych w jednostkach obrony terytorialnej, nie wzięły udziału w walkach

BibliografiaEdytuj

  • Wojciech Holicki. Amerykańskie kutry torpedowe ELCO. „NTW”. Październik 1997. nr 10. s. 56 - 59. 

Linki zewnętrzneEdytuj