Mariusz Gulczyński

polski politolog

Mariusz Józef Gulczyński[1] (ur. 18 października 1928) – nauczyciel akademicki, działacz społeczno-polityczny, politolog. Specjalizuje się w teorii polityki i współczesnych systemach politycznych[1].

Mariusz Gulczyński
Data urodzenia

18 października 1928

Tytuł naukowy

profesor zwyczajny

Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi

ŻyciorysEdytuj

Wykształcenie i działalność naukowaEdytuj

W 1965 ukończył studia historyczne w Wyższej Szkole Nauk Społecznych przy KC PZPR[2]. Od października 1967 był zatrudniony w Instytucie Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie w 1971 uzyskał stopień doktora nauk politycznych[2]. Od października 1971 wykładał również w WSNS przy KC PZPR[2]. Od 1973 do 1982 pełnił na tej uczelni funkcję kierownika Zakładu Politycznych Systemów i Doktryn Współczesnego Kapitalizmu[2]. W 1977 habilitował, w 1981 został profesorem nauk społecznych[1]. Od 1983 do 1989 pracował jako kierownik Warsztatu Opinioznawczego CBOS. W latach 1985–1990 był pierwszym zastępcą dyrektora Instytutu Państwa i Prawa Polskiej Akademii Nauk. Od 1991 do 1995 wchodził w skład Komitetu Nauk Politycznych Polskiej Akademii Nauk. W okresie 1997–2002 pełnił funkcję kierownika Zakładu Systemów Politycznych w Instytucie Politologii Uniwersytetu Zielonogórskiego. Od 2004 do 2009 był profesorem zwyczajnym w Katedrze Teorii i Praktyki Sprawowania Władzy Wydziału Politologii AlmaMer Szkoły Wyższej w Warszawie[1].

Działalność polityczna i społecznaEdytuj

W październiku 1946 został zatrudniony w aparacie młodzieżowym Związku Walki Młodych, w którym był m.in. przewodniczącym zarządu powiatowego w Sierpcu[2]. Następnie działał w Związku Młodzieży Polskiej[2]. W kwietniu 1948 wstąpił do Polskiej Partii Robotniczej i został członkiem Komitetu Powiatowego tej partii w Sierpcu, a następnie należał do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej[2]. Był sekretarzem POP oraz członkiem egzekutywy OOP PZPR[2]. W 1956 był współinicjatorem odrodzenia Związku Harcerstwa Polskiego, następnie był członkiem Głównej Kwatery ZHP w latach 1957–1964[2]. Od kwietnia 1964 do września 1967 był zatrudniony w Sekretariacie Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu[2]. W latach 1986–1989 zasiadał w Prezydium Rady Krajowej PRON. Był m.in. członkiem Rady Redakcyjnej organu teoretycznego i politycznego KC PZPR Nowe Drogi[3]. W 1989 był uczestnikiem obrad Okrągłego Stołu po stronie rządowej. Zasiadał wówczas w Zespole Reform Politycznych.

Dorobek naukowyEdytuj

314 publikacji naukowych, w tym 27 monografii i podręczników; 15 ekspertyz; 5 wypromowanych doktorów, około 100 magistrów.

Ważniejsze publikacjeEdytuj

  • Globalizm: nowe stadium kapitalizmu? (1967)
  • Determinanty polityki zagranicznej USA (1976)
  • Jaki socjalizm (1980),
  • Stan i potrzeby porozumienia narodowego w połowie lat osiemdziesiątych (1985)
  • Jaki rozwój? (1987)
  • Why the Collapse of Socialism and the Restoration of Capitalism? Reflections from Poland (1992)
  • Projekty konstytucji RP w konfrontacji z właściwościami różnych typów ustaw zasadniczych (1994)
  • Wizje parlamentu Rzeczypospolitej Polskiej (1994)
  • Metods and Directions of Social System Transformation (1994)
  • Urzeczywistnianie suwerenności narodu (1995)
  • Adjustment of Polish Costitutionalism to the Democratic European Standards (1995)
  • Dylematy etyczne demokracji bezprzymiotnikowej in statu nascendi (1997)
  • Tradycja i współczesność idei integracji europejskiej w Polsce (2000)
  • Współczesne systemy polityczne (2000)
  • System polityczny Rzeczypospolitej Polskiej (współautor R. Zaradny, 2000)
  • Panorama systemów politycznych świata (2004)
  • Nauka o polityce. Podręcznik akademicki (2007)
  • Wiedza o partiach i systemach partyjnych (wspólnie z A. Małkiewiczem, 2008)
  • Kreowanie demokracji. Z dysput o celach i metodach polskiej transformacji (2008)
  • Alternatywne orientacje w politologii (2009)
  • System polityczny Rzeczypospolitej Polskiej (współautorstwo i naukowa redakcja, 2009)
  • Kryzys nadkonsumpcji 2008 – a knol (2009)
  • Kapitał polityczny Okrągłego Stołu (2009)
  • Dylematy teoretyczne i praktyczne Jubileuszu 20-lecia polskiej transformacji (2009)
  • Pozytywny potencjał Kryzysu Nadkonsumpcji – a knol (2009)
  • Zrozumieć IV Rzeczpospolitą (2010)
  • Wnioski z doświadczeń czterech polskich transformacji: I Rzeczypospolitej. II RP, PRL-u i III RP (2010)
  • Politologia. Podręcznik akademicki (2010)
  • Kapitał polityczny Okrągłego Stołu i jego wrogowie (2010)
  • Zwiastuny cywilizacji racjonalnego dostatku. Kryzys – szansą uratowania globowej cywilizacji, [w:] Dysputowanie.Bloog.pl(2010)
  • Dekalog prodemokratycznego politologa – teoretyczne pryncypia i metodologiczne reguły, [w:] Dysputowanie.Bloog.pl (2011)
  • Harbingers of the Civilization of Rational Abundance, “Athenaeum – Polish Political Science Studies” Vol 29/2011
  • Którędy Do Przodu Manifest Epoki Racjonalizmu – Academia, edu
  • Determinanty revitalizacji industrialnej cywilizacji... – Academia.edu

Nagrody i odznaczeniaEdytuj

  • Nagrody Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki: trzeciego stopnia 1973 i 1977 oraz drugiego stopnia 1979,
  • Srebrny Krzyż Zasługi, Złoty Krzyż Zasługi,
  • Krzyż Kawalerski i Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d Prof. zw. dr hab. Mariusz Józef Gulczyński, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2012-12-07].
  2. a b c d e f g h i j Informacje w BIP IPN. [dostęp 2022-02-13].
  3. „Nowe Drogi” nr 10/1981, s. 2.

BibliografiaEdytuj