Sichów

wieś w województwie dolnośląskim

Sichów (niem. Seichau) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Męcinka[2].

Ten artykuł dotyczy wsi na Śląsku. Zobacz też: dawną wieś pod Lwowem, obecnie stanowiącą jego dzielnicę oraz rejon sichowski we Lwowie.
Artykuł 51°5′48″N 16°3′11″E
- błąd 39 m
WD 51°6'N, 16°3'E
- błąd 2312 m
Odległość 452 m
Sichów
wieś
Ilustracja
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny w Sichowie
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat jaworski
Gmina Męcinka
Liczba ludności (III 2011) 353[1]
Strefa numeracyjna 76
Tablice rejestracyjne DJA
SIMC 0365718
Położenie na mapie gminy Męcinka
Mapa konturowa gminy Męcinka, u góry znajduje się punkt z opisem „Sichów”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Sichów”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Sichów”
Położenie na mapie powiatu jaworskiego
Mapa konturowa powiatu jaworskiego, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Sichów”
Ziemia51°05′48″N 16°03′11″E/51,096667 16,053056

Podział administracyjnyEdytuj

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego.

PołożenieEdytuj

Miejscowość położona jest na Nizinie Śląsko-Łużyckiej, na Równinie Chojnowskiej, u podnóża Pogórza Kaczawskiego (Pogórza Złotoryjskiego), nad potokiem Gajką i jego dopływem Sichowianką[3].

Południowa część wsi leży w Parku Krajobrazowym "Chełmy", a północna w jego otulinie[3].

Budowa geologicznaEdytuj

Pod względem budowy geologicznej miejscowość położona jest na bloku przedsudeckim, częściowo w Sudetach[4].

Podłoże zbudowane jest ze skał metamorficznych należących do strefy kaczawskiej, głównie fyllitów oraz zieleńców i łupków zieleńcowych. Wokół wsi licznie występują trzeciorzędowe bazalty. Na bloku przedsudeckim (Równinie Chojnowskiej) zalegają również trzeciorzędowe piaski, żwiry i mułki z wkładkami węgli brunatnych. Starsze utwory przykryte są plejstoceńskimi glinami i lessami, a w dolinach potoków piaskami i żwirami oraz namułami[4].

NazwaEdytuj

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi ze średniowiecznego dokumentu z 1217 roku gdzie wymieniona jest jako „Sichovici”. Wieś wzmiankowana także w łacińskim dokumencie z 1228 roku wydanym przez Henryka Brodatego gdzie zanotowana została w zlatynizowanej, staropolskiej formie „Sichova”[5]. W 1323 notowana jako „Sichowe”[6].

Niemiecki językoznawca Heinrich Adamy zalicza nazwę miejscowości do grupy nazw patronomicznych wywodząc ją od imienia pierwszego założyciela lub właściciela Sycha, Sychowa lub Zycha[7]. W swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia on jako najstarszą zanotowaną po łacinie nazwę miejscowości Sychovici podając jej znaczenie "Dorf des Sychow" czyli po polsku "Wieś Sychowa lub Sycha"[7]. Nazwa wsi została później fonetycznie zgermanizowana na Seichau[7] i utraciła swoje pierwotne brzmienie.

HistoriaEdytuj

Zakupiona w roku 1249 przez klasztor cystersów w Lubiążu pozostaje w jego własności do XV w. Ponownie wraca na własność klasztoru w roku 1734 aż do kasacji zakonu w roku 1810. W XVII w. okolice wsi są terenem powstań chłopskich. W okolicy wydobywano węgiel brunatny oraz bazalty. W XIX w. w okolicy Sichowa wydobywano rudę miedzi w kopalniach „Albert Loranz” i „Hirsch”, o których niewiele więcej wiadomo.

ZabytkiEdytuj

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[8]:

  • kościół parafialny pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny, z XV–XVIII w.
  • cmentarz przykościelny, z drugiej połowy XIII w.
  • park pałacowy, z połowy XIX w.

PrzypisyEdytuj

  1. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-03-2].
  3. a b Park Krajobrazowy Chełmy, mapa turystyczna, skala 1:50 000, PPWK, Warszawa – Wrocław, wydanie II, 1999
  4. a b Park Krajobrazowy Chełmy, mapa geologiczna dla turystów, skala 1:50 000, Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa, 1995, ​ISBN 83-903704-1-7
  5. Colmar Grünhagen 1866 ↓, s. 145.
  6. Stanisław Jastrzębski: Jawor i okolice, Ossolineum, Wrocław 1973, s. 143.
  7. a b c Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch’s Buchhandlung, 1888, s. 24, OCLC 456751858 (niem.).
  8. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 32. [dostęp 7.9.2012].

BibliografiaEdytuj

  • Colmar Grünhagen: Regesten zur Schleisischen Geschichte. Breslau: Josef Max & COMP., 1866.
  • Stanisław Jastrzębski: Jawor i okolice, Ossolineum, Wrocław 1973, s. 143-144
  • Edward Wiśniewski, Tomasz Horoszko: Park Krajobrazowy Chełmy, Myślibórz, Wrocław 2013, ​ISBN 978-83-63166-06-9
  • Słownik geografii turystycznej Sudetów, tom 7 Pogórze Kaczawskie, red. Marek Staffa, Wydawnictwo I-BiS, Wrocław, 2002, ​ISBN 83-85773-49-9​, s. 502-507
  • Park Krajobrazowy Chełmy, mapa turystyczna, skala 1:50 000, PPWK, Warszawa – Wrocław, wydanie II, 1999
  • Park Krajobrazowy Chełmy, mapa geologiczna dla turystów, skala 1:50 000, Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa, 1995, ​ISBN 83-903704-1-7