Farerskie partie polityczne: Różnice pomiędzy wersjami

m
ort.
(Nowy artykuł)
 
m (ort.)
Podobnie jak we wszystkich terytoriach, na których dominuje [[demokracja parlamentarna]], kierujących się zasadą [[pluralizm polityczny|pluralizmu politycznego]], tak i na [[Wyspy Owcze|Wyspach Owczych]] istnieje wiele [[partia polityczna|partii politycznych]], starających się o zdobycie jak największej liczby miejsc w lokalnym [[parlament|parlamencie]], zwanym [[Løgting]].
 
== Rys historyczny ==
 
Choć przywrócenie [[autonomia|autonomii]] politycznej odebranej [[archipelag]]owi w [[1816]] nastąpiło dopiero w roku [[1946]], parlament, choć o bardzo ograniczonych funkcjach, stale istniał. Pierwsze ugrupowania zaczęły tworzyć się już na początku [[XX wiek]]u. Wytworzyły się wtedy dwa, stojące po dwóch stronach farerskiej sceny politycznej, która poza tradycyjnym podziałem na [[lewica|lewicę]] i [[prawica|prawicę]] jest podzielona jeszcze ze względu na punkt widzenia względem związków z [[Dania|Danią]]. Były to: [[Farerska Partia Unii|Partia Unii]] ([[język farerski|far.]] ''Sambandsflokkurin''), stojąca po prawej stronie sceny politycznej, opowiadająca się za uściśleniem związków z Królestwem oraz [[Farerska Partia Niepodległościowa|Partia Niepodległościowa]] (far. ''Sjálvstýrisflokkurin''), chcąca odłączenia się od Danii i opowiadająca się po lewicy. Pierwsza z nich utworzyła się w [[1906]] roku, druga oficjalnie została zarejestrowana trzy lata później, jednak już wtedy brała udział w wyborach, jako ugrupowanie nieformalne.
 
Prócz tych głównych partii przez farerską scenę polityczną przewinęło się kilka innych, mniej znaczących ugrupowań. Pierwszym była [[Farerska Partia Biznesowa|Partia Biznesowa]] (far. ''Vinnuflokkurin''), która wzięła jednorazowo udział w wyborach w [[1936]] roku, kiedy zdobyła 8,1% głosów i dwa miejsca w parlamencie<ref name="Statystyki"/>. Wcześniej, w [[1932]] w wyborach wzięła jeszcze udział [[Farerska Partia Separatystyczna|Partia Separatystyczna]] (far. ''Loysingarflokkurin''), jednak zdobyła tylko 14 głosów i nie mogła liczyć na żadne korzyści z tego wyniku<ref name="Statystyki"/>. Politycy tego ugrupowania brali jeszcze udział w wyborach w [[1940]] roku, ale pomimo nieco bardziej korzystnego rezultatu również nie odnieśli sukcesu.
 
Na dłuższy czas pojawiła się jeszcze [[Farerska Partia Postępu|Partia Postępu]] (far. ''Framburðsflokkurin''), działająca w okresie [[1958]]-[[1998|98]], która zdobywała od jednego do dwóch głosów w wyborach, by w [[1998]], nie zdobyć ani jednego i ostatecznie się rozpaść. W [[1988]] udział w wyborach wzięła także [[Farerska Partia Progresywna|Partia Progresywna]] (far. ''Framsóknarflokkurin''), ale nie odniosła sukcesu. Dwa lata później [[Farerska Partia Socjalistyczno-Separatystyczna|Partia Socjalistyczno-Separatystyczna]] (far. ''Sosialitiski Loysingarflokkurin'') zdobyła 666 głosów<ref name="Statystyki"/>, co wspomina w swoim utworze zespół [[punk rock|punk rockowy]]owy [[200 (zespół muzyczny)|200]].
 
W [[1994]] kolejne dwie nowo- utworzone partie nie zdobyły wystarczającej liczby głosów i pozostały poza parlamentem, by do tej pory nie wziąć udziału w żadnych następnych wyborach. Były to: [[Farerski Ruch Wolnościowy|Ruch Wolnościowy]] (far. ''Frælsisfylkingin'') i [[Partia Farerska]] (far. ''Hin Føroyski Flokkurin'')<ref name="Statystyki"/>. Wtedy też, na okres dwóch wyborów pojawił się [[Farerski Ruch Robotniczy|Ruch Robotniczy]] (far. ''Verkmannafylkingin''), który w [[1994]] zdobył trzy miejsca w parlamencie, jednak w [[1998]] poniósł sromotną porażkę, wycofując się z polityki.
 
W [[2004]] roku pojawiła się [[Farerska Partia Śmieszna|Partia Śmieszna]] (far. ''Hin stuttligi flokkurin''), nie zdobyła jednak wystarczającego poparcia by dostać się do parlamentu. Cztery lata później w ostatnich [[wybory parlamentarne na Wyspach Owczych w 2008 roku|wyborach z 2008]] stworzone zostało najmłodsze, jak dotąd, ugrupowanie [[Farerska Partia Studencka|Partia Studencka]] (far. ''Miðnámsflokkurin''), również jednak nie dostała się do Løgtingu. W 2008 także Farerska Partia Republikańska zmieniła nazwę na Republika (far. ''Tjóðveldi'').
 
== Partie polityczne ==
=== Partie, które obecnie znajdują się w parlamencie ===
Obecnie w Løgtingu znajduje się sześć partii politycznych, zajmujących 33 miejsca w tym lokalnym parlamencie. Ostatnie wybory odbyły się [[19 stycznia]] [[2008]] roku. Tylko jedna z kandydujących partii nie dostała się do parlamentu, była to Partia Studencka. Tymi, które się dostały były:
 
* [[Republika (Wyspy Owcze)|Republika]] (''Tjóðveldi'') - 8 mandatów, centrolewica, separatyzm,
* [[Farerska Partia Unii|Partia Unii]] (''Sambandsflokkurin'') - 7 mandatów, prawica, unitaryzm,
* [[Farerska Partia Ludowa|Partia Ludowa]] (''Fólkaflokkurin'') - 7 mandatów, prawica, separatyzm,
* [[Farerska Partia Socjaldemokratyczna|Partia Socjaldemokratyczna]] (''Javnaðarflokkurin'') - 6 mandatów, centrolewica, unitaryzm,
* [[Farerska Partia Centralna|Partia Centralna]] (''Miðflokkurin'') - 3 mandaty, centroprawica, unitaryzm,
* [[Farerska Partia Niepodległościowa|Partia Niepodległościowa]] (''Sjálvstýrisflokkurin'') - 2 mandaty, centrolewica, separatyzm,
 
=== Partie, które istniały w przeszłości ===
* [[Farerska Partia Separatystyczna|Partia Separatystyczna]] (''Loysingarflokkurin'') - wybory w [[1932]] (0 mandatów),
* [[Farerska Partia Biznesowa|Partia Biznesowa]] (''Vinnuflokkurin'') - wybory w [[1936]] (2 mandaty),
* [[Farerska Partia Postępu|Partia Postępu]] (''Framburðsflokkurin'') - wybory w latach [[1958]]-[[1998|98]] (0-2 mandaty),
* [[Farerska Partia Progresywna|Partia Progresywna]] (''Framsóknarflokkurin'') - wybory w [[1988]] (0 mandatów),
* [[Farerska Partia Socjalistyczno-Separatystyczna|Partia Socjalistyczno-Separatystyczna]] (''Sosialitiski Loysingarflokkurin'') - wybory w [[1990]] (0 mandatów),
* [[Farerski Ruch Wolnościowy|Ruch Wolnościowy]] (''Frælsisfylkingin'') - wybory w [[1994]] (0 mandatów),
* [[Partia Farerska]] - (''Hin Føroyski Flokkurin'') - wybory w [[1994]] (0 mandatów),
* [[Farerski Ruch Robotniczy|Ruch Robotniczy]] (''Verkmannafylkingin'') - wybory w [[1994]] i [[1998]] (3 i 0 mandatów),
* [[Farerska Partia Śmieszna|Partia Śmieszna]] (''Hin stuttligi flokkurin'') - wybory w [[2004]] (0 mandatów),
* [[Farerska Partia Studencka|Partia Studencka]] (''Miðnámsflokkurin'') - wybory w [[2008]] (0 mandatów),
 
{{Przypisy}}