Jan Dismas Zelenka: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 32 bajty ,  5 lat temu
m
-szablon przy użyciu AWB
m (Wycofano edycje użytkownika Jsitarz (dyskusja). Autor przywróconej wersji to MalarzBOT.)
m (-szablon przy użyciu AWB)
== Życie ==
Większość życia kompozytor ten spędził na dworze saskim u [[August II Mocny|Augusta II]]. Dwór ten był dwuwyznaniowy, ponieważ sam elektorat Saksonii był ewangelicki (luterański), ale elektor Fryderyk August II musiał przejść na katolicyzm, by zostać królem Polski.
Tak jak [[Johann Sebastian Bach]] i inni kompozytorzy odpowiadali za przygotowywanie oprawy muzycznej do nabożeństw i uroczystości protestanckich, tak Zelenka odpowiadał za część katolicką.
 
W swej epoce był bardzo ceniony, a i dziś chwali się jego muzykę za jej niezwykłą energię i "rozmach". Zelenka komponował niemal wyłącznie dzieła religijne, dlatego nazywany jest czasem "katolickim Bachem", jednak ze względu na obecność wirtuozerii w jego muzyce skrzypcowej wspominany jest też czasem jako "czeski [[Vivaldi]]".
Kompletny spis utworów Zelenki zawiera niemal 250 utworów, przeważnie o charakterze religijnym, w tym 21 [[mszy]] (jedna zaginęła), 4 [[requiem]], 2 wielkie [[oratorium|oratoria]], 2 [[Magnificat]] i [[Te Deum]], 13 [[litania|litanii]], wiele [[psalm]]ów, [[hymn]]ów i [[antyfona|antyfon]]
 
Do najważniejszych należą przede wszystkim msze, skomponowane w ostatnich 10 latach życia, oratoria i litanie.
 
Szczyt jego twórczości świeckiej, a zarazem szczytowy barok muzyczny reprezentuje "Sub olea pacis et Palma virtutis" i jego utwory instrumentalne.
* Il Serpente di bronzo, 1730, ZWV 61
* Gesù al Calvario, 1735, ZWV 62
* I penitento al sepolchro del Redentore, 1736, ZWV 63
 
=== Litanie ===
* Miserere c-moll, 1738, ZWV 57
* Lamentationes Ieremiae Prophetae, ZWV 203
* Responsoria pro hebdomada (27), ZWV 55
 
=== Świeckie utwory wokalno-instrumentalne===
* Capriccio no.5 (G), 1729, ZWV 190
 
{{Kontrola autorytatywna}}
 
{{Przypisy}}
{{Kompozytorzy baroku}}
 
{{Kontrola autorytatywna}}
 
{{DEFAULTSORT:Zelenka, Jan Dismas}}
 
[[Kategoria:Czescy kompozytorzy baroku]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1679]]
[[Kategoria:Zmarli w 1745]]
 
 
{{Przypisy}}
24 308

edycji