Ruch Autonomii Śląska: Różnice pomiędzy wersjami

ŚPR, WP:SK, dr.
(ŚPR, WP:SK, dr.)
|lider = [[Jerzy Gorzelik]]
|założona = 27 czerwca 2001
|rozwiązana =
|adres siedziby = [[Ulica Wolności w Chorzowie|ul. Wolności 74 ]],<br />41-500 [[Chorzów]]
|ideologia = [[regionalizm (polityka)|regionalizm]]
|poglady gospodarcze =
|liczba = ok. 7000
|międzynarodowe = [[Wolny Sojusz Europejski]]
|europarl =
|organizacja młodzieżowa =
|kolory = {{legenda|yellow|[[Barwa żółta|żółty]]|w linii=tak}}<br />{{legenda|blue|[[Barwa niebieska|niebieski]]|w linii=tak}}
|posłowie = {{udział|0|460|yellow}}
|www = //autonomia.pl
}}
'''Ruch Autonomii Śląska''' ('''RAŚ''') – [[stowarzyszenie]] utworzone w styczniu 1990 na [[Górny Śląsk|Górnym Śląsku]]. Od 27 czerwca 2001 z siedzibą w Katowicach<ref>[http://autonomia.pl/n/statut-ruchu-autonomii-slaska Statut stowarzyszenia]</ref>. Głównym celem organizacji jest utworzenie [[autonomia|autonomicznego]] regionu w historycznych granicach [[Górny Śląsk|Górnego Śląska]]. Ruch Autonomii Śląska powołuje się na posiadanie autonomii w okresie [[II Rzeczpospolita|II Rzeczypospolitej]] przez [[województwo śląskie (II Rzeczpospolita)|województwo śląskie]], które działało w ramach [[Statut Organiczny Województwa Śląskiego|Statutu Organicznego]], nadanego przez [[Sejm Ustawodawczy (1919–1922)|Sejm Ustawodawczy]].
 
== Program ==
== Przewodniczący RAŚ ==
[[Plik:Dr Jerzy Gorzelik.JPG|mały|150px|dr Jerzy Gorzelik]]
* [[Paweł Musioł (1944–2017)|Paweł Musioł]] 1991-1995(1991–1995)
* Zenon Wieczorek 1995-1999(1995–1999)
* [[Krzysztof Kluczniok]] 1999-2003(1999–2003)
* [[Jerzy Gorzelik]] (od 2003.)
 
== Działalność ==
 
== Współpraca ==
RAŚ utrzymuje biura w [[Stany Zjednoczone|USA]], [[Belgia|Belgii]] i [[Niemcy|Niemczech]], jest także od [[1993]] członkiem [[Liga Regionów|Ligi Regionów]], organizacji postulującej podział Polski na 12 autonomicznych regionów (jej członkami jest także [[Unia Wielkopolan]], [[Związek Górnośląski]], [[Związek Podhalan]] i [[Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie]]). Przez dłuższy czas współpracował z organizacjami [[Mniejszość niemiecka w Polsce|niemieckiej mniejszości narodowej]] w [[Polska|Polsce]]. RAŚ utrzymuje kontakty z niemieckimi organizacjami Ślązaków oraz regionalistami z krajów [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]].
 
W [[1997]] RAŚ wziął udział w konferencji Partii Regionalistów Wolnej [[Bretania|Bretanii]] (obok innych organizacji jak np. [[Liga Celtycka]], [[Plaid Cymru|Partia Walii]], [[Szkocka Partia Narodowa]], czy [[Flamandzka Unia Narodowa]]). Dwaj przedstawiciele RAŚ brali też udział w konferencji w [[Bolzano|Bozen]], gdzie omawiano przeprowadzanie akcji zbierania funduszy na szkoły niemieckie na Śląsku. {{fakt|Jednak od kilku lat mniejszość niemiecka zaczęła traktować RAŚ jako konkurencję w walce o głosy wyborców na Śląsku|data=2012-03}}.
 
Część działaczy RAŚ działa na rzecz [[Związek Ludności Narodowości Śląskiej|Związku Ludności Narodowości Śląskiej]], który usiłuje na drodze sądowej zalegalizować w Polsce narodowość śląską (20 grudnia 2001 i 17 lutego 2004 [[Europejski Trybunał Praw Człowieka]] w [[Strasburg]]u odrzucił wniosek w tej sprawie).
 
== Założenie klubu piłkarskiego 1. FC Katowice ==
Działacze RAŚ znaleźli się wśród założycieli powołanego w 2007 roku klubu piłkarskiego o nazwie [[1. FC Katowice|1.FC Katowice]]. Nazwa nawiązuje do pierwszego klubu piłkarskiego w Katowicach, założonego w [[1905]] roku, wicemistrza Polski w [[1927]] roku, zlikwidowanego przez władze polskie w [[1939]] roku z powodu opanowania władz klubu przez [[Narodowy socjalizm|narodowych socjalistów]]<ref>Karol Grünberg, Nazi-Front Schleisen. Niemieckie organizacje polityczne w woj. śląskim w latach 1933-1939, Katowice 1963</ref> niemieckich ze środowiska ''[[Partia Młodoniemiecka w Polsce|Jungdeutsche Partei]]'' i reaktywowanego przez niemieckie władze hitlerowskie podczas okupacji zajętego Górnego Śląska. Powstanie tego klubu spowodowało krytyczne reakcje działaczy Ruchu Obywatelskiego „Polski Śląsk”, którzy utrzymywali, że klub ma nazistowskie korzenie<ref>[http://www.rops.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=142&Itemid=72 „Wstydliwa karta niemieckiego sportu” – artykuł na stronie ROPŚ, 12 lipca 2007].</ref><ref>[http://www.sport.pl/sport/1,78978,4313739.html Piotr Spyra: 1. FC Katowice afirmuje nazizm, Gazeta Wyborcza Katowice, 2007.07.13].</ref> (w rzeczywistości został założony znacznie wcześniej).
 
== Śląski Związek Akademicki ==
 
Nazwą nawiązuje do Śląskiego Związku Akademickiego (ŚZA) powstałego 20 lipca 1919 w Bytomiu z inicjatywy elity intelektualnej ówczesnego Górnego Śląska (m.in. ks. dr [[Teodor Kubina]] oraz ks. Michał Lewek), który zrzeszał Polaków mających wyższe wykształcenie, chcących działać socjalnie wśród polskiego społeczeństwa Górnego Śląska. Związek postawił sobie za cel „zrzeszenie wszystkich sił akademickich na Śląsku do wspólnej pracy nad sobą, nad akademikami-studentami, uczniami średnich szkół i nad ludem”. Po rozstrzygnięciach plebiscytowych dotyczących podziału terytorialnego Górnego Śląska w 1921 roku aż do 1928 roku działalność ŚZA była zawieszona. Po wznowieniu aktywności w dalszym ciągu prowadził działalność oświatową i patriotyczną wśród Górnoślązaków, wydając liczne pozycje książkowe, prowadząc konkursy, a także badania nad historią regionu<ref>{{Cytuj |redaktor = Franciszek Hawranek |tytuł = Encyklopedia powstań śląskich |data = 1982 |miejsce = Opole |wydawca = Wydawnictwo Instytutu Śląskiego |s = 550}}</ref>.
 
== Śląska Partia Regionalna ==
'''Śląska Partia Regionalna''' to [[partia polityczna]] powołana w 2017 przez działaczy Ruchu Autonomii Śląska.
 
Utworzenie partii zapowiedzieli 21 czerwca 2017 członek zarządu [[województwo śląskie|województwa śląskiego]], radny [[Sejmik Województwa Śląskiego|sejmiku tego województwa]] i wiceprzewodniczący RAŚ [[Henryk Mercik]] oraz prezes [[Związek Górnośląski|Związku Górnośląskiego]] Grzegorz Franki<ref>{{Cytuj|url=https://silesion.pl/ras-i-zg-zakladaja-nowa-sile-polityczna-21-06-2017|tytuł=Powstaje Śląska Partia Regionalna!|autor=Michał J. Cieśla|opublikowany=silesion.pl|data=21 czerwca 2017}}</ref>. Ten drugi jednak w listopadzie 2017 wycofał się z udziału w inicjatywie, w związku z zaangażowaniem się w działalność w [[Platforma Obywatelska|Platformie Obywatelskiej]]<ref>{{Cytuj|url=http://www.radiopiekary.pl/2017/11/28/grzegorz-franki-poza-slaska-partia-regionalna-jest-oswiadczenie/|tytuł=Grzegorz Franki poza Śląską Partią Regionalną. Jest oświadczenie|autor=Kamil Zatoński|opublikowany=radiopiekary.pl|data=28 listopada 2017}}</ref>. Liderami ŚPR zostali Henryk Mercik i Ilona Kanclerz, a rzecznikiem prasowym Janusz Dubiel<ref>[http://partiaslaska.pl/partia/ Informacje na stronie ŚPR]</ref>. Czołowym działaczem partii jest także przewodniczący RAŚ [[Jerzy Gorzelik]]. Wniosek o rejestrację partii złożono 13 października 2017, a sąd dokonał rejestracji 12 kwietnia 2018<ref>{{Cytuj|url=http://www.radiopiekary.pl/2018/05/10/slaska-partia-regionalna-zarejestrowana-czekali-181-dni/|tytuł=Śląska Partia Regionalna zarejestrowana! Czekali 181 dni!|autor=Andrzej Zazgórnik|opublikowany=radiopiekary.pl|data=10 maja 2018}}</ref>. Cztery dni później w [[Katowice|Katowicach]] odbyła się konwencja programowa ŚPR<ref>{{Cytuj|url=http://www.portalsamorzadowy.pl/polityka-i-spoleczenstwo/w-katowicach-odbyla-sie-konwencja-programowa-slaskiej-partii-regionalnej,106777.html|tytuł=W Katowicach odbyła się konwencja programowa Śląskiej Partii Regionalnej|opublikowany=portalsamorzadowy.pl|data=16 kwietnia 2018}}</ref>.
 
* [http://partiaslaska.pl/ Strona internetowa ŚPR]
 
== Poparcie w wyborach ==
== Zobacz też ==
{{Wikicytaty|Ruch Autonomii Śląska}}
* [[Młodzież Górnośląska]]
* [[Wolny Sojusz Europejski]]
* [[Jaskółka Śląska]]