Carlo Donida: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 35 bajtów ,  2 lata temu
m
int., WP:SK, kat.
(Artykuł ten został zgłoszony do umieszczenia na stronie głównej w rubryce „Czy wiesz” za pomocą gadżetu CzyWiesz)
m (int., WP:SK, kat.)
|commons =
|wikicytaty =
|www = http://www.carlodonida.it/home.html
}}
'''Carlo Donida Labati''' (ur. 30 października 1920 w [[Mediolan]]ie, zm. 22 kwietnia 1998 w [[Porto Valtravaglia]]) – [[Włosi|włoski]] [[kompozytor]] i pianista, znany z licznych przebojów, skomponowanych zwłaszcza we współpracy z autorem tekstów, [[Mogol]]em: „[[Al di là]]” (1961), „Uno dei tanti” (1961), „Abbracciami forte” (1965), „Gli occhi miei” (1968), „La spada nel cuore” (1970). Wiele ze skomponowanych przez niego piosenek wykonywali zagraniczni wykonawcy, między innymi: [[Udo Jürgens]], [[Tom Jones (piosenkarz)|Tom Jones]], [[Ben E. King]], [[Petula Clark]] i [[Shirley Bassey]].
Carlo Donida Labati urodził się 30 października 1920 roku w [[Mediolan]]ie. Ukończył miejscowe Konserwatorium im. Giuseppe Verdiego w klasie fortepianu i kompozycji. Rozpoczął karierę muzyczną jako pianista zespołu I Dandies, który występował w latach 1946–1949 na estradach między innymi Mediolanu i Wenecji{{r|ACCD}}. Na początku lat 50. Donida został zatrudniony jako aranżer przez wydawnictwo muzyczne G. Ricordi & C., które w tym czasie utworzyło dział Radio Record Ricordi, poświęcony muzyce rozrywkowej. Dział ten odniósł sukces dzięki takim artystom jak: [[Gino Latilla]], [[Joe Sentieri]], [[Tony Dallara]], [[Milva (piosenkarka)|Milva]], [[Wilma Goich]] i wielu innym{{r|MD}}.
 
Pierwszy własny sukces Donida odniósł w 1951 roku, komponując we współpracy z autorami tekstów [[Gian Carlo Testoni]]m i [[Mario Panzeri]]m piosenkę „Sotto il mandorlo”, którą wykonał zespół [[Duo Fasano]] na inauguracyjnym [[Festiwal Piosenki Włoskiej w San Remo|Festiwalu Piosenki Włoskiej]] w [[San Remo]]{{r|MD}}{{odn|Giannotti|2005|s=229}}. W 1953 roku skomponował wspólnie z [[Calibi]]m piosenkę „Vecchio scarpone”, która zajęła 4. miejsce na tym festiwalu (wykonawcy: [[Gino Latilla]] i [[Doppio Quintetto Vocale]] oraz [[Giorgio Consolini]]). W 1954 roku kolejna jego piosenka, „Canzone da due soldi” (tekst: [[Pinchi]], wykonawcy: [[Katyna Ranieri]] i [[Achille Togliani]]) zajęła na tym festiwalu 2. miejsce{{odn|Giannotti|2005|s=229}}.
 
=== Lata 60. i późniejsze ===
W 1960 roku Donida rozpoczął współpracę z autorem tekstów [[Mogol]]em. Ich pierwszymi wspólnymi piosenkami były: „Briciole di baci”, wykonana przez [[Mina (piosenkarka)|Minę]] i „Diavolo”, zaśpiewana [[Jimmy Fontana|Jimmy’ego Fontanę]]{{r|ACCD}}. Natomiast ich pierwszym sukcesem stała się napisana w 1961 roku piosenka „[[Al di là]]”, która w wykonaniu[[Luciano Tajoli|Luciana Tajolego]] i [[Betty Curtis]]) wygrała festiwal w San Remo{{r|ACCD}}{{odn|Giannotti|2005|s=231}}. Z tą samą piosenką Betty Curtis reprezentowała [[Włochy w Konkursie Piosenki Eurowizji|Włochy]] podczas finału [[Konkurs Piosenki Eurowizji 1961|6.]] Konkursu Piosenki Eurowizji, zajmując 5. miejsce<ref>{{cytuj stronę|url= http://www.eurovision.tv/page/history/by-year/contest?event=278|tytuł= Eurovision Song Contest 1961 |autor=Eurovision | opublikowany = www.eurovision.tv|język=en|data dostępu=2018-05-23}}</ref>. W [[Stany Zjednoczone|Stanach Zjednoczonych]] własne wersje tej piosenki zaprezentowali: [[Connie Francis]] w 1963 roku<ref>{{cytuj stronę|url= https://www.billboard.com/music/connie-francis/chart-history/hot-100/song/572523|tytuł= Al Di La – Connie Francis |autor= Billboard| opublikowany = www.billboard.com |język=en|data dostępu=2018-05-23}}</ref> oraz Ray Charles Singers rok później<ref>{{cytuj stronę|url= https://www.billboard.com/music/the-ray-charles-singers/chart-history/hot-100/song/579244|tytuł= Al-Di-La – The Ray Charles Singers |autor= Billboard| opublikowany = www.billboard.com |język=en|data dostępu=2018-05-23}}</ref>. Kolejnym sukcesem spółki Mogol/Donida stała się piosenka „Uno dei tanti”, również z 1961 roku, znana w wersji anglosaskiej, jako „I (Who Have Nothing)” z wykonania takich artystów jak: [[Ben E. King]] (1963), [[Petula Clark]] (1965), [[Status Quo (zespół muzyczny)|The Spectres]] (1966), [[Tom Jones (piosenkarz)|Tom Jones]] (1970) , [[Luther Vandross]] i [[Martha Wash]] (1991), [[Neil Diamond]] (1993), [[Joe Cocker]] (2004)<ref>{{Cytuj stronę| url = http://www.secondhandsongs.com/song/25880.html | tytuł = Song: Uno dei tanti | autor = SecondHandSongs | opublikowany = www.secondhandsongs.com | język = en | data dostępu = 2018-05-23|archiwum = https://web.archive.org/web/20070114081307/http://www.secondhandsongs.com/song/25880.html | zarchiwizowano = 2007-01-14}}</ref>. Następne osiągniecie Mogol/Donida odnotowali w 1965 roku, gdy ich piosenka „Abbracciami forte”, wykonana przez [[Udo Jürgens]]a i [[Ornella Vanoni|Ornellę Vanoni]], zajela 2. miejsce na festiwalu w San Remo{{odn|Giannotti|2005|s=232}}. Pochodząca z 1968 roku piosenka „Gli occhi miei” (11. miejsce na festiwalu w San Remo){{odn|Giannotti|2005|s=233}} stała się, pod tytułem „Help Yourself”, jednym z przebojów Toma Jonesa, zajmując 5. miejsce na liście [[Official Charts Company]]<ref>{{cytuj stronę|url= http://www.officialcharts.com/artist/11640/tom-jones/|tytuł= Tom Jones – Singles |autor= [[Official Charts Company]]| opublikowany = www.officialcharts.com |język=en|data dostępu=2018-05-23}}</ref>. w 1970 roku piosenka „La spada nel cuore”, wykonana przez [[Patty Pravo]] i [[Little Tony|Little Tony’ego]], zajęła na festiwalu w San Remo 5. miejsce, a w 1971 „La folle corsa” – 12. (wykonawcy: Little Tony, [[Formula 3]]){{odn|Giannotti|2005|s=234}}. Donida i Mogol napisali wspólnie 126 piosenek{{r|ACCD}}.
 
W swojej karierze Donida skomponował [[ścieżka dźwiękowa|ścieżki dźwiękowe]] do filmów fabularnych, dokumentalnych i reklam. komponował również piosenki do tekstów w [[dialekt mediolański|dialekcie mediolańskim]]: „Mi no, ghe vegni no”, „Cing ghei de pu, ma ross” i „Quand el coeur el s'innamora”, które uczestniczyły i zwyciężały w poszczególnych edycjach Festiwalu Piosenki Mediolańskiej{{r|ACCD}}.
 
{{ka}}
 
{{SORTUJ:Donida, Carlo}}
[[Kategoria:Włoscy kompozytorzy]]
[[Kategoria:Włoscy pianiści]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Mediolanie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1920]]