Szarość kolumny

Sza­rość optyczna ko­lumny tekstu (zaczernienie) – jedno z podstawowych zagadnień estetyki składu tekstu ciągłego. Pojęcie jednolitej szarości kolumny wiąże się rozłożeniem znaków w obrębie kolumny tekstu w sposób, który daje wrażenie równomiernej plamy szarości[1]. Szarość kolumny może zostać zaburzona przez ingerencję w parametry składu.

Animacja pokazująca błędnie złożony tekst z tzw. "korytarzami"
Przykład korytarzy w błędnie złożonym tekście
Animacja pokazująca błąd w składzie kolumny
Przykład załamania szarości kolumny przez niejednolite odstępy międzyliterowe

Rodzaje ingerencji wpływających na jednolitą szarość kolumny:

  • zmiana kroju, stopnia i odmiany pisma wewnątrz ciągu tekstu,
  • wykorzystywanie pseudokapitalików,
  • tworzenie się tzw. kanalików (korytarzy), czyli zbyt dużych odstępów pomiędzy wyrazami w wierszach usytuowanych jeden po drugim (często spowodowanych przez nieprofesjonalne justowanie tekstu)[2],
  • zastosowanie nieregularnej interlinii,
  • zbyt duże lub nieregularne światło międzyliterowe i międzywyrazowe.

Jednolita szarość kolumny jako cecha dobrze złożonego tekstu istotna jest ze względów funkcjonalnych. Wpływa ona na uwagę czytelnika i jego postrzeganie strony jako całości treściowej. Szarość kolumny jest równocześnie ważnym elementem składu pod względem kompozycyjnym i estetycznym[3].

Według Elementarza stylu w typografii autorstwa Roberta Bringhursta szarość to zaciemnienie, jakie daje pismo w składzie, co nie jest tożsame z grubością samego kroju. Światło międzyliterowe i odstępy międzywyrazowe, interlinia oraz częstość występowania wersalików – by nie wspomnieć o właściwościach farby i papieru – to wszystko ma wpływ na szarość pisma[4].

PrzypisyEdytuj

  1. Robert Chwałowski: 451, czyli typografia bez papieru. [w:] Czy kompromis jest możliwy, czyli wyróżnienia w tekście [on-line]. typografia.info, 2006-11-14. [dostęp 2014-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-29)]. (pol.).
  2. Komputerowy skład tekstu. [w:] Format kolumny (strony) [on-line]. ikurs.friko.pl. s. 6. [dostęp 2014-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-29)]. (pol.).
  3. An­drzej To­ma­szew­ski: Typografia po polsku (Rozmowa z Andrzejem T. Spotkanie drugie). towarzysze.com, 2009-11-03. [dostęp 2014-10-29]. (pol.).
  4. Robert Bringhurst: Elementarz stylu w typografii. Kraków: d2d.pl, 2008, s. 367. ISBN 978-83-927308-0-4.