Uwolnienie św. Piotra

obraz Hendrick ter Brugghen

Uwolnienie św. Piotra (niderl. De bevrijding van Petrus) – obraz Hendricka ter Brugghena.

Uwolnienie św. Piotra
De bevrijding van Petrus
Ilustracja
Autor

Hendrick ter Brugghen

Data powstania

1624

Medium

olej na płótnie

Wymiary

105 × 85 cm

Miejsce przechowywania
Miejscowość

Haga

Lokalizacja

Mauritshuis

GenezaEdytuj

Temat obrazu został zaczerpnięty z Nowego Testamentu, z Dziejów Apostolskich. Ilustruje jeden z epizodów z życia Piotra Apostoła. Piotr został na rozkaz króla Heroda pojmany i osadzony w więzieniu. Zakuty w łańcuchy, jego celi pilnowało czterech strażników. W nocy przyszedł do niego anioł Pański:

Trąceniem w bok obudził Piotra i powiedział:" Wstań szybko!" równocześnie z rąk Piotra opadły kajdany. "przepasz się i włóż sandały" – powiedział mu anioł. A gdy to zrobił rzekł do niego: "Narzuć płaszcz i choć ze mną". Wyszedł więc i szedł za nim, ale nie wiedział, czy to co czyni anioł, jest rzeczywistością; zdawało mu się, że to widzenie. Minęli pierwszą i drugą straż i doszli do żelaznej bramy, prowadzącej do miasta. ta otwarła się sama przed nimi. (Dz 12:1-10)

Anioł wyprowadzi Piotra do miasta i zniknął a apostoł udał się do Rzymu.

Opis obrazuEdytuj

Tradycyjnie motyw uwolnienia Piotra był przedstawiany zgodnie z narracją nowotestamentową: w celi więziennej, wśród śpiących strażników, z przestraszonym Piotrem i wyrazistym Aniołem. Brugghen, na wzór swojego mistrza Caravaggia i caravaggionistów utrechckich[1][2], skoncentrował się na przedstawieniu dwóch głównych postaci: Piotra i anioła i ich spotkania. Nocne wydarzenia dodatkowo pozwalały na użycie efektów światłocieni. Z lewej strony anioł, z ledwie zaznaczonymi na ciemnym tle skrzydłami, wskazuje dłonią na niebo zaznaczając swoje boskie posłannictwo. Piotr przedstawiony został jako stary bezzębny człowiek, z zapadniętymi oczami i z siwymi rozczochranymi włosami. Na jego twarzy maluje się zdziwienie i niedowierzanie. Jego ręce nadal są jeszcze splecione do modlitwy i skute łańcuchem. Z szarą twarzą Piotra kontrastuje jasna, młodzieńcza cera anioła.

ProweniencjaEdytuj

Obraz został zakupiony przez Royal Picture Gallery Mauritshuis w 1963 roku. W górnej centralnej części jest sygnowany i datowany: HTBrugghen 1624.

PrzypisyEdytuj

  1. Hendrick ter Brugghen, „The Liberation of Peter”, 1624. mauritshuis.nl. [dostęp 2018-10-28]. (ang. • niderl.).
  2. Hendrick ter Brugghen – The liberation of Peter. mauritshuis.nl. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-05-02)]. (ang.).

BibliografiaEdytuj

  • Patrick De Rynck: Jak czytać opowieści biblijne i mitologiczne w sztuce : rozwiązywanie zagadek dawnych mistrzów – od Giotta do Goi. s. 362. ISBN 978-83-242-0903-3.