Otwórz menu główne

Kaplica św. Jakuba w Sławkowie

Kaplica św. Jakuba w Sławkowie, zwana potocznie również „kościółkiem św. Jakuba”. usytuowana jest przy ul. Świętojańskiej. Wcześniej na miejscu tym znajdowały się zabudowania kościoła pw. św. Jana i klasztoru duchaków, ufundowane w 1298 r. przez biskupa Jana Muskatę. Obiekty te zniszczone zostały w 1455 r. przez nieopłaconych żołdaków morawskich i polskich pod dowództwem Jerzego Stosza z Olbrachtowic i Jana Świeborowskiego. Teren, na którym stały, jako poświęcony pod budowę świątyni nie został zajęty pod zabudowę świecką i przez kilka następnych stuleci pozostawał niezagospodarowany. Stan taki widoczny jest jeszcze na planie miasta z 1823 r.[1] Kaplica ufundowana została w 1827 r. przez burmistrza sławkowskiego i przedsiębiorcę górniczego – głównego właściciela kopalni galmanu „Kozioł” – Jakuba Kubiczka. Budowla wzniesiona jest z kamienia i otynkowana. Założona na rzucie prostokąta z wciętą półkoliście apsydą i czworoboczną kruchtą. Pod kaplicą znajduje się krypta, stanowiąca prawdopodobnie pozostałość wcześniejszych zabudowań kościelnych. Kościółek przykrywa dach siodłowy kryty blachą, zwieńczony wysmukłą sześcioboczną sygnaturką. Związany jest z nią miejscowy zwyczaj dzwonienia podczas burzy w celu przepędzenia chmur[2][3]. Na wewnętrznym płaskim stropie kaplicy, niegdyś bogato polichromowanym, zachowały się tylko fragmenty malowideł. Ołtarzyk neogotycki z obrazem św. Jakuba, wykonanym prawdopodobnie w 1828 r. We wnętrzu kaplicy znajduje się również XVIII-wieczny obraz Matki Boskiej Różańcowej, w rokokowej ramie. W 1910 r. zastąpiono drewniany parkan murowanym ogrodzeniem z bramą wykonaną z żelaza.

Kaplica św. Jakuba
Distinctive emblem for cultural property.svg 1245/81 z dnia 3.07.1981
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Sławków
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Sławkowie
Wezwanie św. Jakuba
Położenie na mapie Sławkowa
Mapa lokalizacyjna Sławkowa
Kaplica św. Jakuba
Kaplica św. Jakuba
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kaplica św. Jakuba
Kaplica św. Jakuba
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Kaplica św. Jakuba
Kaplica św. Jakuba
Położenie na mapie powiatu będzińskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu będzińskiego
Kaplica św. Jakuba
Kaplica św. Jakuba
Ziemia50°17′56,296″N 19°23′12,376″E/50,298971 19,386771

Kaplica przynależy do rzymskokatolickiej parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Sławkowie. 22 października 1957 r. miała miejsce nieudana próba jej przejęcia przez wyznawców tworzącego się w Sławkowie Kościoła Polskokatolickiego. Delegat parafii polskokatolickiej w Bolesławiu domagał się wówczas bezskutecznie od ówczesnego sekretarza Prezydium Okręgowej Rady Narodowej przekazania kluczy do kaplicy.

Z inicjatywy ks. Józefa Mruczkowskiego kaplica przeszła remont i otrzymała nowe pokrycie dachowe w 1973 r.[4]

BibliografiaEdytuj

  1. Marian Kornecki: Z dziejów sztuki i kultury materialnej, w: Feliks Kiryk (red.), Dzieje Sławkowa, Kraków 2001, ​ISBN 83-87345-47-4​, s. 588-589.
  2. Zbigniew Matuszczyk: W czasach niewoli narodowej, w. Feliks Kiryk (red.): Dzieje Sławkowa, Kraków 2001, ​ISBN 83-87345-47-4​, s. 218.
  3. Stanisław Orłowski: Po drugiej wojnie światowej, w: Feliks Kiryk (red.), Dzieje Sławkowa, Kraków 2001, ​ISBN 83-87345-47-4​, s. 559-560 i 562, 565.

PrzypisyEdytuj

  1. Plan Miasta Narodowego Sławkowa w Województwie Krakowskiem – Obwodzie Olkuskim sytuowanego, wymierzony i zrysowany w 1823 r. przez Mar. Potockiego, Archiwum Miejskie w Sławkowie.
  2. Z. Matuszczyk: W czasach niewoli narodowej, w. F. Kiryk (red.): Dzieje Sławkowa, Kraków s. 218.
  3. A. Malinowska: O burzy i dzwonku z kościółka św. Jakuba, Kurier Sławkowski 7-8/2015, s. 12.
  4. S. Orłowski: Po drugiej wojnie światowej, w. F. Kiryk (red.): Dzieje Sławkowa, Kraków s. 562, 565.