Punia

wieś na Litwie

Punia – wieś na Litwie, w okręgu olickim, w rejonie olicki, nad Niemnem, siedziba administracyjna gminy Punia. W 2011 roku liczyła 600 mieszkańców[1].

Punia
Ilustracja
kościół św. Jakuba Apostoła w Punii
Godło
Godło
Państwo  Litwa
Okręg olicki
Rejon olicki
Gmina Punia
Populacja (2011)
• liczba ludności

600
Położenie na mapie Litwy
Mapa lokalizacyjna Litwy
Punia
Punia
Ziemia54°30′40″N 24°06′00″E/54,511111 24,100000
Portal Portal Litwa, Łotwa i Estonia

GeografiaEdytuj

Punia leży 13 km na północ od Olity i 11 km na zachód od Butrymańcy. Od 1960 roku część wsi znajduje się w Punijskim Rezerwacie Przyrody, który ma powierzchnię 18,5 km². W jego skład wchodzi między innymi wzgórze zamkowe oraz stare lasy po obu stronach Niemna, które są pozostałością puszczy pierwotnej.

HistoriaEdytuj

Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z 1382 roku w kronikach Wiganda z Marburga, który wspomina o zamku na wzgórzu. W 1425 roku wielki książę litewski Witold Kiejstutowicz wybudował pierwszy kościół katolicki. Dzięki swojemu dogodnemu położeniu przy rzece stało się ważnym ośrodkiem, w 1502 roku miejscowość otrzymała prawa magdeburskie i na prawie 400 lat stała się miastem. Swój okres świetności miasto miało w XVII wieku, było znane w regionie z wyrobów garncarskich i kowalskich. W czasie potopu szwedzkiego miasto doznało wielu zniszczeń i zaczęło podupadać. W 1785 roku wybudowano ratusz. W XIX wieku w Punii zaczęli się osiedlać Żydzi, którzy doprowadzili do rozwoju handlu. Po pożarze w połowie XIX wieku postawiono murowany kościół. W 1866 roku liczba ludności przekroczyła tysiąc osób. W XX wieku na skutek wojen światowych miejscowość bardzo podupadła. W czasach panowania Związku Radzieckiego powstał w Punii kołchoz zmieniając zabudowę wsi[2].

We wsi znajduje się 30-metrowe wzgórze zamkowe, według legendy miała tu miejsce w 1336 ważna bitwa między Wielkim Księstwem Litewskim a Zakonem Krzyżackim. Obrona zamku opisana została w poemacie Władysława Syrokomli Margier. Poemat z dziejów Litwy (1855). Zamek został odbudowany i istniał w różnych formach do XVIII wieku. Badania archeologiczne wskazują, że wzgórze było zamieszkałe od czasów paleolitu[3].

PopulacjaEdytuj

 

PrzypisyEdytuj

  1. Lietuvos respublikos 2011 metų gyventojų ir būstų surašymo rezultatai – Alytaus apskritis (lit.). Lietuvos respublikos 2011 metų gyventojų ir būstų surašymo rezultatai. [dostęp 2018-12-18].
  2. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom IX - wynik wyszukiwania - DIR, dir.icm.edu.pl [dostęp 2018-12-14].
  3. ZAMKI W POLSCE • Punia / Punie, www.forum.zamki.pl [dostęp 2018-12-13].