Solomon I

Solomon I (ur. 1735, zm. 1784) – król Imeretii w latach 1752-1784.

Solomon I
król Imeretii
Ilustracja
ilustracja herbu
podpis
król Imeretii
Okres od 1752
do 1784
Poprzednik Aleksander V
Następca Dawid II
Dane biograficzne
Dynastia Bagratydzi
Data urodzenia 1752
Data śmierci 1784

Pochodził z imeretyńskiej linii Bagratydów. Tron Imeretii objął w 1752. W momencie dojścia przez niego do władzy w Imeretii panował chaos, wywołany ciągłymi walkami między miejscowymi feudałami. Sytuację tę wykorzystywała Turcja, by rozszerzać swoje wpływy w kraju i wprowadzać na jego teren własne siły zbrojne[1]. W celu ratowania państwa Solomon I podjął działania na rzecz ograniczenia samowoli najpotężniejszych możnowładców. Wspierali go drobniejsi feudałowie - aznaurowie. Z kolei najważniejsi feudałowie, w tym eristaw Raczy Rostom oraz Lewan Abaszydze od początku sprzeciwiali się zamiarom króla[1]. W 1757 sułtan turecki skierował przeciwko Solomonowi znaczne siły zbrojne[2]. Feudałowie imeretyńscy poparli turecką interwencję[1]. Solomon I odparł jednak najazd turecki[1].

W 1758 Solomon I zawarł układ sojusznicy z królem Kachetii Herakliuszem II i królem Kartlii Tejmurazem II[2]. Postanowiono w nim, iż wszystkie państwa gruzińskie będą udzielały sobie pomocy w przypadku nowej agresji tureckiej. Podobnie jak Herakliusz II, Solomon I zwrócił się także z prośbą o pomoc do Rosji[1].

W 1766 wojska tureckie weszły na terytorium Imeretii, obaliły władzę Solomona I i osadziły na tronie jego bratanka Tejmuraza. Solomon I bezskutecznie ubiegał się o pomoc rosyjską. Zdołał jednak sam odzyskać tron i usunąć Turków z kraju. W 1767 w traktacie pokojowym Imperium Osmańskie uznało Imeretię już nie za swojego wasala, a jedynie kraj pozostający pod jego "opieką". W 1768 Solomon I ostatecznie zwyciężył w rywalizacji z Tejmurazem, rozbijając wierne mu siły w bitwie po Cchrackaro[2].

W czasie wojny rosyjsko-tureckiej lat 1768-1774 walki toczyły się także na terytorium Imeretii. Na teren kraju weszły wojska tureckie, a następnie siły rosyjskiego gen. Totlebena, który szybko znalazł się w konflikcie z Solomonem I. Mimo to rosyjsko-gruzińska współpraca wojskowa pozwoliły na niemal całkowite usunięcie Turków z Imeretii. Kończący wojnę traktat w Küczük Kajnardży nie gwarantował jednak Imeretii całkowitej niezawisłości, uznając jej niepodległość przy zastrzeżeniu, iż pozostawała w sferze wpływów Turcji. Turcja nie chciała jednak doprowadzić do kolejnej wojny z Rosją i zaprzestała ingerowania w wewnętrzne sprawy królestwa. Był to jednak stan niepewny; władcy wszystkich państw gruzińskich zdawali sobie sprawę, że mogą zostać ponownie zaatakowani przez Turcję lub Persję, gdy tylko sprzyjać temu będzie koniunktura polityczna[1]. Wskutek walk wewnętrznych i agresji zewnętrznych miasta Królestwa Imeretii w XVIII w. były zniszczone. Żaden ośrodek miejski w Imeretii nie jest wymieniany wśród znaczących takich ośrodków na terenie dawnego Królestwa Gruzji. Okres rządów Solomona I był natomiast czasem rozwoju kultury, gdyż władca był wielkim mecenasem nauki i literatury[3].

W 1773 Solomon I i Herakliusz II ponowili traktat o wzajemnej pomocy, zaś w 1774 król Imeretii odparł kolejny najazd turecki, zorganizowany przez paszę Achalciche[2]. W 1778 stłumił kolejne powstanie, na czele którego stał jego własny syn Aleksander[2]. Dwa lata wsparł księcia Megrelskiego przeciwko kolejnej agresji ze strony Turcji. Nie powiódł się natomiast jego zamiar wyprzedzającego uderzenia w Adżaro-Gurii; wojska gruzińskie dotarły do Batumi, lecz w drodze powrotnej wpadły w zasadzkę turecką[2].

Solomon I zmarł w 1784 i został pochowany w monasterze Gelati[2].

W 2016 Gruziński Kościół Prawosławny ogłosił go świętym[4].

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f Baranowski B., Baranowski K.: Historia Gruzji. Warszawa, Wrocław: 1987, s. 120-121. ISBN 83-04-02345-8.
  2. a b c d e f g Соломон I
  3. Baranowski B., Baranowski K.: Historia Gruzji. Warszawa, Wrocław: 1987, s. 129. ISBN 83-04-02345-8.
  4. Noi canonizări în Biserica Georgiei, „Basilica.ro”, 27 grudnia 2016 [dostęp 2016-12-27] (rum.).