Spółgłoska szczelinowa z retrofleksją dźwięczna

rodzaj dźwięku spółgłoskowego

Spółgłoska szczelinowa z retrofleksją dźwięczna – rodzaj dźwięku spółgłoskowego występujący w językach naturalnych. W międzynarodowej transkrypcji fonetycznej IPA oznaczana jest symbolem: [ʐ]

Spółgłoska szczelinowa z retrofleksją dźwięczna
Numer IPA 137
ʐ
Jednostka znakowa

ʐ

Unikod

U+0290

UTF-8 (hex)

ca 90

Inne systemy
X-SAMPA z`
Kirshenbaum z.
IPA Braille ⠲⠵
Przykład
informacjepomoc
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.

ArtykulacjaEdytuj

W czasie artykulacji podstawowego wariantu [ʐ]:

WariantyEdytuj

Można wyróżnić zasadniczo dwa typy retrofleksji:

  • artykulację apikalno-postalweolarną – koniuszek języka zostaje uniesiony ku górze i zbliża się (ew. styka) z obszarem tuż za dziąsłami,
  • artykulację subapikalno-prepalatalną – przód języka wygina się ku górze i do tyłu, tak że spodnia część języka zbliża się (ew. styka) z początkowym odcinkiem podniebienia twardego.

PrzykładyEdytuj

Polska i rosyjska spółgłoska zadziąsłowa jest często uznawana (przez lingwistów zachodnich, ale nie przez slawistów) za spółgłoskę laminalną z retrofleksją. Najnowsze badania potwierdzają, że sybilanty zadziąsłowe w języku polskim są właśnie są retrofleksyjne [ʐ][1][2].

TerminologiaEdytuj

Spółgłoskę [ʐ] zalicza się do spółgłosek syczących, czyli sybilantów. Oprócz tego, zamiast terminu „spółgłoska z retrofleksją” można stosować nazwy „spółgłoska szczytowa” lub „cerebralna”

Zobacz teżEdytuj

  • bezdźwięczny odpowiednik spółgłoski [ʐ]: [ʂ]

PrzypisyEdytuj

  1. Anita Lorenc, Articulatory Characteristics of Polish Retroflex Sibilants. Analysis Using Electromagnetic Articulography, „Logopedia”, 47-2, 2018.
  2. Marzena Żygis, Dlaczego polskie sybilanty š i ž są retrofleksami?, „Logopedia”, 33:119-132, styczeń 2004.