Fehmarn (wyspa): Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 593 bajty ,  9 lat temu
wikizacja, kat.
m (Fehmarn przeniesiono do Fehmarn (wyspa): stand.)
(wikizacja, kat.)
{{DisambigR|wyspy|[[Fehmarn|miasto Fehmarn]]}}
{{Wyspa infobox
|zdjęcie = Nordstrand Fehmarn.JPG
|kontynent = Europa
|morze = [[Morze Bałtyckie]]
|wielkość = 185,45
|rok = 2008
|populacja = 12,9 tys.962
|gęstość = 70
|stopniN = 54 |minutN = 26 |sekundN =
|stopniE = 11 |minutE = 12 |sekundE =
|stopniW = |minutW = |sekundW =
|stopniS = |minutS = |sekundS =
|mapa_wyspy = Grafika:Fehmarn in OH.png
}}
 
'''Fehmarn''' ([[Język duński|duń.]] ''Femern'', [[Język polski|pol.]] hist. ''Wębrza''<ref>Janisław Osięgłowski, ''Wyspa słowiańskich bogów'', Warszawa 1971</ref>) - jest trzeciątrzecia pod względem wielkości [[Niemcy|niemieckąniemiecka]] wyspą[[wyspa]] na [[Morze Bałtyckie|Morzu Bałtyckim]]. WyspaLeży należy dow [[Powiatkraj Ostholsteinzwiązkowy|Powiatukraju Ostholsteinzwiązkowym]] w landzie [[Szlezwik-Holsztyn]]., Odw [[StyczeńPowiat 2003#1Ostholstein|powiecie styczniaOstholstein]], 2003pomiędzy [[Zatoka Kilońska|1Zatoką styczniaKilońską]] 2003a [[Zatoka Meklemburska|Zatoką Meklemburską]]. takżeNa miastowyspie pomieszka zjednoczeniuniecałe miejscowości13 ''tys. mieszkańców, z czego ok. 6 000 w dzielnicy [[Burg auf Fehmarn'']], ia gminyreszta ''Landschaftw Fehmarn''42 pozostałych miejscowościach. Wyspa liczy 185,45km², jej długość to około 16 km, a szerokość 13 km. Długość [[linia brzegowa|linii brzegowej]] to około 78 km. Ze względu na swoje nasłonecznienie (1920 godzin w roku) jest popularnym miejscem wypoczynkowym.
 
Do [[3 października]] [[1990]] roku (zjednoczenie Niemiec) była to największa wyspa [[Niemcy Zachodnie|Niemiec Zachodnich]]. Od czasu [[zjednoczenie Niemiec|zjednoczenia]] stała się nią [[Rugia]].
 
Na wyspie mieszka około 14 tys. mieszkańców, z czego 6000 w [[Burg auf Fehmarn]], a pozostałe 8000 w 42 mniejszych miejscowościach.
 
== Geografia i środowisko ==
Wyspa ma powierzchnię 185 km², jej długość to około 16 km, a szerokość 13 km. Długość linii wybrzeża to około 78 km. Południowa część wyspy to szerokie [[plaża|plaże]], południowy kraniec jest od roku [[1963]] roku połączony z lądem za pomocą mostu [[FehmarnsundbrückeMost Fehmarnsund|Fehmarnsund]] o długości 963 m i wysokości 69 m. Północne wybrzeże wyspy to głównie piaszczyste [[wydma|wydmy]] i [[Mierzeja|mierzeje]]. Wschodnie wybrzeże jest kamieniste i klifowe[[klif]]owe. Najwyższe punkty wyspy to ''Hinrichsberg'' (27,2 m) i ''Wulfener Berg'' (26,5 m).
 
W [[1975]] roku na wyspie został utworzony [[rezerwat przyrody|rezerwat]] ptactwa wodnego ''Wallnau''. Obszar o powierzchni 300 [[hektar|ha]] znajduje się na zachodnim brzegu wyspy i jest miejscem lęgowym i ochronnym dla [[wędrówki ptaków|ptactwa wędrującego]]. Istniejąca tam sieć [[kanał wodny|kanałów]], [[łąka|łąki]] i [[staw (akwen)|stawy]] sprawia, że jest to idealne miejsce lęgowe[[lęg]]owe dla około 80 gatunków ptactwaptaków. Rezerwat przyjmuje odwiedzających przez cały rok i daje do dyspozycji centrum informacyjne, muzeum ochrony przyrody, punkty obserwacyjne, wystawy dydaktyczne i przewodników.
 
== EkonomiaHistoria ==
Do [[3 października]] [[1990]] roku (zjednoczenie Niemiec)r. była to największa wyspa [[Niemcy Zachodnie|Niemiec Zachodnich]]. Od czasu [[zjednoczenie Niemiec|zjednoczenia]] stała się nią [[Rugia]].
Wyspa jest ważnym punktem komunikacyjnym ze względu na to, że prowadzi przez nią najkrótsza trasa do [[Kopenhaga|Kopenhagi]] poprzez połączenie promowe ''[[Puttgarden]]'' - ''[[Rødby]]'' (duńska miejscowość na wyspie [[Lolland]]). Dla porównania - połączenie promowe z [[Rostock]]u na wyspę [[Falster]] jest ponad dwukronie dłuższe, a trasa bez korzystania z połączenia promowego przez [[Półwysep Jutlandzki]] to ponad 100 km dalej. Z przeprawy promowej, która trwa około 45 minut korzystają m.in. pociągi EC [[Hamburg]]-[[Kopenhaga]].
 
Dnia [[1 stycznia]] [[2003]] po połączeniu miasta [[Burg auf Fehmarn]] z [[Wspólnoty administracyjne i związki gmin Niemiec|urzędem]] Fehmarn ''(Amt Fehmarn)'', w skład którego wchodziły [[gmina|gminy]]: Bannesdorf auf Fehmarn, Landkirchen auf Fehmarn oraz Westfehmarn - utworzono miasto [[Fehmarn|o takiej nazwie co wyspa]].
Z powodu dogodności połączenia istnieją plany wybudowana tunelu lub mostu pomiędzy tymi miejscowościami. Jak na razie nie są one realizowane z powodu braku środków pieniężnych i obaw co do wpływu na środowisko naturalne wyspy (szczególnie rezerwat).
 
== Komunikacja ==
Na wyspie jest umieszczona jedna z większych elektrowni wiatrowych w Niemczech.
Wyspa jest ważnym punktem komunikacyjnym ze względu na to, że prowadzi przez nią najkrótsza trasa do [[Kopenhaga|Kopenhagi]] poprzez połączenie promowe ''[[Puttgarden]]'' - ''[[Rødby]]'' (duńska miejscowość na[[Dania]], wyspiewyspa [[Lolland]]). Dla porównania - połączenie promowe z [[Rostock]]u na wyspę [[Falster]] jest ponad dwukronie dłuższe, a trasa bez korzystania z połączenia promowego przez [[Półwysep Jutlandzki]] to ponad 100 km dalej. Z przeprawy promowej, która trwa około 45 minut korzystają m.in. pociągi [[EuroCity|EC]] [[Hamburg]]-[[Kopenhaga]].
 
Z powodu dogodności połączenia istnieją plany wybudowana tunelu lub mostu pomiędzy tymi miejscowościami. Jak na razie nie są one realizowane z powodu braku środków pieniężnych i obaw co do wpływu na środowisko naturalne wyspy (szczególnie chodzi o rezerwat).{{fakt}}
Wyspa ze względu na swoje nasłonecznienie (1920 godzin w roku) jest popularnym miejscem wypoczynkowym.
 
== Wydarzenia ==
* [[6 września]] [[1970]] roku [[Jimi Hendrix]] wystąpił na tutejszym festiwalu ''(Isle of Fehmarn Love & Peace Festival)'', był to jego ostatni koncert<ref>{{cytuj stronę
|url=http://www.jimi-hendrix.com/encyclopedia/document,19700906,1.html
|tytuł=The Jimi Hendrix Encyclopedia – "Open Air Love & Peace" Isle Of Fehmarn, Germany (06.09.1970)
|data dostępu=2009-11-13
|język=en}}</ref>.
* [[14 sierpnia]] [[1985]] roku zmarła na wyspie wdowa [[Reinhard Heydrich|Reinharda Heydricha]] - [[Lina Mathildevon Osten]].
 
== Gospodarka ==
Na wyspie jest umieszczona jedna z większych [[elektrownia wiatrowa|elektrowni wiatrowych]] w Niemczech.
 
== Zobacz też ==
* [[Bitwabitwa morska pod Fehmarn]]
 
== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.stadtfehmarn.de/ Oficjalnaoficjalna strona miasta]
* [http://www.fehmarn-info.de Oficjalnaoficjalna strona Informacji Turystycznej Fehmarn]
* [http://maps.google.com/maps?ll=54.451279,11.155243&spn=0.216553,0.523155&t=k&hl=en Zdjęciezdjęcie satelitarne z Google Maps]
 
{{Przypisy}}
 
[[Kategoria:Wyspy NiemiecFehmarn]]
[[Kategoria:WyspyPowiat Morza BałtyckiegoOstholstein]]
 
[[br:Fehmarn]]
99 902

edycje