Hanna Szmalenberg

Hanna Szmalenberg (ur. 25 maja 1950 w Warszawie) – polska architektka, projektantka, członkini Społecznego Komitetu Opieki nad Cmentarzami i Zabytkami Kultury Żydowskiej w Polsce, działaczka opozycji demokratycznej w Polsce[1].

Hanna Szmalenberg
Data i miejsce urodzenia 25 maja 1950
Warszawa
Zawód, zajęcie architekt
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
Pomnik Umschlagplatz, którego współautorką jest Hanna Szmalenberg
Pomnik Rady Pomocy Żydom "Żegota" w Warszawie

ŻyciorysEdytuj

Hanna Szmalenberg pochodzi ze starej warszawskiej, protestanckiej rodziny rzemieślniczej (właścicieli kuźni przy ul. Skierniewickiej 12)[2]. Ukończyła studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, była dyplomantką Małgorzaty Handzelewicz-Wacławek. Specjalizuje się w architekturze wnętrz, charakteryzuje ją styl modernistyczny.

Była projektantką m.in.:

Była również współautorką wielu projektów realizowanych pod kierunkiem Oskara Hansena, m.in.: „Studium Humanizacji miasta Lubina” (1975), „Studium Humanizacji Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Pruszkowie” (1979).

W latach 1978–1989 była aktywną działaczką opozycji demokratycznej w Polsce. Należała do małej grupy centralnych łączników sieci łączności Tygodnika Mazowsze (wraz m.in. z Romanem Stefańskim), organizowanej przez Tomasza Chlebowskiego.

Obecnie – w ramach pracy Społecznego Komitetu Opieki nad Cmentarzami i Zabytkami Kultury Żydowskiej w Polsce – działa m.in. na rzecz renowacji cmentarza żydowskiego w Warszawie. Jest jednocześnie wśród inicjatorów wpisania Kopca Anielewicza do rejestru zabytków. Kopiec powstał z gruzów kamienicy przy ul. Miłej 18 (obecnie róg Miłej i Dubois) i jest zwieńczony pomnikiem ku czci Mordechaja Anielewicza, a wnętrze kryje zawalony bunkier powstańców getta warszawskiego i jest jednocześnie mogiłą kilkudziesięciu osób zamordowanych przez Niemców. Niemcy otoczyli bunkier 7 maja 1943 roku. Dzień później Anielewicz i jego towarzysze popełnili samobójstwo. Według historyków mogło być tu nawet sto osób. Ich ciał nigdy nie wydobyto. Po wojnie usypano nad nimi kurhan z gruzów.

W dniu 15 kwietnia 2008 roku Prezydent RP Lech Kaczyński odznaczył Hannę Szmalenberg Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski za „wybitne osiągnięcia w odkrywaniu, gromadzeniu i upowszechnianiu prawdy o Holokauście, za zasługi w działalności na rzecz upamiętniania historii powstania w getcie warszawskim[4].

W dniu 13 grudnia 2011 roku Prezydent RP Bronisław Komorowski po postanowieniu z 5 grudnia 2011 roku odznaczył Hannę Szmalenberg Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski „za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w pracy zawodowej, publicznej i społecznej, za popularyzowanie wiedzy o najnowszej historii Polski”[5].

Hanna Szmalenberg prowadzi obecnie kursy projektowania wnętrz[6].

-
 
Symboliczny grób Lejba Najdusa na cmentarzu żydowskim w Warszawie
 
Fragment pomnika ofiar getta warszawskiego

PrzypisyEdytuj

  1. Szmalenberg, Hanna. Wyborcza.pl, 2006-11-27. [dostęp 2011-10-19].
  2. Tomasz Urzykowski: Likwidacja starej kuźni przy ul. Skierniewickiej. 2005-12-15. [dostęp 2011-10-19].
  3. Encyklopedia Warszawy. Supplement '96. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1996, s. 36. ISBN 83-01-12057-6.
  4. M.P. z 2008 r. nr 84, poz. 744
  5. M.P. z  2012  r. poz.  394
  6. Kursy projektowania wnętrz prowadzone przez Hannę Szmalenberg. [dostęp 2011-12-12].