Henryk Gaertner (ur. 23 marca 1922 w Lublinie, zm. 4 lutego 2020) – polski lekarz, profesor doktor habilitowany nauk medycznych, historyk i muzyk, emerytowany profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Syn prof. Henryka Karola Gaertnera (1892–1935).

ŻyciorysEdytuj

Urodził się 23 marca 1922 r. w Lublinie, w rodzinie inteligenckiej[1] – jego matka Anna Bachleda Curuś była polonistką, a ojciec Henryk Karol Gaertner był profesorem filologii polskiej[2] i wykładał wówczas na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim[3]. We Lwowie ukończył szkołę podstawową i gimnazjum, a w Krakowie liceum[1], dokąd rodzina przeniosła się w 1935 r. po śmierci ojca. W latach 1927–1939 studiował również pianistykę[3]. W 1939 roku zapisał się na studia lekarskie na Uniwersytecie Jagiellońskim, ale nie podjął ich przez wybuch II wojny światowej[2].

Podczas Sonderaktion Krakau 6 listopada 1939 roku zbiegiem okoliczności uniknął aresztowania. W czasie niemieckiej okupacji pracował w Zakopanem jako sprzedawca, księgowy i portier[4] w rodzinnym hotelu[3]. W 1942 r. został aresztowany przez gestapo, ale dzięki interwencji prof. Rudolfa Weigla został zwolniony i wkrótce potem zatrudniony w jego instytucie przeciwtyfusowym[2] jako laborant i karmiciel wszy[4]. W tym okresie podjął też studia na tajnym Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego[2]

Po zakończeniu wojny dokończył studia lekarskie[1], uzyskując w 1951 r. dyplom oraz jednocześnie tytuł doktora nauk medycznych[3] pod kierunkiem prof. Juliana Aleksandrowicza, specjalizując się w hematologii[1]. W 1949 r. podjął także studia muzykologiczne[3] na Uniwersytecie Jagiellońskim[1]. W swojej karierze zajmował się m.in. wykorzystywaniem muzyki w terapii bólu[4]. Odbył stypendia w Czechosłowacji i Węgrzech[3], a w latach 1960–1961 korzystał ze stypendium Fundacji Rockefellera, dzięki któremu dokształcał się m.in. w Stanach Zjednoczonych, Francji i Niemczech[1].

W 1954 r. uzyskał specjalizację drugiego stopnia z chorób wewnętrznych, a w 1982 r. z hematologii[3]. W 1971 r. objął posadę ordynatora oddziału chorób wewnętrznych w Szpitalu Miejskim im. Edmunda Biernackiego w Krakowie. W 1975 r. otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1987 roku tytuł profesora zwyczajnego[1]. W 1981 r. kierowany przez niego oddział przeniesiono do Szpitala im. J. Dietla[2]. Wspólnie z dr. Andrzejem Kosiniakiem-Kamyszem[1] przekształcił w 1984 r. swój odział[2] w pierwszą w Polsce[1] Katedrę i Klinikę Medycyny Wsi[2] i kierował nią do 1994 roku, kiedy odszedł na emeryturę[1].

Autor licznych monografii i podręczników medycznych, głównie z zakresu chorób wewnętrznych i hematologii, był także pionierem muzykoterapii[5]. Członek m.in. Towarzystwa Internistów Polskich, Polskiego Towarzystwa Edukacji Psychosomatycznej, Stowarzyszenia Lekarzy Homeopatów i Polskiego Towarzystwa Psychosomatycznego,a także członkiem honorowym Haute Académie Internationale de Lutéce, Académie Européenne des Arts i Club des Intellectuels Français[6]. Był założycielem i przewodniczącym Komisji Historii i Filozofii Medycyny oraz członkiem Komisji Historii Nauk PAU.

Zmarł 4 lutego 2020 r. w Krakowie[1].

Od 1962 r. żonaty z dr. farm. Ludwiką Kuroś, miał z nią syna Henryka Ludwika[7].

OdznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h i j k Kraków: zmarł prof. Gaertner, nestor polskiej hematologii i interny - Po godzinach, www.rynekzdrowia.pl [dostęp 2020-02-17] (pol.).
  2. a b c d e f g Jubileusz prof. Henryka Gaertnera, www.cm-uj.krakow.pl [dostęp 2020-02-17] (pol.).
  3. a b c d e f g Jan Łazowski, Wywiad z Profesorem Henrykiem Gaertnerem z okazji 90-lecia urodzin, „Sztuka Leczenia”, tom XXIV (1-2), 2012, s. 9-14 (pol.).
  4. a b c Henryk Gaertner lwowianin profesor medycyny, historyk, muzyk, www.fronda.pl [dostęp 2020-02-17] (pol.).
  5. Kraków/ Zmarł prof. Henryk Gaertner, nestor polskiej hematologii i interny, Nauka w Polsce [dostęp 2020-02-17] (pol.).
  6. Zmarł prof. dr hab. med. Henryk Gaertner - wybitny lekarz, naukowiec i humanista, krakow.wyborcza.pl, 4 lutego 2020 [dostęp 2020-02-17].
  7. Jan Łazowski, Wywiad z Profesorem Henrykiem Gaertnerem z okazji 90-lecia urodzin, „Sztuka Leczenia”, tom XXIV (1-2), 2012, s. 9-14 (pol.).
  8. M.P. z 2000 r. nr 11, poz. 225
  9. a b c d e Kraków: zmarł prof. Gaertner, nestor polskiej hematologii i interny (pol.). rynekzdrowia.pl. [dostęp 2020-02-05].
  10. Jubileusz profesora Henryka Gaertnera
  11. a b c d e nekrolog opublikowany w Dzienniku Polskim dnia 08.02.2020