Kaplica św. Marka w Sławkowie

zabytkowa kaplica w Sławkowie

Kaplica św. Marka w Sławkowie – znajdująca się na cmentarzu sławkowskim kaplica pochodząca z pierwszej połowy XIX w.

Kaplica św. Marka
Distinctive emblem for cultural property.svg nr rej.:
- A/1248/81 z 3 lipca 1981 (woj. katowickie)[1]
- A/782/2021 z 16 marca 2021 (woj. śląskie)[2]
Ilustracja
Państwo

 Polska

Miejscowość

Sławków

Wyznanie

katolickie

Kościół

rzymskokatolicki

Parafia

Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Sławkowie

Wezwanie

św. Marka

Położenie na mapie Sławkowa
Mapa konturowa Sławkowa, po prawej znajduje się punkt z opisem „Kaplica św. Marka”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Kaplica św. Marka”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Kaplica św. Marka”
Położenie na mapie powiatu będzińskiego
Mapa konturowa powiatu będzińskiego, blisko prawej krawiędzi na dole znajduje się punkt z opisem „Kaplica św. Marka”
Ziemia50°18′00,54″N 19°22′52,00″E/50,300150 19,381111
Monogram IHS na suficie przedsionka kaplicy (2018)

Jest wybudowana z kamienia i otynkowana. Na miejscu tym znajdowała się wcześniej kaplica drewniana, określona w 1602 r. jako stojąca „na przedmieściu” (in suburbio)[3]. Kaplica cmentarna nosiła wezwanie św. Marka Ewangelisty już w 1746 r.[4] Obecna kaplica założona jest na rzucie prostokąta z półkolistą apsydą i czworoboczną kruchtą. Przykryta blaszanym dachem siodłowym z sześcioboczną sygnaturką. Wnętrze kaplicy pokrywa polichromia z przełomu XIX i XX w. z elementami iluzji plastycznej – malowanymi podziałami pilastrowymi i draperiami, fryz z czaszek z piszczelami oraz plafon z Grupą Ukrzyżowania pośród dusz czyśccowych. W kaplicy znajduje się – najstarszy dziś w Sławkowie – ołtarz niewiadomego pochodzenia z 1632 r. Retabulum ołtarza malowane jest na czarno i rozczłonkowane czterema kolumienkami, między którymi wprowadzono nisze muszlowe z ustawionymi posążkami śś. Dziewic. W polu środkowym retabulum znajduje się obraz św. Marka. Jest to obraz nowy, który zastąpił podobny, pochodzący z XIX w. Pierwotnie w miejscu tym znajdował się – umieszczony obecnie w predelli – obraz przedstawiający Hołd Trzech Króli.

Wraz z pochodzącymi z 1839 r. i wbudowanymi w ciąg muru cmentarnego kostnicami kaplica wpisana jest do rejestru zabytków pod nr 1248/81 z 3.07.1981 r. Należy do parafii rzymskokatolickiej Podwyższenia Krzyża Świętego w Sławkowie.

BibliografiaEdytuj

  • Marian Kornecki: Z dziejów sztuki i kultury materialnej, w: Feliks Kiryk (red.), Dzieje Sławkowa, Kraków 2001, ISBN 83-87345-47-4, s. 589-590.
  • J. Liszka: Przydrożni świadkowie historii, Bukowno 1995.
  • Z. Noga: W okresie nowożytnym, w: F. Kiryk (red.), Dzieje Sławkowa, Kraków 2001, s. 155.

PrzypisyEdytuj

  1. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021.
  2. Wykaz wpisanych obiektów do rejestru zabytków w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 16 kwietnia 2021 r. (pol.) wkz.katowice.pl [dostęp 2021-04-16]
  3. Z. Noga: W okresie nowożytnym, w: F. Kiryk (red.), Dzieje Sławkowa, Kraków 2001, s. 155.
  4. J. Liszka: Przydrożni świadkowie historii, Bukowno 1995, s. 176.