Kolegium Kijowsko-Mohylańskie

Petro Mohyła, fundator Kolegium

Kolegium Kijowsko-Mohylańskiekolegium prawosławne utworzone w 1632 według wzorów kolegiów jezuickich przez metropolitę Piotra Mohyłę - reformatora organizacji Cerkwi w Rzeczypospolitej[1]. W 1658, w wykonaniu postanowień unii hadziackiej kolegium zostało przekształcone w Akademię Kijowsko-Mohylańską, otrzymując oficjalny status wyższej uczelni i zrównanie w prawach z Akademią Krakowską.

W 1632 prawosławny metropolita kijowski Piotr Mohyła połączył i zreorganizował szkoły Ławry Kijowsko-Peczerskiej i kijowskiej szkoły brackiej, tworząc Kolegium Kijowsko-Mohylańskie. 14 marca 1633 roku Władysław IV Waza zatwierdził przywilejem kolegium w Kijowie, potwierdzając to 18 marca 1635. Szkoła była wzorowana na kolegiach jezuickich, identyczny był również program studiów, w czasie których używano podręczników w języku polskim i łacińskim. Klasy nosiły nazwy: infima, grammatica, syntaxima, klasa poetyki, klasa retoryki. Kładziono nacisk na naukę greki, łaciny, cerkiewnosłowiańskiego i polskiego. Kolegium posiadało bibliotekę, której podstawą były prywatne zbiory zapisane przez Piotra Mohyłę.

Piotr Mohyła chciał wykorzystać doświadczenia Akademii Ostrogskiej. Mohyła przez wiele lat starał się bezskutecznie o przyznanie utworzonej przez niego uczelni statusu akademii[2]. Zorganizowanie szkoły prawosławnej według wzorców katolickich wywołało żywą dyskusję wśród prawosławnych Rzeczypospolitej; krytycy Piotra Mohyły przekonywali, że absolwenci placówki odchodzą od swojego wyznania[3].

Pierwszym rektorem uczelni był Izajasz Trochimowicz-Kozłowski. Wykładowcami w kolegium kijowskim byli: Sylwester Kossów, Ignat Aksienowicz Staruszczyc, Sofroniusz Poczapski, Antoni Pacewski, Jazep Kananowicz Garbacki.

PrzypisyEdytuj

  1. Aleksander Walerian Jabłonowski, Akademia Kijowsko-Mohilańska: Zarys historyczny na tle rozwoju ogólnego cywilizacji zachodniej na Rusi, Lwów, 1899-1900 s. 88-100.
  2. Aleksander Walerian Jabłonowski, Akademia Kijowsko-Mohilańska..s.88-94.
  3. Natalia Jakowenko, Historia Ukrainy do 1795 roku, Warszawa 2011, Wydawnictwo Naukowe PWN, ​ISBN 978-83-01-16763-9​ s. 291-292.

Bibliografia, literatura, linkiEdytuj

Zobacz teżEdytuj