Michał Wituszka

białoruski działacz narodowy

Michał Wituszka (biał. Міха́л Віту́шка; ur. 5 listopada 1907 w Nieświeżu, zm. 27 kwietnia 2006)[1] – białoruski narodowy i emigracyjny działacz polityczny i wojskowy.

Michał Wituszka
Міха́л Віту́шка
Czarny Kot
generał
Data i miejsce urodzenia

5 listopada 1907
Nieśwież, Imperium Rosyjskie

Data śmierci

27 kwietnia 2006

Przebieg służby
Formacja

Flag of Belarus (1918, 1991–1995).svg Białoruska Samoobrona
Bielaruskaja Krajovaja Abarona.svg Białoruska Obrona Krajowa

Jednostki

batalion desantowy Dalwitz

Główne wojny i bitwy

II wojna światowa

ŻyciorysEdytuj

Uczęszczał do gimnazjum w Klecku i Wilnie. Studiował na uniwersytecie w Pradze, a następnie na Wydziale Inżynierii Lądowej Politechniki Warszawskiej. Podczas studiów aktywnie angażował się w działalność białoruskich organizacji politycznych i kulturalnych.

W latach 1939-1940 pełnił funkcję komendanta milicji w Nieświeżu, który po upadku Polski w październiku 1939 znalazł się w granicach ZSRR. Po agresji Niemiec na ZSRR 22 czerwca 1941 zorganizował białoruską samoobronę w zachodniej części Polesia, która współpracowała z ukraińskimi oddziałami Siczy Poleskiej. Następnie współtworzył białoruską policję pomocniczą w Mińsku, zostając zastępcą jej komendanta. W latach 1942-1943 był też organizatorem białoruskiej samoobrony na Smoleńszczyźnie, Brasławszczyźnie i Mohylewszczyźnie. W tym okresie powołał konspiracyjną Białoruską Partię Niepodległościową (Беларуская Незалежніцкая Партыя), przygotowującą antyniemieckie powstanie w celu utworzenia niepodległego państwa białoruskiego. Do jego wybuchu jednak nigdy nie doszło. W 1944 w stopniu majora wstąpił do nowo formowanych oddziałów wojskowych Białoruskiej Obrony Krajowej, podporządkowanej utworzonej 21 grudnia 1943 w Mińsku Białoruskiej Centralnej Radzie. Jednocześnie Wituszka został oficerem batalionu desantowego „Dalwitz” złożonego z Białorusinów wyszkolonych przez Niemców. W połowie listopada 1944 został z niego wydzielony 30-osobowy oddział dywersyjny, zrzucony na spadochronach na Wileńszczyźnie na tyły nacierającej Armii Czerwonej. Według części źródeł Michał Wituszka uczestniczył w tej akcji.

W 1945 otrzymał stopień generała od emigracyjnych władz Białoruskiej Republiki Ludowej. Do 1946 organizował i koordynował białoruski ruch partyzancki w zachodniej i centralnej części Białorusi skierowany przeciw Sowietom.

PrzypisyEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj