Otwórz menu główne

Nizowje (ros. Hизoвьe (Nizov'e); niem. Waldau) – miejscowość w obwodzie kaliningradzkim Federacji Rosyjskiej, w rejonie gurjewskim.

Nizowje (Hизoвьe)
Ilustracja
Zamek Waldau, skrzydło południowe
Państwo  Rosja
Obwód Flag of Kaliningrad Oblast.svg kaliningradzki
Wysokość 15 m n.p.m.
Nr kierunkowy +7 40151
Kod pocztowy 238313
Tablice rejestracyjne 39, 91
Położenie na mapie obwodu kaliningradzkiego
Mapa lokalizacyjna obwodu kaliningradzkiego
Nizowje (Hизoвьe)
Nizowje (Hизoвьe)
Położenie na mapie Rosji
Mapa lokalizacyjna Rosji
Nizowje (Hизoвьe)
Nizowje (Hизoвьe)
Ziemia54°42′00″N 20°44′15″E/54,700000 20,737500
Strona internetowa
Portal Portal Rosja

Spis treści

Położenie i nazwaEdytuj

Wieś położona 15 km na wschód od centrum Kaliningradu, przy drodze krajowej A-229. Gród staropruski, od XIII w. po podboju krzyżackim nazwa niem. Waldau (w 1258 Waldowe). lit. Valdava. Obecna nazwa wprowadzona 1946.

HistoriaEdytuj

 
Zamek Waldau, pomnik poległych podczas I wojny światowej

Po stłumieniu powstania pruskich Sambów (1260-1264), w 1264 r. teren otrzymali w nagrodę za wierność zakonowi pruscy rycerze Johann Brulant i Conrad Dyabel, którzy wznieśli zamek. W I poł. XIV w. pełnił rolę komornictwa komturstwa królewieckiego. Okresowo przebywali tu wielcy marszałkowie i wielcy mistrzowie krzyżaccy. Po sekularyzacji Prus w 1525 r., folwark urzędu dominialnego Neuhausen, zarządzany przez książęcego burgrabiego (burgrafa). W latach 1630 – około 1650 dzierżawiony przez Ernesta Magnusa Denhoffa. Tu urodził się Friedrich von Dönhoff. W 1691 r. gościł rosyjski car Piotr I wraz ze swoim wielkim poselstwem. W 1858 r. w zamku otwarto akademię rolniczą, w latach 1870-1945 siedziba seminarium nauczycielskiego. Po II wojnie światowej szkoła rolnicza. Przed 1945 w Waldau znajdował się ponadto dom starców i kaplica baptystów.

ZabytkiEdytuj

 
Zamek Waldau, skrzydło zach
  • Zamek powstał na wzgórzu otoczonym wodami jeziora, które z czasem wyschło. W czworobok otoczonego murami dziedzińca, z wieżą bramną od północy i – zapewne – od południa, zostały wpisane dwa dwupiętrowe budynki mieszkalne – dłuższy od południa i główny, krótszy budynek mieszkalny od zachodu, z czasem pojawiły się nowożytne zabudowania fachwerkowe w narożniku północno-wschodnim. Do dziś przetrwały oba skrzydła zamkowe, połączone ze sobą krótkim kamiennym murem. W XIX w. mury obronne niemal w całości rozebrano. Ceglane zabudowania wzniesiono zapewne w 4 ćwierci XIV w., w najlepszym stanie przetrwały gotyckie piwnice, ponadto zachował się ganek obronny w górnej kondygnacji. Po 1550 r. zamek został przebudowany na letnią rezydencję ks. Anny Marii Brunszwickiej, drugiej żony księcia Albrechta (architekt Christoph Römer z Królewca). W 1858 r. gruntownie przekształcony w stylu neogotyckim.
  • Przed zamkiem w parku ustawiono kamienny pomnik w formie sarkofagu, ku czci seminarzystów poległych podczas I wojny światowej.
  • Głaz pamiątkowy przypomina o bytności cara Piotra Wielkiego wraz z poselstwem 27 maja 1697 r. (odsłonięty w 1997).

BibliografiaEdytuj

  • Adolf Boetticher, Die Bau- und Kunstdenkmäler der Provinz Ostpreussen, H. 1, Das Samland, 2. durchges. und erw. Aufl., Königsberg, Teichert, 1898
  • Georg Dehio, Handbuch der Deutschen Kunstdenkmäler, neu bearb. von Ernst Gall, Deutschordensland Preussen, unter Mitw. von Bernhard Schmid und Grete Tiemann, München; Berlin, Deutscher Kunstverlag, 1952
  • Andrzej Rzempołuch, Przewodnik po zabytkach sztuki dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn: Remix, 1992, ISBN 83-900155-1-X, OCLC 833969011.
  • Dehio-Handbuch der Kunstdenkmäler West- und Ostpreussen. Die ehemaligen Provinzen West- und Ostpreussen (Deutschordensland Preussen) mit Bütower und Lauenburger Land, bearb. von Michael Antoni, München; Berlin, Dt. Kunstverl., 1993, ​ISBN 3-422-03025-5
  • Vadim Jur'evič Kurpakov, Kaliningradskaja oblast'. Putevoditel', Kaliningrad, Terra Baltika, 2007, ​ISBN 978-5-98777-012-2