Osiedle Robotnicze w Krakowie

Osiedle Robotnicze w Krakowie – osiedle domów robotniczych przy ulicy Praskiej (w okresie budowy nosiła nazwę ul. Czarodziejskiej[1]) w Krakowie, w dzielnicy VIII Dębniki.

Osiedle Robotnicze
Ilustracja
Osiedle Robotnicze, bloki przy ul. Praskiej 57 i 59
Państwo  Polska
Miasto Kraków
Dzielnica VIII Dębniki
Data budowy 1935–lata 50. XX wieku
Architekt Stefan Piwowarczyk
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Osiedle Robotnicze
Osiedle Robotnicze
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Osiedle Robotnicze
Osiedle Robotnicze
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Osiedle Robotnicze
Osiedle Robotnicze
Ziemia50°02′44,5″N 19°54′32,0″E/50,045694 19,908889

Osiedle powstało z inicjatywy Towarzystwa Osiedli Robotniczych i miało przeciwdziałać brakowi mieszkań dla robotników[2]. Część z mieszkań przekazano bezpłatnie robotnikom powyżej 50. roku życia zasłużonym w bojach o niepodległość kraju [2].

Oryginalny projekt Stefana Piwowarczyka (a nie jak niektórzy uważają Fryderyka Tadaniera, który pełnił obowiązki kierownika budowy[3]) przewidywał powstanie czternastu jednopiętrowych bloków[2]. Osiedle miało realizować program existenzminimum, czyli zapewnienia podstawowych potrzeb mieszkaniowych. Mieszkania miały powierzchnię 36 m2, a w ich skład wchodziły pokój, kuchnia, przedpokój i łazienka[3].

Budowę osiedla rozpoczęto w kwietniu 1935 w zachodniej części ówczesnej XI dzielnicy Dębniki, w pobliżu Wisły, jednak w oddaleniu od istniejącej zabudowy[3][1]. Początkowo prace postępowały w dużym tempie, bo pierwsze 2 bloki oddano do użytku już w listopadzie tego samego roku[3]. Budowę wstrzymano w 1938 ze względu na brak funduszy[2]. W tym okresie powstało osiem budynków po nieparzystej stronie ulicy oraz dwa budynki po stronie parzystej[3][4]. Na początku lat 1950. wszystkie bloki nadbudowano o jedno piętro oraz dobudowano trzy budynki i szkołę dopełniając pierwotny projekt osiedla, ingerując jednak w oryginalne bryły budynków[2].

Przed wojną w ramach osiedla powstał również budynek Domu Społecznego (obecnie Dębnicki Ośrodek Kultury „Tęcza” oraz siedziba Rady Dzielnicy VIII Dębniki) z salą widowiskową, przedszkolem, biblioteką i sklepami. Stanowi on przykład architektury funkcjonalistycznej[2].

Zobacz teżEdytuj

Pozostałe osiedla międzywojennego Krakowa:

Linki zewnętrzneEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Plan miasta Krakowa (pol.). 1937. [dostęp 2015-09-01].
  2. a b c d e f Krzysztof Jakubowski: Kraków na starych widokówkach. Osiedle robotnicze (pol.). Gazeta Wyborcza, 2012. [dostęp 2015-09-01].
  3. a b c d e Barbara Zbroja: Architektura międzywojennego Krakowa 1918-1939. Kraków: Wysoki Zamek, 2013, s. 320. ISBN 978-83-936117-7-5.
  4. Szczegółowy plan Krakowa z przyległymi gminami (pol.). 1947. [dostęp 2015-09-01].