Pneumocystis jiroveci

Pneumocystis jirovecii Frenkel – gatunek grzybów z rodziny Pneumocystidaceae[1].

Pneumocystis jiroveci
Ilustracja
Cysty Pneumocystis jiroveci z popłuczyn pęcherzykowo-oskrzelowych, barwione metodą Giemsy
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Typ workowce
Klasa Pneumocystidomycetes
Rząd Pneumocystidales
Rodzina Pneumocystidaceae
Rodzaj Pneumocystis
Gatunek Pneumocystis jiroveci
Nazwa systematyczna
Pneumocystis jirovecii Frenkel
National Cancer Institute Monograph 43: 16 (1976)

Systematyka i nazewnictwoEdytuj

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Pneumocystis, Pneumocystidaceae, Pneumocystidales, Pneumocystidomycetidae, Pneumocystidomycetes, Taphrinomycotina, Ascomycota, Fungi[1].

Dawniej klasyfikowany był jako Pneumocystis carinii[2][3] i zaliczany do pierwotniaków.

CharakterystykaEdytuj

Jest to kosmopolityczny grzyb wywołujący u człowieka pneumocystozowe zapalenie płuc[4].

Grzybem można się zarazić przez układ oddechowy[4]. Osoby ze sprawnym układem immunologicznym łatwo opanowują zakażenie. U niektórych osobników rozwija się zarażenie bezobjawowe i stają się one nosicielami. Pneumocystis jiroveci występuje u nich jako trofozoity (o długości 2–8 μm) w pęcherzykach płucnych. Znajdują się one w przestrzeni zewnątrzkomórkowej przytwierdzone do komórek nabłonkowych. Po stadium precysty następuje przejście w stadium cysty, która jest uwalniana do plwociny.

Patogenność tego drobnoustroju wiąże się bezpośrednio z kondycją układu odpornościowego. U pacjentów z wydolnym układem odpornościowym zarażenie jest bezobjawowe. U osób z upośledzonym układem immunologicznym grzyb ten wywołuje śródmiąższowe zapalenie płuc. Dotyczy to chorych na AIDS (zespół nabytego upośledzenia odporności, choroba wywoływana przez wirus HIV) lub pacjentów z innymi ciężkimi zespołami niedoborów immunologicznych. Zapalenie płuc wywołane przez tego grzyba jest powszechną przyczyna śmierci chorych na AIDS[5].

Objawy to duszności, suchy kaszel, gorączka, rzadko łagodna niedokrwistość i niedotlenienie. Do badania pobiera się plwocinę, popłuczyny oskrzelowe[4], lub biopsję tkanki płucnej. Identyfikację cyst umożliwia metoda Gomoriego, Giemsy lub immunofluorescencyjna z wykorzystaniem przeciwciał monoklonalnych i technika PCR. Wybarwione srebrem P. jiroveci wyglądają jak ciemnobrązowe/czarne cysty zawierające 2 do 8 sporozoitów. Aby potwierdzić zarażenie może być konieczne badanie wielu próbek. W leczeniu stosuje się trymetoprim z sulfametoksazolem[4] (jest lekiem z wyboru w leczeniu jak i w profilaktyce u pacjentów z HIV), albo pentamidynę (u chorych którzy nie reagują na kotrimoksazol lub cierpią z powodu objawów niepożądanych spowodowanych zażywaniem tego preparatu)[5].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  2. OPPORTUNISTIC MYCOSES. [dostęp 2009-11-02].
  3. JR. Stringer, CB. Beard, RF. Miller, AE. Wakefield. A new name (Pneumocystis jiroveci) for Pneumocystis from humans.. „Emerg Infect Dis”. 8 (9), s. 891-6, Sep 2002. PMID: 12194762. 
  4. a b c d Emanuel Goldman, Lorrence H. Green: Practical Handbook of Microbiology, Second Edition. CRC, s. 740, 744. ISBN 978-0-8493-9365-5.
  5. a b Gabriel Virella. "Mikrobiologia i choroby zakaźne". Wrocław. isbn = 978-83-85842-59-0