Shakir Selim (ur. 10 kwietnia 1942, zm. 18 listopada 2008 w Symferopolu) – krymskotatarski poeta, publicysta, tłumacz.

Shakir Selim
Data urodzenia

10 kwietnia 1942

Data i miejsce śmierci

18 listopada 2008
Symferopol

Zawód, zajęcie

poeta, dziennikarz, tłumacz

Życiorys Edytuj

Urodził się w nieistniejącej obecnie wsi Büyük As na Krymie[1]. Gdy miał 2 lata, rodzina została deportowana do obwodu samarkandzkiego. Wydał 7 tomików wierszy, z czego pierwszy ukazał się w 1971 roku. W roku 1974 ukończył studia na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Samarkandzie i pracował jako nauczyciel w szkole podstawowej. Równocześnie był korespondentem wydawanej w Taszkiencie gazety Lenin Bayrağı (Sztandar Lenina) oraz był szefem działu audycji krymskotatarskich samarkandzkiego radia obwodowego. Gdy w 1989 roku Selim wrócił na Krym został zastępcą redaktora naczelnego gazety w języku krymskotatarskim „Qırım” (Krym) ukazującej się w Symferopolu. Od 1997 roku pełnił rolę redaktora naczelnego magazynu Yildiz (Gwiazda). Gdy w 1992 roku powstała Rada Pisarzy Krymskotatarskich, został jej przewodniczącym i funkcję tę pełnił do śmierci. Zmarł 18 listopada 2008 roku w Symferopolu[2][1].

Tłumaczenia Edytuj

Przetłumaczył: poemat Puszkina Jeniec kaukazu, Aleksandra Twardowskiego Prawem pamięci, wiersze Lermontowa, Adama Mickiewicza Sonety krymskie, Tarasa Szewczenki Katarzyna oraz teksty dramatów dla Krymskiego Tatarskiego Teatru Akademickiego: W nocz łunnogo zatmienija Mustaja Karima , Ożenek Nikolaja Gogola i Makbeta Szekspira[1].

Tłumaczenie „Sonetów krymskich” Edytuj

W 1995 roku fundacja Instytut na rzecz Demokracji w Europie Wschodnie (IDEE) w Warszawie zaczęła zabiegać o przetłumaczenie Sonetów krymskich na język krymskotatarski. Tłumaczenia podjął się Shakir Selim, który przyjechał do Polski na kurs komputerowy. W ciągu roku przetłumaczył on tekst i w maju 1996 roku ukazało się pierwsze wydanie Sonetów krymskich. Broszurka nie miała numeru ISBN, dlatego wydając je ponownie w 2013 roku podano, że jest to wydanie pierwsze. Jej wydawcą była Fundacja Kultury, która dofinansowała jej wydanie, przy współpracy Instytutu na rzecz Demokracji w Europie Wschodniej oraz Fundacji Odrodzenia Krymu w Bachczysaraju. Redaktorem została Urszula Doroszewska, ilustracje wykonał Ramiz Nietowkin[2].

W 2013 roku Muzułmański Związek Religijny RP wydał tomik Sonetami krymskimi Adama Mickiewicza w języku krymskotatarskim. Zamieszano w nim również teksty polskie, opracowanie o związkach Mickiewicza z Krymem oraz tłumaczeniach sonetów na inne języki[3].

Nagrody Edytuj

Przypisy Edytuj

  1. a b c Світлій пам'яті поета Шакіра Селіма, qtmm.org [dostęp 2019-05-05].
  2. a b Czachorowski M. „Sonety krymskie” – polskie i tatarskie s. 5–7 W: Adam Mickiewicz SONETY KRYMSKIE QIRIM SONETLERİ Białystok 2013 ISBN 978-83-934341-6-9.
  3. „Sonety krymskie” Mickiewicza w języku tatarskim, dzieje.pl [dostęp 2019-05-05] (pol.).