Taka była Oklahoma

Taka była Oklahoma (ang. Oklahoma Crude) – amerykański western z 1973 roku w reżyserii Stanleya Kramera.

Taka była Oklahoma
Oklahoma Crude
Gatunek western
Rok produkcji 1973
Data premiery Stany Zjednoczone 3 lipca 1973
Kraj produkcji  Stany Zjednoczone
Język angielski
Czas trwania 108 min
Reżyseria Stanley Kramer
Scenariusz Marc Norman
Główne role George C. Scott
Faye Dunaway
Muzyka Henry Mancini
Zdjęcia Robert Surtees
Scenografia Morris Hoffman
Kostiumy Bill Thomas
Montaż Folmar Blangsted
Produkcja Ralph E. Black
Wytwórnia Stany Zjednoczone Columbia Pictures
Dystrybucja Stany Zjednoczone Columbia Pictures (kina) Stany Zjednoczone NBC (TV)
Przychody brutto 2,5 mln. $ (USA i Kanada)

Opis fabułyEdytuj

Oklahoma podczas "gorączki nafty" początku XX wieku. Samotna kobieta imieniem Lena wraz z wynajętym Indianinem, przy pomocy niedużej wiertni poszukuje ropy naftowej. Potężny trust naftowy, za pomocą bandy opryszków pod przywództwem bezwzględnego Hellmana, próbuje wyrzucić ją z ziemi i przejąć szyb. Kobieta nie chce jednak odejść i ani myśli ustąpić pod presją opryszków. Jej ojciec wynajmuje dla jej ochrony trampa imieniem Mason. Wszyscy oni nie są jednak w stanie przeciwstawić się bezwzględnym zabijakom. Pewnej nocy Lena i jej towarzysze zostają napadnięci i po kolejnej odmowie sprzedaży działki wszyscy troje zostają ciężko pobici. W rezultacie napadu Indianin umiera, a Lena i Mason dzięki pomocy jej ojca, po długiej rekonwalescencji wracają do sił. Od lokalnego adwokata w miasteczku, Lena dowiaduje się, że chociaż posiada prawo własności do działki, jej odzyskanie zajmie jej w najlepszym wypadku kilka lat. Adwokat nieoficjalnie doradza jej aby uczyniła dokładnie to samo co ludzie Hellmana i siłą zajęła działkę. Dzięki podstępowi, zdesperowanej kobiecie i wiernemu Masonowi udaje się wykurzyć z działki nie spodziewających się ataku intruzów. Nie odchodzą oni jednak daleko – zaledwie poza zasięg strzału – i tam spokojnie oczekują na rezultat poszukiwań. Kiedy ropa wreszcie tryska, Lena ma nadzieję na na lukratywny kontrakt sprzedaży odwiertu z innymi oferentami. Zanim jednak do tego dochodzi, okazuje się, że poszukiwacze trafili tylko na niewielką żyłę nafty, której erupcja szybko zanika. Zgraja Hellmana i pozostali oferenci odchodzą. Wydaje się, że Lena pozostaje z niczym. Odkrywa jednak, że odnalazła coś więcej niż ropę – mężczyznę swojego życia, Masona.

ObsadaEdytuj

  • George C. Scott – Mason
  • Faye Dunaway – Lena
  • John Mills – Cleon
  • Jack Palance – Hellman
  • William Lucking – Marion
  • Harvey Jason – Wilcox
  • Ted Gehring – Wobbly
  • Rafael Campos – Jimmy
  • Woodrow Parfrey – adwokat
  • John Hudkins – Bloom
  • Harvey Parry – Bliss
  • Bob Herron – Dulling
  • Jerry Brown – Rucker
  • Jim Burk – Moody
  • Henry Wills – Walker
  • Hal Smith – Miller
  • Cody Bearpaw – Indianin
  • James Jeter – Stapp
  • Larry D. Mann – Deke Watson
  • John Dierkes – farmer
  • Karl Lukas – włóczęga przy ognisku
  • Wayne Storm – włóczęga przy ognisku
  • Billy Varga – kucharz

i inni.

O filmieEdytuj

Film przyniósł niezły dochód i otrzymał nominację do nagrody Złotego Globu w roku 1974 (w kategorii Najlepsza Piosenka) oraz Nagrodę Główną na VIII MFF w Moskwie (za najlepszą reżyserię)[1]. Były to dwa, prestiżowe wyróżnienia, leżące na dwóch odległych biegunach ówczesnego świata filmowego.

Obraz spodobał się również krytykom. Roger Ebert w obrazie Kramera widział dobrze znany chociażby z Afrykańskiej królowej Hustona schemat obyczajowy oparty na relacji pięknej i niezależnej kobiety i nieokrzesanego mężczyzny, którzy zostają rzuceni razem w awanturnicze przedsięwzięcie. Myślą oni, że nie mają ze sobą nic wspólnego poza własnymi interesami, ale stopniowo ich współpraca rodzi szacunek, przywiązanie i wreszcie miłość. Chwalono aktorstwo odtwórców głównych ról – Scotta i Dunaway, zwłaszcza tej drugiej[2].

W Polsce swoja premierę film miał w kwietniu 1975 roku. Krajowi krytycy, podobnie jak ich amerykańscy koledzy, zwracali uwagę na wierność realiom epoki ukazanym w filmie oraz na wysokiej klasy aktorstwo[3]. Bożena Janicka na łamach Filmu pisała o najwartościowszych, ludzkich cechach amerykańskiego westernu jakie można w nim zobaczyć, tj. wytrwałości, odwadze, poczuciu niezależności i zdolności przeciwstawienia się przemocy[4].

Wbrew temu co mógłby sugerować tytuł, zdjęcia do filmu kręcono w Kalifornii[5].

PrzypisyEdytuj

  1. Oklahoma Crude. Awards (ang.). W: IMDb [on-line]. [dostęp 14 lutego 2021].
  2. Roger Ebert: Oklahoma Crude (ang.). W: rogerebert.com [on-line]. 1973-08-06. [dostęp 14 lutego 2021].
  3. Przed premierą. „Film”. Nr 16(116), s. 19, 1975-04-20. Warszawa: RWS "Prasa-Książka-Ruch". 
  4. Janicka...
  5. Oklahoma Crude (ang.). W: AFI. Catalog [on-line]. [dostęp 14 lutego 2021].przypis, informacje o źródle

BibliografiaEdytuj

  • Bożena Janicka. Kto się nie boi Czarnego Luda?. „Film”. Nr 31(131), s. 7-8, 1975-08-03. Warszawa: RWS "Prasa-Książka-Ruch". 

Linki zewnętrzneEdytuj

Zobacz teżEdytuj