Otwórz menu główne

Tupa (także Tępa[1][2], Dupa[3], Duba[4], Dupła[5]; ukr. Тупа Tupa, Дупла[6] Dupła) – rzeka na Ukrainie, w rejonach czortkowskim i zaleszczyckim obwodu tarnopolskiego, prawy dopływ Seretu. Ma 44 km długości, a jej dorzecze zajmuje powierzchnię 229 km²[6].

Tupa
Dupła

Tępa, Dupa, Duba
Ilustracja
Kanion rzeki Tupy
2 km przed jej ujściem do Seretu
Kontynent Europa
Państwo  Ukraina
Rzeka
Długość 44 km
Powierzchnia zlewni 229 km²
Źródło
Wysokość 336,2 m n.p.m.
Współrzędne 48°57′47″N 25°38′06″E/48,963056 25,635000
Ujście
Recypient Seret
Miejsce Kasperowce
Współrzędne 48°39′40″N 25°50′31″E/48,661111 25,841944
Położenie na mapie obwodu tarnopolskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu tarnopolskiego
źródło
źródło
ujście
ujście
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
źródło
źródło
ujście
ujście

Wypływa na łączkach między Pauszówką i Jagielnicą Starą[a], skąd jako mała struga płynie na południowy wschód dolinką Kaplichową. Wpłynąwszy na obrzeża Jagielnicy zwraca się na południe, płynąc po zachodniej stronie drogi wiodącej do Zaleszczyk i mijając wsie Muchawka i Świdowa, przepływając tam kolejno przez cztery stawy. W dalszym swoim biegu przecina osiedle Tłuste, wieś Hołowczyńce i płynie obok Karolówki. Następnie przepływa przez Worwolińce, Hińkowce, Chartanowce, Uhryńkowce i Dupliska, po czym w Bedrykowcach zwraca się na południowy wschód, płynąc równolegle do Dniestru przez wieś Kasperowce, w której wpada z prawej strony do Seretu[b].

Jej dopływami są potoki Antonówka i Anielówka (obydwa prawostronne), oprócz tego liczne pomniejsze strugi spływają do niej z sąsiednich pól i wzgórz. Rzeka płynie umiarkowanie krętym korytem. W dolnym biegu przecina kanion osiągający u ujścia do 70-80 m głębokości i 1,5-2 km szerokości. Na obu brzegach występują wąskie tarasy zalewowe, które w górnym biegu są miejscami zabagnione. Rzeka ma szerokość 5-7 m, spadek wynosi 4,2 m/km. Zamarza w grudniu, taje na przełomie lutego i marca. W górnym biegu występują stawy. Rzeka wykorzystywana jest do celów gospodarczych[6].

Spis treści

UwagiEdytuj

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Mapa topograficzna WIG 1:100.000, ark. Horodenka Pas 54 Słup 41
  2. Mapa topograficzna WIG 1:100.000, ark. Mielnica Pas 54 Słup 42
  3. Dupa w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. II: Derenek – Gżack. Warszawa 1881.
  4. Mapa topograficzna WIG 1:300.000, ark. 97 Stanisławów
  5. Mapa topograficzna WIG 1:1.000.000, Polska południowo-wschodnia
  6. a b c Тернопільський енциклопедичний словник. редкол.: Г. Яворський та ін.. T. 1. Тернопіль: Видавничо-поліграфічний комбінат «Збруч», 2004, s. 546. ISBN 966-528-197-6.

BibliografiaEdytuj