Zespół pobernardyński we Wrocławiu

kościół we Wrocławiu

Zespół pobernardyński we Wrocławiu – zdesakralizowany zespół poklasztorny składający się z dawnego kościoła św. Bernardyna i klasztoru bernardynów, przy ul. Bernardyńskiej 5, na terenie dawnego Nowego Miasta, mieszczący obecnie Muzeum Architektury, biura Miejskiego Konserwatora Zabytków oraz mieszkania prywatne.

Zespół pobernardyński we Wrocławiu
Distinctive emblem for cultural property.svg nr rej. A/1298/16 z 28.11.1947 i z 23.10.1961 (kościół), A/1299/17 z 8.11.1958 i z 23.10.1961 (klasztor)[1]
Ilustracja
Budynki dawnego klasztoru i kościoła św. Bernardyna
Państwo  Polska
Miejscowość Wrocław
ul. Bernardyńska 5
Kościół ewangelicko-augsburski (przed 1945)
Obiekty sakralne
Kościół św. Bernardyna
Materiał budowlany cegła
Data budowy XV/XVI w.
Data zburzenia 1945
Data reaktywacji 1947-1949, 1957-1967 (odbudowa)
Położenie na mapie Wrocławia
Mapa konturowa Wrocławia, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Zespół pobernardyński”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Zespół pobernardyński”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Zespół pobernardyński”
Ziemia51°06′34″N 17°02′31″E/51,109528 17,041972

Historia do 1945Edytuj

 
Wejście do Muzeum
 
Wejście do oddziału ochrony zabytków;po lewej ul. Bernardyńska, w głębi kościół bernardynów

Jeszcze w 1453, tuż po przybyciu do Wrocławia św. Jana Kapistrana, został zbudowany pierwszy, drewniany kościół.

Budowę zespołu klasztornego rozpoczęto w 1462 z inicjatywy św. Jana Kapistrana, a ukończono w 1505. Kościół drewniany został w międzyczasie rozebrany a na jego miejscu wzniesiono w latach 1463-1466 trójnawową bazylikę. W 1491 jej sklepienia zawaliły się. Wkrótce prace wznowiono. Ok. 1702 kościół otrzymał późnobarokowy szczyt fasady zachodniej[2].

Klasztor bernardynów został wybudowany jako czworobok z wirydarzami i krużgankami o cennych wnętrzach w stylu późnego gotyku, przylega do niego drugi dziedziniec utworzony przez przedłużone skrzydło południowe, nawę kościoła i kaplicę oraz odgradzający od ulicy mur.

Sam kościół jest bazylikowy, bez transeptu, nawy nakryte są sklepieniami gwiaździstymi. W geometrii rzutu występują odchylenia od kąta prostego.

Wkrótce po ukończeniu zespołu klasztornego rada miejska zmusiła bernardynów do opuszczenia miasta; w roku 1522 w klasztorze został urządzony szpital, a później również szkoła i placówka pomocy społecznej, a kościół oddany został w 1544 ewangelikom, którzy ustanowili w nim parafię Nowego Miasta i mieli tu swoją siedzibę aż do końca II wojny światowej.

Historia po 1945Edytuj

Zniszczony w 60% w czasie wojny zespół kościelno-klasztorny, odbudowany został w latach 1947-1949 i 1957-1967 według projektów i pod nadzorem Edmunda Małachowicza, który za swój wkład w dzieło odbudowy zachowujące gotycką atmosferę budynków wyróżniony został w roku 1966 przez ministra budownictwa. Od roku 1965 w budynku dawnego kościoła oraz czterech skrzydłach dawnego klasztoru swoją siedzibę ma Muzeum Architektury.

PrzypisyEdytuj

  1. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. [dostęp 2010-01-28].
  2. Janusz Czerwiński: Wrocław i okolice. Warszawa: Wydawnictwo Sport i Turystyka, 1989, © 1976, s. 115. ISBN 83-217-2279-2.

Linki zewnętrzneEdytuj