½ grosza (1796–1797)

½ grosza (1796–1797) – moneta półgroszowa bita dla Prus Południowych w latach 1796 i 1797 na stopę menniczą zbliżoną do polskiej z 1766 r.[1][2][3]

½ grosza (1796–1797)
Pol grosza 1796 B BORUSS MERID.jpg
Dane podstawowe
Emitent Prusy Południowe
Nominał ½ grosza
Rocznik 1796, 1797
Emisja
Mennica Wrocław (B), Królewiec (E)
Data emisji 1796
Opis fizyczny
Masa 1,95 g
Średnica 18 mm
Materiał miedź
Rant gładki
Stempel zwykły
Uwagi moneta obiegowa

AwersEdytuj

Na owalnej tarczy zwieńczonej koroną umieszczono monogram FWR będący skrótem od Fridericus Wilhelm Rex, wokół tarczy wieniec, na samym dole znak mennicy – literka B albo E[3].

RewersEdytuj

U samej góry znajduje się nominał ½, a po jego bokach rozetki, poniżej napis „GROSSUS”, pod nim napis „BORUS•” albo „BORUSS•”, poniżej napis „MERID•”, pod nim rok bicia 1796 albo 1797[3] Na niektórych odmianach brakuje kropek po „BORUSS” albo „BORUS” i po „MERID”[4].

OpisEdytuj

Moneta była bita w miedzi, w mennicach we Wrocławiu (literka B) i Królewcu (literka E)[3]. Stopień rzadkości poszczególnych roczników przedstawiono w tabeli:

Nominał Rok Nazwa
prowincji
Znak
mennicy
Mennica Stopień
rzadkości
Liczba
egzemplarzy
Liczba
odmian[4]
Uwagi Zdjęcie
½ grosza 1796 BORUS B Wrocław R[5] 80 001–400 000 2  
½ grosza 1796 BORUSS B Wrocław R[5] 80 001–400 000 4 znane są również monety z napisem REGNI BORUSS zamiast BORUSS MERID  
½ grosza 1796 BORUSS E Królewiec R[5] 80 001–400 000 2  
½ grosza 1797 BORUS B Wrocław R1[4] 15 000–80 000 1
½ grosza 1797 BORUSS B Wrocław R[5] 80 001–400 000 16  
½ grosza 1797 BORUSS E Królewiec R2[4] 3001–15 000 1

Wśród kolekcjonerów pojawiają się sprzeczne opinie dotyczące klasyfikacji monety ½ grosza 1796 B Regni Boruss. Ze względu na brak wybitej nazwy prowincji Prusy Południowe (po łacinie Borussia Meridionalis), część numizmatyków przypisuje je prowincjom Prus Zachodnich i Prus Wschodnich[4], inni zaś klasyfikują te monety jako początkowego, tzn. błędnego bicia dla Prus Południowych[6].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Borys Paszkiewicz, Podobna jest moneta nasza do urodnej panny. Mała historia pieniądza polskiego, Warszawa: Warszawskie Centrum Numizmatyczne, 2012, s. 169.
  2. Tomasz Poniewierka, Katalog monet Prus Południowych i Wielkiego Księstwa Poznańskiego, 2015, s. 11.
  3. a b c d Karol Plage, Monety bite dla prowincyi polskich przez Austryę u Prusy oraz monety Wolnego Miasta Gdańska Księstwa Warszawskiego i w oblężeniu Zamościa, 1970, s. 28.
  4. a b c d e Tomasz Poniewierka, Katalog monet Prus Południowych i Wielkiego Księstwa Poznańskiego, 2015, s. 15-21.
  5. a b c d Fortress Katalog – Internetowy Katalog Monet, Fortress Katalog – Internetowy Katalog Monet [dostęp 2017-08-17].
  6. Tadeusz Iger, Katalog trojaków polskich, 2008.