Otwórz menu główne

Augustyn Suski

poeta polski, przywódca konspiracyjnej Konfederacji Tatrzańskiej

Augustyn Suski ps. „Stefan Borus” (ur. 8 listopada 1907 w Szaflarach, zm. 24 maja 1942 w KL Auschwitz) – polski poeta i działacz ruchu ludowego, pedagog; założyciel Konfederacji Tatrzańskiej.

Augustyn Suski
Stefan Borus
Ilustracja
Data urodzenia 1907
Data i miejsce śmierci 1942
Auschwitz-Birkenau
Przyczyna śmierci wycieńczenie
Miejsce spoczynku niemiecki obóz koncentracyjny Auschwitz-Birkenau
Zawód, zajęcie poeta, pedagog
Narodowość polska
Alma Mater Uniwersytet Jagielloński

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

MłodośćEdytuj

Szkołę średnią ukończył w Nowym Targu, następnie studiował polonistykę na Uniwersytecie Jagiellońskim. Swoje utwory publikował w Gazecie Podhalańskiej i kwartalniku Marchołt. Tematyka utworów poetyckich związana jest z kulturą regionu, a publicystyka dotyczy spraw wsi.

Na uniwersytetach ludowych w Michałówce k. Dubna i w Różynie k. Kowla wykładał historię ruchu ludowego i kulturę ludową, język polski i problematykę współczesnej Polski oraz historię powszechną, wplatając do wykładów opisy czasów kozackich z historii Ukrainy. Należał do przedwojennego Związku Młodzieży Wiejskiej na Wołyniu. Przyjaciel polskiej i ukraińskiej młodzieży wołyńskiej.

Lata okupacjiEdytuj

Na początku wojny został aresztowany; po opuszczeniu więzienia 15 maja 1941 powrócił na Podhale, gdzie założył konspiracyjną organizację Konfederacja Tatrzańska. Opracował dla niej materiały organizacyjne oraz deklarację ideową.

W wyniku przeniknięcia do organizacji prowokatora Heinza Wegnera został ponownie aresztowany. Przesłuchiwany przez gestapo w Palace w Zakopanem, był poddany torturom. Więziony w Tarnowie, następnie wysłany został do niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Auschwitz (nr obozowy 27 399), gdzie zmarł 24 maja 1942 r. z wycieńczenia[1].

TwórczośćEdytuj

Wiersze i inne utwory publikował od 1927 w czasopismach i wygłaszał je też przez radio. Cykl wierszy ukazał się w czasopiśmie „Marchołt” w 1935 r. i w książce Poezja Młodego Podhala w 1937 r. Pisał przeważnie w gwarze góralskiej tak jak to ogłosił w wierszu Do gwary mojej.

Wiersz z czasu okupacji „Będziemy żyć"

Będziemy żyć! Bo siłą naszą mocarny duch, którego złamać żadna bezprawna siła nie zdoła. Bo siła nasza – to wielka myśl, co w złotą przyszłość woła. Zginą twe syny – to nic. Ale zostanie serce narodu co bije, woła przez kres tyranię i łzy „przetrwamy” i choć koniec daleko, przetrwamy!...

PamięćEdytuj

W 60. rocznicę śmierci Augustyna Suskiego odsłonięto jego pomnik w rodzinnych Szaflarach[2]. Jego imię nosi Zespół Szkół w Szaflarach[3] jak również Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego w Nowym Targu[4].

PrzypisyEdytuj

  1. Baza danych częściowo zachowanych informacji o więźniach KL Auschwitz (pol.). pl.auschwitz.org. [dostęp 2014-09-14].
  2. Skradziono tablicę pamiątkową z pomnika Augustyna Suskiego w Szaflarach (pol.). podhale24.pl. [dostęp 2014-09-14].
  3. Zespół Szkół w Szaflarach (pol.). szaflary.mtwnet.pl. [dostęp 2014-09-14].
  4. Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego w Nowym Targu (pol.). zsckr.nowytarg.pl. [dostęp 2014-09-14].

Linki zewnętrzneEdytuj