Front Północno-Kaukaski

Front Północno-Kaukaski (Północnokaukaski) – jedno z wielkich operacyjno-strategicznych ugrupowań wojsk Armii Czerwonej o kompetencjach administracyjnych i operacyjnych na południowym terytorium ZSRR, działający podczas wojny z Niemcami w czasie II wojny światowej.

Front Północno-Kaukaski
Северо-Кавказский фронт
Ilustracja
Żołnierze z Frontu Północno-Kaukaskiego w marszu przez zatokę Sywasz w rejonie Krymu
Historia
Państwo  ZSRR
Sformowanie 1942
Rozformowanie 1943
Dowódcy
Pierwszy gen. Dmitrij Kozłow
Działania zbrojne
II wojna światowa
Organizacja
Rodzaj sił zbrojnych wojska lądowe
Podległość Stawka
Skład 18 Armia
47 Armia
56 Armia[1]

HistoriaEdytuj

I formowanieEdytuj

Utworzony 19 maja 1942 po rozwiązaniu na Kaukazie kierunku północno-kaukaskiego (dowódca gen. Dmitrij Kozłow). Dowódca Frontu marszałek Siemion Budionny. Początkowo rozwinął się w II rzucie, osłaniając wschodnie wybrzeże Morza Azowskiego i Morza Czarnego. 26 lipca - 17 sierpnia w walkach obronnych przeciw niemieckiej Grupie Armii "A" (1 Armia i 17 Armia). 28 lipca w jego skład weszły wojska Frontu Południowego. Dla usprawnienia dowodzenia marsz. Budionny utworzył dwa Zgrupowania Operacyjne: Dońskie - dowódca gen. Rodion Malinowski i Nadmorskie - dowódca gen. Jakow Czeriewiczenko. 1 września 1942 zepchnięte na południe ku Kaukazowi wojska Frontu przemianowano na Czarnomorską Grupę Wojsk. Weszła ona w skład Frontu Zakaukaskiego.

II formowanieEdytuj

Utworzony ponownie 24 stycznia 1943 z Północnej Grupy Operacyjnej Frontu Zakaukaskiego. Dowódcy: gen. lejtnant (od 30 stycznia 1943 gen. płk) I. Masliennikow - do 13 maja 1943, gen. lejtnant (od 27 sierpnia 1943 gen. płk) I. Pietrow. Wraz z Czarnomorska grupą wojsk Frontu Zakaukaskiego przeprowadził krasnodarską operację zaczepną (19 lutego - 4 kwietnia). We wrześniu - listopadzie wojska Frontu zdobyły Półwysep Tamański i zawładnęły przyczółkiem na Krymie. Rozformowany 20 listopada 1943.

PrzypisyEdytuj

  1. Kazimierz Sobczak, Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa 1975, s.146.

BibliografiaEdytuj

  • Bolszaja Sowietskaja Encykłopedija Moskwa 1978,
  • Kazimierz Sobczak [red.]: Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1975, s. 146.