Głowienka wielkokwiatowa

Głowienka wielkokwiatowa (Prunella grandiflora (L.) Scholler.) – gatunek rośliny wieloletniej z rodziny jasnotowatych. Głównie w środkowej Europie. W Polsce na rozproszonych stanowiskach na niżu.

Głowienka wielkokwiatowa
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

astropodobne

Rząd

jasnotowce

Rodzina

jasnotowate

Rodzaj

głowienka

Gatunek

głowienka wielkokwiatowa

Nazwa systematyczna
Prunella grandiflora Jacq.
Fl. Austriac. (Jacquin) 4: 40, t. 377. 1776

Morfologia edytuj

 
Kwiatostan
Łodyga
Wzniesiona, owłosiona.
Liście
Podługowato-jajowate, całobrzegie lub słabo karbowane, górne nierzadko również pierzastodzielne, około 3-6 cm długie i 1-2,5 cm szerokie.
Kwiaty
Niebieskofioletowe kwiaty o 2-2,5 cm długiej koronie i z zakrzywioną rurką. Warga górna hełmiasta.
Gatunki podobne
Od innych głowienek występujących w Europie Środkowej różni się wielkością kwiatów osiągających ponad 2 cm długości (u innych kwiaty osiągają do 1,7 cm) i rozwojem kwiatostanu na łodydze z odsuniętą od niego parą liści. Górne ząbki kielicha są trójkątne (równie długie jak szerokie), podczas gdy u innych ząbki te są ok. 2 × szersze niż dłuższe[3].

Biologia i ekologia edytuj

Bylina, hemikryptofit. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Siedlisko: suche murawy i ubogie murawy nawapienne, słoneczne, widne lasy i brzegi lasów. Chętnie na glebach próchniczych i zawierających wapń.

Zmienność edytuj

Tworzy mieszańce z głowienką pospolitą i kremową[3].

Zagrożenia i ochrona edytuj

Umieszczona na polskiej czerwonej liście w kategorii NT (bliski zagrożenia)[4].

Przypisy edytuj

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-31] (ang.).
  3. a b Lucjan Rutkowski, Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej, Warszawa: Wydawn. Naukowe PWN, 2007, s. 396, ISBN 83-01-14342-8.
  4. Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.