Kramy i jatki drewniane w Krakowie
Kramy wokół sukiennic – wszelkie zabudowania handlowe zlokalizowane wokół krakowskich sukiennic od średniowiecza do XIX wieku.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/42/Kramy_jatki_stragany_budy.jpg/220px-Kramy_jatki_stragany_budy.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/71/Kramy.jpg/220px-Kramy.jpg)
Krakowski Rynek zajmowały pierwotnie liczne budowle służące gospodarce i władzom miejskim, takie jak wagi miejskie, kramy, stragany i ławy, jatki i budy, topnie kruszców, postrzygalnie (w tym syndykówka), langierówka, ratusz[1], ale także zachowane do dzisiaj sukiennice i wieża ratuszowa. Oprócz Kramów Bogatych i Kramów Szewskich na rynku zlokalizowanych było wiele kramów, jatek, straganów i bud drewnianych, wśród nich:
- po wschodniej stronie Sukiennic
- kramy kuśnierskie – zlokalizowane w południowo-wschodniej części rynku, przylegające do Kramów Bogatych
- kramy różne – zlokalizowane między Kościołem Mariackim a Kościołem św. Wojciecha
- kramy żelazne – zlokalizowane pomiędzy krakowskimi sukiennicami a kościołem Mariackim, mniej więcej w miejscu dzisiejszej fontanny.
- po zachodniej stronie Sukiennic
- kramy rybne
- jatki śledziowe – zlokalizowane w północno-zachodniej części rynku, wolno stojące między Ratuszem a wylotem ul. Sławkowskiej
- kramy olejne
- kramy powroźnicze
- kramy mączniaków
- kramy owsiane
- kramy solarzy
- kramy garncarskie
- kramy garbarzy (garbarzy czerwonych)
- kramy piekarskie
- kramy szklane
- po północnej stronie Sukiennic
- kramy różne
Mnogość kramów i jatek oraz ich zabudowa zmieniały się, począwszy od XIII wieku, aż do końca XIX wieku, kiedy to zostały wszystkie wyburzone.
-
Rozkład kramów na rynku krakowskim
(plan z Muzeum Historycznego Miasta Krakowa) -
Rozkład kramów na rynku krakowskim
(makieta z Muzeum Historycznego Miasta Krakowa)
Bibliografia
edytuj- J. Nowicka, Wiewiórki zamiast gołębi. Podziemia rynku głównego w Krakowie, „Rzeczpospolita”, 23 września 2010.
- Sukiennice, w: Encyklopedia Krakowa, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa-Kraków 2000, s. 937–938.
- W. Komorowski, A. Sudacka: Rynek Główny w Krakowie. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008. ISBN 978-83-04-04992-5.
- Marta Marek, Zastosowanie techniki cyfrowej 3D do rekonstrukcji historycznej zabudowy Krakowa, w: Zeszyty Naukowe Muzeum Historycznego Miasta Krakowa "Krzysztofory" nr 26, Kraków 2008.
Przypisy
edytuj- ↑ Kraków – zespół miejski, w: Encyklopedia Powszechna PWN, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, CD-R, wersja 1.0.