Otwórz menu główne

Płyta afrykańska

płyta tektoniczna
Płyta afrykańska zaznaczona na pomarańczowo

Płyta afrykańskapłyta tektoniczna, obejmująca swoim zasięgiem Afrykę i znaczną część południowego Atlantyku oraz Oceanu Indyjskiego.

Od zachodu graniczy z płytą północnoamerykańską i płytą południowoamerykańską, a od północy z płytą euroazjatycką. Od wschodu kontaktują z nią płyta arabska, płyta indyjska i płyta australijska. Dwie ostatnie są często traktowane łącznie jako płyta indoaustralijska. Południową i południowo-wschodnią granicę tworzy płyta antarktyczna.

Płytę afrykańską od północnego zachodu, zachodu, południa, wschodu i północnego wschodu otaczają grzbiety śródoceaniczne, w obrębie których, w strefie "spreadingu" powstaje nowa skorupa oceaniczna. Tym samym oceany – Atlantycki i Indyjski – coraz bardziej powiększają swoją powierzchnię, zaś Afryka oddala się od pozostałych kontynentów (śr. roczne tempo ruchu w strefie "spreadingu" Ocean Atlantyckiego wynosi 2,5 cm), jednocześnie pękając wzdłuż strefy Wielkich Rowów Afrykańskich.

Niektórzy autorzy wydzielają z płyty afrykańskiej jej wschodnią część – płytę somalijską oraz madagaskarską i Seszeli, a pozostałość nazywają płytą nubijską.

Wiek skorupy kontynentalnej Afryki określono na okres od prekambru do czasów obecnych, a skorupy oceanicznej płyty afrykańskiej na okres od wczesnej kredy do dziś.

BibliografiaEdytuj

  • Wilbur E. Garrett (red.): Earth's Dynamic crust. National Geographic, sierpień, 1985
  • A.N. Strahler: Plate Tectonics, Geo Books Publishing, Cambrige, Massachusetts, 1998, ​ISBN 0-9668594-4-8