Otwórz menu główne

Pałac Juliusza Kindermannapałac znajdujący się przy ul. Piotrkowskiej 137/139 w Łodzi[2][3].

Pałac Juliusza Kindermanna
Obiekt zabytkowy nr rej. A/50 z 20 stycznia 1971[1]
Ilustracja
Budynek frontowy, 2018
Państwo  Polska
Miejscowość Łódź
Adres ul. Piotrkowska 137/139
Styl architektoniczny włoski renesans
Architekt Gustaw Landau-Gutenteger, Karl Seidl
Ukończenie budowy 1907
Ważniejsze przebudowy 1940–1941, 1967
Pierwszy właściciel Juliusz Robert Kindermann
Położenie na mapie Łodzi
Mapa lokalizacyjna Łodzi
Pałac Juliusza Kindermanna
Pałac Juliusza Kindermanna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pałac Juliusza Kindermanna
Pałac Juliusza Kindermanna
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Pałac Juliusza Kindermanna
Pałac Juliusza Kindermanna
Ziemia51°45′40,76″N 19°27′28,22″E/51,761322 19,457839

HistoriaEdytuj

W 1842 roku na posesji pod tym adresem znajdował się „Szynk soli” prowadzony przez Alojzego Kobera[3]. Kamienicę wniesiono w 1907 roku dla Juliusza Kindermanna[2][3][4] (łódzkiego przemysłowca pochodzenia niemieckiego, który w 1892 roku uruchomił w tym mieście fabrykę włókienniczą; przerób bawełny[5]), według projektu wiedeńskiego architekta – Karla Seidla[3] oraz łódzkiego – Gustawa Landau-Gutentegera, którzy wzorowali się w nim na budowlach włoskiego renesansu. Inwestycję zrealizowała łódzka firma budowlana „Wende i Zarske” (Łodź, ul. J. Kilińskiego 122)[5].

W 1910 roku na tyłach działki została wzniesiona oranżeria, według projektu Lwa Lubotynowicza, powiększona po śmierci J. R. Kindermanna w 1937 roku. Rezydencja była dwukrotnie przebudowywana. W latach 1940–1941 wnętrze hallu podzielono na dwie kondygnacje, przebudowano parter, zlikwidowano wykusz w elewacji zachodniej i wprowadzono windę w oficynie. Autorami tych zmian byli Bruno Haessner i Rudolf Richter. Podczas drugiej przebudowy, w 1967 roku, w miejsce sieni przejazdowej utworzono podcienia arkadowe.

Obecnie w dawnej willi Kindermanna mają swoją siedzibę: Klub Nauczyciela[4], PAN Oddział w Łodzi, ZNP Oddział Łódzki[3], a także biuro turystyki Logostour i kawiarnia. Obok willi jest Pasaż Józewskiego, w którym znajduje się Kufer Reymonta. Początkowo w tym miejscu miała stać północna część pałacu. Obok willi Kindermanna w Pasażu Józewskiego wybudowano siedzibę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, którego budynek nawiązuje stylistyką do pałacu.

ArchitekturaEdytuj

Jest to pałac miejski, jego fasada jest częścią pierzei ulicy. Projekt domu mieszkalnego – rezydencji o funkcjach biurowo-mieszkalnych[2] i magazynowych, zakładał budowę trójkondygnacyjnego domu mieszkalnego z dwiema parterowymi stajniami. Wzniesiono tylko budynek frontowy, jedną dwupiętrową oficynę[4] i stajnię. Była to jedna z niewielu rezydencji usytuowana z dala od zabudowań fabrycznych, o funkcjach biurowych na parterze i magazynowych w zapleczu.

Elewacja frontowa jest w stylu pseudorenesansowym (nosi cechy renesansu florenckiego, rzymskiego i weneckiego[4]) z elementami baroku. Jest ona sześcioosiowa, z oknami zamkniętymi łukiem półkolistym i wysokim boniowanym parterem[6]. Całość elewacji zwieńczona jest gzymsem kordonowym, poniżej którego biegnie mozaikowy fryz z alegorycznym przedstawieniem, odnoszącym się do przemysłu i handlu[4][6]. Mozaika, która jest wyjątkowym elementem zastosowanym w dekoracjach fasady[3], pochodzi z 1909 roku[4]. Wykonała ją wenecka firma sztukatorska Antonia Salviatiego[3], według projektu Aloisa Hansa Schrama[3][4]. W asymetrycznym wykuszu znajduje się tzw. okno palladiańskie[4]. Do budynku prowadziły dwa wejścia na osiach bocznych, jedno pod balkonem do pomieszczeń biurowych parteru, drugie zaś to brama do sieni przejazdowej z wejściem głównym do klatki schodowej, prowadzącej na piętra mieszkalne.

PrzypisyEdytuj

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo łódzkie. 2018-09-30. s. 43. [dostęp 2011-08-22].
  2. a b c Leszek Skrzydło: Rody fabrykanckie. Łódź: Oficyna Bibliofilów, 1999, s. 69. ISBN 83-87522-23-6.
  3. a b c d e f g h Sławomir Krajewski, Jacek Kusiński: Spacer pierwszy. Ulica Piotrkowska. Łódź: Wydawnictwo Jacek Kusiński, 2008. ISBN 978-83-927666-4-3.
  4. a b c d e f g h Pałac Juliusza Kindermanna. ziemialodzka.pl. [dostęp 2012-03-24].
  5. a b Jan Dominikowski, Nekropolia wielkoprzemysłowej Łodzi. Łódź 2004, s. 106.
  6. a b Anna Rynkowska, Ulica Piotrkowska, wyd. I, Łódź: Wydawnictwo Łódzkie, 1970, s. 205, ISBN 978-83-939822-4-0.