Otwórz menu główne

Paisjusz, imię świeckie Aleksandyr Rajkow Ankow (ur. 6 sierpnia 1888 w Swoge, zm. 16 maja 1974 we Wracy) – bułgarski biskup prawosławny, przewodniczący Świętego Synodu Bułgarskiego Kościoła Prawosławnego w latach 1949–1951.

Paisjusz
Aleksandyr Ankow
Metropolita wraczański
Kraj działania  Bułgaria
Data i miejsce urodzenia 6 sierpnia 1888
Swoge
Data i miejsce śmierci 16 maja 1974
Wraca
Metropolita wraczański
Okres sprawowania 1930–1974
Wyznanie prawosławne
Kościół Bułgarski Kościół Prawosławny
Inkardynacja Metropolia wraczańska
Diakonat do 1923
Prezbiterat do 1923
Chirotonia biskupia 1923
Sukcesja apostolska
Data konsekracji 1923
Miejscowość Sofia
Miejsce Sobór św. Niedzieli
Konsekrator Stefan (Szokow)
Biskup Paisjusz wśród hierarchów Bułgarskiego Kościoła Prawosławnego, 1937 r. (stoi trzeci z prawej)

ŻyciorysEdytuj

Wykształcenie teologiczne uzyskał w seminarium Patriarchatu Konstantynopolitańskiego na wyspie Chalki, a następnie na wydziale teologicznym Uniwersytetu w Czerniowcach, gdzie obronił pracę doktorską. W latach 1915–1921 studiował filozofię i nauki prawne w Monachium i Lipsku. Po wyświęceniu na diakona służył razem z egzarchą bułgarskim Józefem, był także bibliotekarzem, prawnikiem i przewodniczącym wydziału kulturalno-oświatowego przy Świętym Synodzie. Następnie powierzono mu obowiązki protosyngla metropolii sofijskiej[1].

W 1923 został wyświęcony na biskupa znepolskiego, wikariusza metropolii sofijskiej. Brał udział w redagowaniu nowego statutu wewnętrznego Egzarchatu Bułgarskiego, przyjętego następnie w 1923 na soborze lokalnym w Sofii[1].

Katedrę wraczańską objął w 1930[2]. W metropolii wraczańskiej aktywnie działał na rzecz budowy nowych cerkwi i remontów już istniejących, zainicjował kursy teologiczne dla kapłanów, jak również rozpoczął wydawanie miesięcznika „Духовно възраждане” (Duchowe odrodzenie). Zbudował także nową rezydencję biskupów wraczańskich[2]. Wspierał działalność charytatywną. Z jego inicjatywy eparchia wraczańska zaangażowała się w prowadzenie stołówek, przytułków dla sierot i starców, organizując kolonie letnie w klasztorach metropolii wraczańskiej. Regularnie przeprowadzał zbiórki na rzecz ubogich mieszkańców Wracy[3].

Wieloletni członek ścisłego kierownictwa Świętego Synodu Egzarchatu Bułgarskiego[3]. Odegrał decydującą rolę w odsunięciu metropolity sofijskiego Stefana od urzędu egzarchy Bułgarii w 1948[4]; do pozbawienia metropolity urzędu dążyły władze komunistycznej Bułgarii, natomiast inni członkowie Synodu, zazdroszcząc hierarsze popularności, sami oskarżyli go o współpracę ze Stanami Zjednoczonymi i Wielką Brytanią[5]. Po zmuszeniu Stefana do odejścia w stan spoczynku metropolita Paisjusz był faktycznym przywódcą Świętego Synodu, jednak urząd przewodniczącego Synodu objął metropolita dorostolsko-czerweński Michał. W styczniu 1949 zrezygnował on jednak z tej funkcji, wówczas objął ją metropolita Paisjusz[4], który pozostawał przewodniczącym Synodu przez dwa lata[3]. Bronił prawa Cerkwi prawosławnej do prowadzenia działalności społecznej, twierdząc, że samo państwo nie jest w stanie rozwiązywać problemów społecznych[3].

W 1971 był jednym z trzech kandydatów do objęcia urzędu patriarchy Bułgarii, obok metropolity łoweckiego Maksyma oraz metropolity dorostolskiego Sofroniusza. W wyborach największą liczbę głosów (98) uzyskał popierany przez władze państwowe metropolita Maksym, na metropolitę Paisjusza głosowało dwóch delegatów[6].

Na urzędzie metropolity wraczańskiego pozostawał do śmierci w 1974[2].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Zarys historii metropolii wraczańskiej
  2. a b c Wraczanskaja jeparchija w Encyklopedii Prawosławnej
  3. a b c d Йордан Василев, Социалната, благотворителна и добротворна дейност на Българската православна църква 1915-1950 година
  4. a b P. Ramet: Religion and Nationalism in Soviet and East European Politics. Durham: Duke University Press, 1984, s. 191. ​ISBN 0-8223-0608-5​.
  5. Tadeusz Czekalski, Bułgaria, Warszawa: TRIO, 2010, s. 215-217, ISBN 978-83-7436-252-8, OCLC 751435356.
  6. I.Z. Dimitrow, Bulgarian Christianity [w:] red. K. Parry, The Blackwell Companion to Eastern Christianity, Blackwell Publishing, Victoria, 2007, s.68


Poprzednik
Klemens (Sziwaczew)
Metropolita wraczański
1930 – 1974
Następca
Kalinik (Aleksandrow)