Otwórz menu główne

Stefan Rowiński

księgarz polski, działacz społeczny i polityczny

Stefan Rowiński (ur. 10 sierpnia 1875 w Mirkowie, zm. 27 listopada 1943 w Ostrowie Wielkopolskim) – polski księgarz, działacz społeczny i polityczny, delegat rządu londyńskiego na Wielkopolskę, związany z endecją.

Stefan Rowiński
Data i miejsce urodzenia 10 sierpnia 1875
Mirków
Data i miejsce śmierci 27 listopada 1943
Ostrów Wielkopolski
Burmistrz Ostrowa Wielkopolskiego
Okres od 1 stycznia 1919
do 30 marca 1920
Przynależność polityczna endecja
Poprzednik Max Bessert
Następca Stanisław Musielak

ŻyciorysEdytuj

Absolwent Królewskiego Gimnazjum w Ostrowie Wielkopolskim. Aktywny członek gimnazjalnego Towarzystwa Tomasza Zana. Doprowadził do zjednoczenia kół TTZ z Wielkopolski i Pomorza, w Ostrowie był prezesem koła. Jeden z pierwszych członków organizacji niepodległościowej „Zet” i Ligi Narodowej. W 1900 w trakcie zdawania matury został relegowany za przynależność do tajnych organizacji i rozpowszechnianie zabronionych wydawnictw (przemycanych z emigracji lub Galicji). Zamknięta droga do dalszego kształcenia w Prusach spowodowała wyjazd do Krakowa i Lipska dla nauki księgarstwa i introligatorstwa.

W 1903 wrócił do Ostrowa i przejął po Witoldzie Leitgeberze księgarnię, drukarnię i wydawnictwo „Gazety Ostrowskiej”, która pod jego kierunkiem oddziaływała niebawem na teren całej południowej Wielkopolski. Aktywny organizator polskiego życia narodowego w czasie zaborów – jego księgarnia była miejscem spotkań ówczesnej ostrowskiej elity. Działacz ostrowskiego oddziału Towarzystwa Czytelni Ludowych, pomysłodawca i fundator bibliobusu – objazdowej biblioteki. Aktywny uczestnik wydarzeń Republiki Ostrowskiej.

Pierwszy burmistrz Ostrowa w II Rzeczypospolitej (od 1 stycznia 1919 do 30 marca 1920), radny miejski przez cały okres międzywojenny. Dzięki jego zabiegom powstała w Ostrowie Fabryka Wagon.

W czasie II wojny światowej współorganizator niepodległościowej organizacji Józefa Prądzyńskiego „Ojczyzna”, a w latach 1942–1943 delegat rządu londyńskiego na Wielkopolskę.

Pochowano go na cmentarzu na Wenecji w Ostrowie. Plac, przy którym znajdowały się prowadzone przezeń księgarnia i drukarnia nosi dzisiaj nazwę placu Stefana Rowińskiego.

Działaczką społeczną była również jego żona, Kazimiera z Poturalskich (ur. 1881, zm. 1919). Zawarli związek małżeński w 1903. Kazimiera Rowińska organizowała Towarzystwo Czytelni Kobiet i została pierwszą prezeską Stowarzyszenia Kobiet Pracujących w Ostrowie. Małżeństwo miało czworo dzieci – trzech synów (Bogdana, lekarza; Zbigniewa, prokuratora; Lecha, ekonomistę; Wandę, zamężną Sobczak, nauczycielkę geografii). Młodszym bratem Stefana był Antoni, inżynier górniczy.

BibliografiaEdytuj