Tabu (książka)

Tabu – powieść Jacka Bocheńskiego pisana w latach 19631964 i wydana po raz pierwszy w 1965 roku nakładem wydawnictwa Czytelnik. Jest to książka psychologiczna poruszająca problematykę odwiecznego tabu, które nakłada na ludzi pewne wzory zachowań; odbieganie od normy staje się przyczyną klęski.

Opis treściEdytuj

Na treść powieści składają się trzy opowiadania: wyznania trzech kobiet, Hiszpanek, które łączy posiadanie wspólnego imienia – Dolores. Każda z tych Dolores poznała mężczyznę o imieniu Diego, w którym się zakochała i przez którego została porzucona; tabu stanęło na przeszkodzie miłości. Poznajemy więc zbiegłą zakonnicę, porzuconą przez wędrownego poetę, zeznającą przed trybunałem Świętej Inkwizycji w średniowiecznej Hiszpanii, a także aktorkę porzuconą przez uchodźcę, malarza-komunistę, składającą zeznania przed prefektem policji francuskiej w czasie wojny domowej w Hiszpanii i wreszcie zwierzającą się lekarzowi psychiatrze modystkę porzuconą przez jubilera, kobietę żyjącą w bliżej nieokreślonej teraźniejszości. Każdy z porzucających mężczyzn nieco inaczej odbiera rolę tabu w swoim życiu, ale za każdym razem tabu góruje nad człowiekiem i zwycięża.

AdaptacjeEdytuj

Powieść została zaadaptowana przez reżysera Jerzego Markuszewskiego i wystawiona jako monodram z Kaliną Jędrusik w roli trzech Dolores. Premiera miała miejsce w STS w Warszawie 11 maja 1965 roku.

Inne w języku polskim:

W języku niemieckim:

  • Tabu Zwei Mal, Die Spielvögel, Graz. 1968, premiera austriacka, wyk. Eva Kopp, reż. Harald Kopp.
  • Tabu, Kammertheater, Zurych, premiera 24 września 1972, wyk. Aviva Joel Pestalozzi, Irene Fritschi, Heidi Walter-Stokowa, asyst. Gian R. Gianotti, inscen. Zbigniew Stok.
  • Tabu, Cassiopeia Theater, Kolonia, 2001, reż Christos Nicopulos, wyk. Claudia Hann, Michaela Kametz, Mari Mittler.

NagrodyEdytuj

  • 1965: Nagroda Honorowa Radia Wolna Europa za najlepszą książkę krajową.

WydaniaEdytuj

  • Czytelnik, Warszawa 1965, 1971
  • Niezależna Oficyna Wydawnicza, Łódź 1992.

TłumaczeniaEdytuj

Powieść przetłumaczona została na języki:

  • angielski (Tabu – Part one of a novel, [w:] Tri Quarterly, Nortwestern University, 1967).
  • estoński (Tallin, Loomingh, 1969),
  • niemiecki (Roman, Prosa Viva, Carl Hanser Verlag, München, 1966. Hamburg, Vertriebsstelle, u. Verlag Deutscher Bühnenschriftsteller, 1967)
  • słowacki (Rudolf Turna tłum., Bratislava: Kniźnica Slovenského Spisovatel’a, 1971).

BibliografiaEdytuj