Teodor Vieweger

polski biolog

Teodor Vieweger (ur. 20 sierpnia 1888 w Piotrkowie Trybunalskim, zm. 22 maja 1945 w Sochaczewie) – polski biolog.

ŻyciorysEdytuj

W 1907 ukończył gimnazjum w Warszawie. Odbył studia medyczne w uniwersytecie w Liège oraz zoologiczne w uniwersytecie w Brukseli. W 1912 otrzymał tytuł doktora nauk przyrodniczych uniwersytetu w Brukseli. Od 1920 był profesorem nadzwyczajnym Wolnej Wszechnicy Polskiej (WWP) w Warszawie. W latach 1920–1939 zajmował stanowisko kierownika Katedry Fizjologii Zwierząt, w roku akademickim 1924–1925 pełnił funkcję dziekana Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego, a od 1925 do 1939 rektora WWP.

1 lipca 1928 został wybrany członkiem komisji rewizyjnej założonego wówczas Związku Sybiraków[1]. Od 1933 był członkiem korespondentem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego. Był wybitnym organizatorem: doprowadził do budowy gmachu uczelni, dzięki jego staraniom WWP została ustawą sejmową zaliczona do uczelni akademickich oraz uruchomił w 1928 Oddział WWP w Łodzi[2][3][4]. W latach 1942–1945 wykładał na Tajnym Uniwersytecie Warszawskim oraz na Kursach Akademickich w Częstochowie.

Był głównym organizatorem Uniwersytetu Łódzkiego.

Zginął w wypadku samochodowym pod Sochaczewem wracając z Warszawy do Łodzi.

Miejsce spoczynkuEdytuj

Pochowany na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 284a wprost-4-28)[5].

OdznaczenieEdytuj

W 1950 odznaczony został pośmiertnie Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[6].

Działalność naukowaEdytuj

W pracy naukowej zajmował się badaniem pierwotniaków oraz orzęsek. Prowadził badania ilościowe i jakościowe metabolizmu orzęsków w warunkach hodowlanych. Opisał mechanizm wytwarzania zapasów bezazotowych podczas przyswajania białka u zwierząt zmiennocieplnych oraz badał wpływ temperatury na przyswajanie białka u tych zwierząt.

Wybrane publikacje naukoweEdytuj

  • Les cellules tracheales chez Hypocrite Jacobeane Linn. (1912)
  • Badanie czynników rozwoju kultur Colpidium colpoda Ehrbg. (1918)
  • Linje ciągłe Colpidium colpoda Ehrbg. (1918)[7]
  • L,influence de la temperature sur le metabolisme proteique des animaux poikilothermes (1925)
  • Skład chemiczny węgorzy głodzonych (1928)[8]
  • O rytmie dobowym w mnożeniu się wymoczków (1936)[9]
  • Działanie surowicy zwierząt kręgowych na pierwotniaki (1937)

PrzypisyEdytuj

  1. Ze zjazdu sybiraków. „Kurier Warszawski”. Nr 181, s. 4, 2 lipca 1928. 
  2. „Łódź w Ilustracji”, 11 XI 1928, nr 46, s. 7 (na uroczystości inauguracji Wolnej Wszechnicy Polskiej i pracy oddz. łódzkiego Wolnej Wszechnic Polskiej, 28.10.1928).
  3. „Łódź w Ilustracji”, 27 X 1929, nr 43, s. 7 (na inauguracji roku akademickiego WWP w Łodzi w gronie członków Senatu i słuchaczy, 20.10.1929).
  4. „Łódź w Ilustracji”, 25 X 1931, nr 43, s. 1 (na uroczystości otwarcia Studium dla Księgowych przy Wolnej Wszechnicy Polskiej w Łodzi, 14.10.1931).
  5. Cmentarz Stare Powązki: JADWIGA VIEWEGEROWA, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [online] [dostęp 2020-05-24].
  6. M.P. z 1950 r. nr 85, poz. 1021.
  7. Teodor Vieweger, Linje ciągłe : colpidium colpoda Ehrbg, Odb.: Sprawozdanie z posiedzeń Towarzystwa Naukowego Warszawskiego. R. 11, z. 4., polona.pl [dostęp 2020-03-06].
  8. Teodor Vieweger, Skład chemiczny węgorzy głodzonych, Odb.: Acta Biologiae Experimentalis. 1928, vol. 1 nr 10., polona.pl [dostęp 2020-03-06].
  9. O rytmie dobowym w mnożeniu się wymoczków, Acta Biologiae Experimentalis. 1937, vol. 10 nr 3., polona.pl [dostęp 2020-03-06].

BibliografiaEdytuj

  • [wywiad z prof. Viewegerem nt. Wolnej Wszechnicy Polskiej]; [w:] „Głos Poranny”, 16 X 1931, nr 283, s. 3
  • Biogramy uczonych polskich, Część II: Nauki biologiczne (pod redakcją Andrzeja Śródki i Pawła Szczawińskiego), Ossolineum, Wrocław 1985.